Special Call Prof. Jay L. Garfield Commemorative Volume · Submissions Open
Announcements Newsletters About Us Contact
Search
VR
Vālmīki Rāmāyaṇam • Kāṇḍa 7 (Uttarakāṇḍa) • Sarga 40

Uttarakāṇḍa Sarga 40

उत्तरकाण्डम् • सर्गः 40

Uttarakāṇḍa Sarga 40 of the classical Vālmīki Rāmāyaṇa with 18 verses.

Total: 18 Verses • Citations: VR 7.40.1–18 • 175 Lexicon Terms
VR 7.40.1 अनुष्टुप्
विसृज्य च महाबाहुरृक्षवानरराक्षसान् । भ्रातृभिः सहितो रामः प्रमुमोद सुखी सुखम् ॥
visṛjya ca mahābāhurṛkṣavānararākṣasān | bhrātṛbhiḥ sahito rāmaḥ pramumoda sukhī sukham ||
English Translation
Having bade adieu to bears, monkeys and Rākşasas the long-armed Rāma began to live happily in the company of his brothers.
VR 7.40.2 अनुष्टुप्
अथापराह्णसमये भ्रातृभिः सह राघवः । शुश्राव मधुरां वाणीमन्तरिक्षात्प्रभाषिताम् ॥
athāparāhṇasamaye bhrātṛbhiḥ saha rāghavaḥ | śuśrāva madhurāṃ vāṇīmantarikṣātprabhāṣitām ||
English Translation
Thereupon afternoon, Lord Rāghava along with his brothers heard from the air the following sweet accents.
VR 7.40.3 अनुष्टुप्
सौम्य राम निरीक्षस्व सौम्येन वदनेन माम् । कैलासशिखरात्प्राप्तं विद्धि मां पुष्करं प्रभो ॥
saumya rāma nirīkṣasva saumyena vadanena mām | kailāsaśikharātprāptaṃ viddhi māṃ puṣkaraṃ prabho ||
English Translation
O gentle Rāma, do you with a delighted countenance behold me. O lord, know me as Puşpaka coming from the abode of Kuberu.
VR 7.40.4 अनुष्टुप्
तव शासनमाज्ञाय गतोऽस्मि धनदं प्रति । उपस्थातुं नरश्रेष्ठ स च मां प्रत्यभाषत ॥
tava śāsanamājñāya gato'smi dhanadaṃ prati | upasthātuṃ naraśreṣṭha sa ca māṃ pratyabhāṣata ||
English Translation
O foremost of men, at your command I did go there to carry him. But he said to me. “Having slain the irrepressible Rāvaņa in battle the highsouled Rama, the foremost of men, has conquered you.
VR 7.40.5 अनुष्टुप्
निर्जितस्त्वं नरेन्द्रेण राघवेण महात्मना । निहत्य युधि दुर्धर्षं रावणं राक्षसाधिपम् ॥
nirjitastvaṃ narendreṇa rāghaveṇa mahātmanā | nihatya yudhi durdharṣaṃ rāvaṇaṃ rākṣasādhipam ||
English Translation
O foremost of men, at your command I did go there to carry him. But he said to me. “Having slain the irrepressible Rāvaņa in battle the highsouled Rama, the foremost of men, has conquered you.
VR 7.40.6 अनुष्टुप्
ममापि परमा प्रीतिर्हते तस्मिन्दुरात्मनि । रावणे सगणे सौम्य सपुत्रामात्यबान्धवे ॥
mamāpi paramā prītirhate tasmindurātmani | rāvaṇe sagaṇe saumya saputrāmātyabāndhave ||
English Translation
I have greatly been delighted on the destruction of the vicious-souled Rāvana, with his relatives, sons and friends.
VR 7.40.7 अनुष्टुप्
स त्वं रामेण लङ्कायां निर्जितः परमात्मना । वह सौम्य तमेव त्वमहमाज्ञापयामि ते ॥
sa tvaṃ rāmeṇa laṅkāyāṃ nirjitaḥ paramātmanā | vaha saumya tameva tvamahamājñāpayāmi te ||
English Translation
O gentle one, the great Rāma has conquered you in Lanka. I permit you, therefore to convey him.
VR 7.40.8 अनुष्टुप्
