त्रिविधकृतः शृङ्गारो ज्ञेयो धर्मार्थकामेषु॥ २४४॥
यस्मिन् धर्मप्रापकमात्महितं भवति साधनं बहुधा।
व्रतनियमतपोयुक्तो ज्ञेयोऽसौ धर्मशृङ्गारः॥ २४५॥
अर्थस्याप्तिर्यस्मिन् भवति च बहुधा स चार्थशृङ्गारः।
स्त्रीसंप्रयोगविषये ह्यर्थार्थमपीष्यतेऽभिरतिः॥ २४६॥
कन्याविलोभनकृतः प्राप्तौ स्त्रीपुंसयोः स रत्यैव।
निभृतं सावेगं वा विज्ञेयः कामशृङ्गारः॥ २४७॥
उष्णिग्गायत्र्याद्यान्यन्यानि च यानि बन्धकुटिलानि।
वृत्तानि समवकारे कविभिस्तानि प्रयोज्यानि॥ २४८॥
एवं कार्यः प्राज्ञैर्नानारससंश्रयः समवकारः।
(६. डिमः) डिमलक्षणं तु भूयो लक्षणयुक्त्या प्रवक्ष्यामि॥ २४९॥
शृङ्गारहास्यवर्जं शैषैः सर्वै रसैस्समायुक्तः।
दीप्तरसकाव्ययोनिश्चतुरङ्को वै डिमः कार्यः॥ २५०॥
प्रख्यातवस्तुविषयः प्रख्यातोदात्तनायकर्श्चेव।
रौद्रभयानकबीभत्सवीरकरुणाद्भुतोपेतः ॥ २५१॥
मायेन्द्रजालबहुलो बहुपुंसो(पुस्तो)त्थानसंयुक्तः।
देवभुजगेन्द्रराक्षसयक्षपिशाचावकीर्णश्च ॥ २५२॥
निर्घातोल्कापातैरुपरागैश्चन्द्रसूर्ययोर्युक्तः।
युद्धनियुद्धनिबद्धः संस्फो(सम्फे)टकुतश्च कर्तव्यः॥ २५३॥
सात्वत्यारभटीभ्यां वृत्तिभ्यामन्वितो डिमः कार्यः।
षोडशनायकबहुलस्तज्ज्ञैर्नानाश्रयविशेषः॥ २५४॥
डिमलक्षणमप्यभिहितमिदमुद्देशक्रमेण संक्षेपात्।
उत्सृष्टिकाङ्कभाणप्रहसनवीथीरथो वक्ष्ये॥ २५५॥
(७. उत्सृष्टिकाङ्कः)
प्रख्यातवस्तुविषयस्तेष्वप्रख्यातवस्तुविषयो वा।
दिव्यपुरुषैर्वियुक्तश्शेषैश्च समन्वितः पुंभिः॥ २५६॥
करुणरसप्रायकृतो नियुद्धयुद्धोद्धतप्रहारश्च।
स्त्रीपरिदेवितबहुलो निर्वेदितवाक्यभाषश्च॥ २५७॥
नातिव्यायतचेष्टः सात्वत्यारभटिकैशिकीहीनः।
कार्यः काव्यविधिज्ञैस्सततमिहोत्सृष्टिकाङ्कस्तु॥ २५८॥