Śalyaparva Adhyāya 63
शल्यपर्व • अध्यायः 63
Śalyaparva Adhyāya 63 of the classical Mahābhārata with 44 verses.
Total: 44 Verses
•
Citations: MBh 9.63.1–44
•
250 Lexicon Terms
•
Page 1 of 2 (Verses 30 shown)
अधिष्ठितः पदा मूर्ध्नि भग्नसक्थो महीं गतः । शौटीरमानी पुत्रो मे कान्यभाषत संजय ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अधिष्ठितः
अधिष्ठा [1. Ā.]
पदा
पद् [m]
मूर्ध्नि
मूर्धन् [m]
भग्नसक्थो
भञ्ज् [4. P.]
भग्नसक्थो
सक्थ [n]
महीं
मही [f]
गतः
गम् [6. Ā.]
शौटीरमानी
शौटीर [adj]
शौटीरमानी
मानिन् [adj]
पुत्रो
पुत्र [m]
मे
मद् [pron]
कान्यभाषत
क [pron]
कान्यभाषत
भाष् [1. P.]
संजय
संजय [m]
अत्यर्थं कोपनो राजा जातवैरश्च पाण्डुषु । व्यसनं परमं प्राप्तः किमाह परमाहवे ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अत्यर्थं
अत्यर्थम् [ind]
कोपनो
कोपन [adj]
राजा
राजन् [m]
जातवैरश्च
जन् [4. P.]
जातवैरश्च
वैर [mn]
जातवैरश्च
च [ind]
पाण्डुषु
पाण्डु [m]
व्यसनं
व्यसन [n]
परमं
परम [adj]
प्राप्तः
प्राप् [1. P.]
किम्
क [pron]
आह
अह् [1. P.]
परमाहवे
परम [adj]
परमाहवे
आहव [m]
शृणु राजन्प्रवक्ष्यामि यथावृत्तं नराधिप । राज्ञा यदुक्तं भग्नेन तस्मिन्व्यसन आगते ॥
English Translation
Sanjaya said "Hear me, O king, as I describe what took place. Listen, O king, to what Duryodhana said when possessed by misfortune.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
शृणु
श्रु [4. P.]
राजन्
राजन् [m]
प्रवक्ष्यामि
प्रवच् [2. P.]
यथावृत्तं
यथावृत्त [n]
नराधिप
नराधिप [m]
राज्ञा
राजन् [m]
यद्
यद् [pron]
उक्तं
वच् [2. P.]
भग्नेन
भञ्ज् [4. P.]
तस्मिन्
तद् [pron]
व्यसन
व्यसन [n]
आगते
आगम् [6. P.]
भग्नसक्थो नृपो राजन्पांसुना सोऽवगुण्ठितः । यमयन्मूर्धजांस्तत्र वीक्ष्य चैव दिशो दश ॥
English Translation
With his thighs broken, the king, O king, covered with dust, collected his flowing locks, looking all sides.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
भग्नसक्थो
भञ्ज् [4. P.]
भग्नसक्थो
सक्थ [n]
नृपो
नृप [m]
राजन्
राजन् [m]
पांसुना
पांसु [m]
सो
तद् [pron]
ऽवगुण्ठितः
अवगुण्ठय् [10. P.]
यमयन्मूर्धजांस्तत्र
यमय् [10. Ā.]
यमयन्मूर्धजांस्तत्र
मूर्धज [m]
यमयन्मूर्धजांस्तत्र
तत्र [ind]
वीक्ष्य
वीक्ष् [4. P.]
चैव
च [ind]
चैव
एव [ind]
दिशो
दिश् [f]
दश
दशन् [adj]
केशान्नियम्य यत्नेन निःश्वसन्नुरगो यथा । संरम्भाश्रुपरीताभ्यां नेत्राभ्यामभिवीक्ष्य माम् ॥
English Translation
Having with difficulty gathered his locks, he began to sigh like a serpent. Filled with ire and with tears flowing quickly from his eyes, he looked at me. He struck his arms against the Earth for some time like an infuriate elephant.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
केशान्नियम्य
केश [m]
केशान्नियम्य
नियम् [1. Ā.]
यत्नेन
यत्न [m]
निःश्वसन्न्
निःश्वस् [2. Ā.]
उरगो
उरग [mn]
यथा
यथा [ind]
संरम्भाश्रुपरीताभ्यां
संरम्भ [m]
संरम्भाश्रुपरीताभ्यां
अश्रु [mn]
संरम्भाश्रुपरीताभ्यां
परी [2. Ā.]
नेत्राभ्याम्
नेत्र [mn]
अभिवीक्ष्य
अभिवीक्ष् [1. P.]
माम्
मद् [pron]
बाहू धरण्यां निष्पिष्य मुहुर्मत्त इव द्विपः । प्रकीर्णान्मूर्धजान्धुन्वन्दन्तैर्दन्तानुपस्पृशन् । गर्हयन्पाण्डवं ज्येष्ठं निःश्वस्येदमथाब्रवीत् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
बाहू
बाहु [mf]
धरण्यां
धरणी [f]
निष्पिष्य
निष्पिष् [6. P.]
मुहुर्
मुहुर् [ind]
मत्त
मद् [3. P.]
इव
इव [ind]
द्विपः
द्विप [m]
प्रकीर्णान्मूर्धजान्
प्रक् [6. P.]
प्रकीर्णान्मूर्धजान्
मूर्धज [m]
धुन्वन्
धू [6. Ā.]
दन्तैर्
दन्त [mn]
दन्तान्
दन्त [mn]
उपस्पृशन्
उपस्पृश् [6. Ā.]
गर्हयन्
गर्हय् [10. Ā.]