एष मे परमः कामो यत्त्वं राघवनन्दनम् । वहेर्लोकस्य संयानं गच्छस्व विगतज्वरः ॥
eṣa me paramaḥ kāmo yattvaṃ rāghavanandanam | vaherlokasya saṃyānaṃ gacchasva vigatajvaraḥ ||
English Translation
You are the fit conveyance for traversing all regions. But my earnest desire is that you should take Rāma, the descendant of Raghu. Do, you therefore go there at pleasure without any sorrow.
VR 7.40.9 अनुष्टुप्
तच्छासनमहं ज्ञात्वा धनदस्य महात्मनः । त्वत्सकाशं पुनः प्राप्तः स एवं प्रतिगृह्ण माम् ॥
tacchāsanamahaṃ jñātvā dhanadasya mahātmanaḥ | tvatsakāśaṃ punaḥ prāptaḥ sa evaṃ pratigṛhṇa mām ||
English Translation
Hearing this command of the high-souled Kubera I have come to you. Do you fearlessly accept me..
VR 7.40.10 अनुष्टुप्
बाढमित्येव काकुत्स्थः पुष्पकं समपूजयत् । लाजाक्षतैश्च पुष्पैश्च गन्धैश्च सुसुगन्धिभिः ॥
bāḍhamityeva kākutsthaḥ puṣpakaṃ samapūjayat | lājākṣataiśca puṣpaiśca gandhaiśca susugandhibhiḥ ||
VR 7.40.11 उपजातिः
गम्यतां च यथाकाममागच्छेस्त्वं यदा स्मरे । एवमस्त्विति रामेण विसृष्टः पुष्पकः पुनः । अभिप्रेतां दिशं प्रायात्पुष्पकः पुष्पभूषितः ॥
gamyatāṃ ca yathākāmamāgacchestvaṃ yadā smare | evamastviti rāmeṇa visṛṣṭaḥ puṣpakaḥ punaḥ | abhipretāṃ diśaṃ prāyātpuṣpakaḥ puṣpabhūṣitaḥ ||
VR 7.40.12 अनुष्टुप्
एवमन्तर्हिते तस्मिन्पुष्पके विविधात्मनि । भरतः प्राञ्जलिर्वाक्यमुवाच रघुनन्दनम् ॥
evamantarhite tasminpuṣpake vividhātmani | bharataḥ prāñjalirvākyamuvāca raghunandanam ||
English Translation
And the holy Puşpaka car having thus vanquished, Bharata with folded palms, said to Rama, the delight of Raghu.
VR 7.40.13 अनुष्टुप्
अत्यद्भुतानि दृश्यन्ते त्वयि राज्यं प्रशासति । अमानुषाणां सत्त्वानां व्याहृतानि मुहुर्मुहुः ॥
atyadbhutāni dṛśyante tvayi rājyaṃ praśāsati | amānuṣāṇāṃ sattvānāṃ vyāhṛtāni muhurmuhuḥ ||
VR 7.40.14 अनुष्टुप्
अनामयाच्च मर्त्यानां साग्रो मासो गतो ह्ययम् । जीर्णानामपि सत्त्वानां मृत्युर्नायाति राघव ॥
anāmayācca martyānāṃ sāgro māso gato hyayam | jīrṇānāmapi sattvānāṃ mṛtyurnāyāti rāghava ||
VR 7.40.15 अनुष्टुप्
पुत्रान्नार्यः प्रसूयन्ते वपुष्मन्तश्च मानवाः । हर्षश्चाभ्यधिको राजञ्जनस्य पुरवासिनः ॥
putrānnāryaḥ prasūyante vapuṣmantaśca mānavāḥ | harṣaścābhyadhiko rājañjanasya puravāsinaḥ ||
VR 7.40.16 अनुष्टुप्
काले च वासवो वर्षं पातयत्यमृतोपमम् । वायवश्चापि वायन्ते स्पर्शवन्तः सुखप्रदाः ॥
kāle ca vāsavo varṣaṃ pātayatyamṛtopamam | vāyavaścāpi vāyante sparśavantaḥ sukhapradāḥ ||
VR 7.40.17 अनुष्टुप्
ईदृशो नश्चिरं राजा भवत्विति नरेश्वर । कथयन्ति पुरे पौरा जना जनपदेषु च ॥
īdṛśo naściraṃ rājā bhavatviti nareśvara | kathayanti pure paurā janā janapadeṣu ca ||
VR 7.40.18 अनुष्टुप्
एता वाचः सुमधुरा भरतेन समीरिताः । श्रुत्वा रामो मुदा युक्तः प्रमुमोद सुखी सुखम् ॥
etā vācaḥ sumadhurā bharatena samīritāḥ | śrutvā rāmo mudā yuktaḥ pramumoda sukhī sukham ||
English Translation
Hearing those sweet accents given vent to by Bharata, Rāma, the foremost of kings was greatly delighted
← Previous (Ch. 545) Full Table of Contents Next (Ch. 547) →