काव्यशास्त्रादिषु तथा तथैवाख्यायिकादिषु॥ ४१९॥
महाकाव्यादयः पद्यं गद्यमाख्यायिकादयः।
गद्यपद्यमयी चम्पूः पद्यगद्ये तथा पृथक्॥ (काव्याद.१.३१)
पञ्चसन्धि महाकाव्यं नाटकं नाटिका तथा।
आख्यायिका प्रकरणं पर्वबन्धादयश्च ये॥ ४२१॥
डिमस्समवकारश्च चतुस्सन्धी प्रकीर्तितौ।
व्यायोगेहामृगौ प्राज्ञैः संविधेयौ त्रिसन्धिकौ॥ ४२२॥
द्विसन्धि स्यात् प्रहसनं वीथ्यङ्कौ भाण एव च।
प्रवह्लिकादिषु ज्ञेया यथेष्टं सन्धिकल्पना॥ ४२३॥
न सन्धिकल्पना कोशसङ्घातादिषु विद्यते।
काव्यवर्जं समस्तेषु पदार्थाभिनयेषु च॥ ४२४॥
कैशिकीवृत्तिहीनानि डिमादीन्यष्ट लक्षयेत्।
कथादिषु यथायोगं विज्ञेया वृत्तिकल्पना॥ ४२५॥
संस्कृतं सर्गबन्धादि प्राकृतं स्कन्धकादि यत्।
अवस्कन्धान्यपभ्रंशो नाटकादि तु मिश्रकम्॥
(काव्याद. १.३७)
इति संक्षेपतः प्रोक्तं महाकाव्यादिलक्षणम्।
शेषं यद् यत्र निर्दिष्टं तत् तत्रैवोपलक्षयेत्॥ ४२७॥
तन्महाकाव्यमित्याहुर्महतां च महच्च यत्।
निरुक्तमवगन्तव्यमित्थमेवापरेष्वपि ॥ ४२८॥
(भामहा. १.१९)
चतुर्वर्गफलत्वेऽपि भूयसार्थोपदेशकृत्।
महाकाव्यं भवेत् कामप्रधानास्तु कथादयः॥ ४२९॥
(भामहा. १.२१)
वाक्यप्रबन्धानुगतोऽयमुक्तो मया समासेन रसावियोगः।
अथेह येऽर्था न विवेचिताः पृथग् विभज्य ते केचिदुदाह्रियन्ते॥ ४३०॥
इति महाराजाधिराजश्रीभोजदेवविरचिते शृङ्गारप्रकाशे रसावियोगप्रकाशो नाम
॥ एकादशः प्रकाशः॥ ११॥
रेवाप्रसादेन सनातनेन प्रकाश एकादश एष दिष्ट्या।
साहित्यतत्त्वं प्रणिधाय चित्ते व्यशोधि, धाराधिपतेः प्रकाशे॥