पाण्डवं
पाण्डव [m]
ज्येष्ठं
ज्येष्ठ [adj]
निःश्वस्येदम्
निःश्वस् [2. Ā.]
निःश्वस्येदम्
इदम् [pron]
अथाब्रवीत्
अथ [ind]
अथाब्रवीत्
ब्रू [2. Ā.]
भीष्मे शांतनवे नाथे कर्णे चास्त्रभृतां वरे । गौतमे शकुनौ चापि द्रोणे चास्त्रभृतां वरे ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
भीष्मे
भीष्म [m]
शांतनवे
शांतनव [m]
नाथे
नाथ [m]
कर्णे
कर्ण [m]
चास्त्रभृतां
च [ind]
चास्त्रभृतां
अस्त्र [mn]
चास्त्रभृतां
भृत् [adj]
वरे
वर [adj]
गौतमे
गौतम [m]
शकुनौ
शकुनि [m]
चापि
च [ind]
चापि
अपि [ind]
द्रोणे
द्रोण [m]
चास्त्रभृतां
च [ind]
चास्त्रभृतां
अस्त्र [mn]
चास्त्रभृतां
भृत् [adj]
वरे
वर [adj]
अश्वत्थाम्नि तथा शल्ये शूरे च कृतवर्मणि । इमामवस्थां प्राप्तोऽस्मि कालो हि दुरतिक्रमः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अश्वत्थाम्नि
अश्वत्थामन् [m]
तथा
तथा [ind]
शल्ये
शल्य [m]
शूरे
शूर [m]
च
च [ind]
कृतवर्मणि
कृतवर्मन् [m]
इमाम्
इदम् [pron]
अवस्थां
अवस्था [f]
प्राप्तो
प्राप् [1. P.]
ऽस्मि
अस् [2. P.]
कालो
काल [m]
हि
हि [ind]
दुरतिक्रमः
दुरतिक्रम [adj]
एकादशचमूभर्ता सोऽहमेतां दशां गतः । कालं प्राप्य महाबाहो न कश्चिदतिवर्तते ॥
English Translation
I was the master of eleven Chamus of troops and yet I have come by this plight. O mighty-armed one, no one can control Destiny.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
एकादशचमूभर्ता
एकादशन् [adj]
एकादशचमूभर्ता
चमू [f]
एकादशचमूभर्ता
भर्तृ [m]
सो
तद् [pron]
ऽहम्
मद् [pron]
एतां
एतद् [pron]
दशां
दशा [f]
गतः
गम् [6. Ā.]
कालं
काल [m]
प्राप्य
प्राप् [1. P.]
महाबाहो
महत् [adj]
महाबाहो
बाहु [mf]
न
न [ind]
कश्चिद्
कश्चित् [pron]
अतिवर्तते
अतिवृत् [1. Ā.]
आख्यातव्यं मदीयानां येऽस्मिञ्जीवन्ति संगरे । यथाहं भीमसेनेन व्युत्क्रम्य समयं हतः ॥
English Translation
Those of my side that have escaped alive from this battle should be informed how I have been struck down by Bhimasena against the rules of fair fight.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
आख्यातव्यं
आख्या [4. P.]
मदीयानां
मदीय [adj]
ये
यद् [pron]
ऽस्मिञ्
इदम् [pron]
जीवन्ति
जीव् [1. Ā.]
संगरे
संगर [m]
यथाहं
यथा [ind]
यथाहं
मद् [pron]
भीमसेनेन
भीमसेन [m]
व्युत्क्रम्य
व्युत्क्रम् [1. P.]
समयं
समय [m]
हतः
हन् [6. P.]
बहूनि सुनृशंसानि कृतानि खलु पाण्डवैः । भूरिश्रवसि कर्णे च भीष्मे द्रोणे च श्रीमति ॥
English Translation
Many unfair and sinful acts have been perpetrated towards Bhurishravas, Bhishma, and Drona.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
बहूनि
बहु [adj]
सुनृशंसानि
सु [ind]
सुनृशंसानि
नृशंस [adj]
कृतानि
कृ [2. Ā.]
खलु
खलु [ind]
पाण्डवैः
पाण्डव [m]
भूरिश्रवसि
भूरिश्रवस् [m]
कर्णे
कर्ण [m]
च
च [ind]
भीष्मे
भीष्म [m]
द्रोणे
द्रोण [m]
च
च [ind]
श्रीमति
श्रीमत् [adj]
इदं चाकीर्तिजं कर्म नृशंसैः पाण्डवैः कृतम् । येन ते सत्सु निर्वेदं गमिष्यन्तीति मे मतिः ॥
English Translation
This is another very unfair act that the cruel Pandavas have perpetrated, for which, I am certain, they will incur the censure of all righteous men.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
इदं
इदम् [pron]
चाकीर्तिजं
च [ind]
चाकीर्तिजं
अ [ind]
चाकीर्तिजं
कीर्ति [f]
चाकीर्तिजं
ज [adj]
कर्म
कर्मन् [n]
नृशंसैः
नृशंस [adj]
पाण्डवैः
पाण्डव [m]
कृतम्
कृ [2. Ā.]
येन
यद् [pron]
ते
तद् [pron]
सत्सु
सत् [adj]
निर्वेदं
निर्वेद [m]
गमिष्यन्तीति
गम् [6. Ā.]
गमिष्यन्तीति
इति [ind]
मे
मद् [pron]
मतिः
मति [f]
का प्रीतिः सत्त्वयुक्तस्य कृत्वोपधिकृतं जयम् । को वा समयभेत्तारं बुधः संमन्तुमर्हति ॥
English Translation
What pleasure can a pious man enjoy after having gained a victory by unfair acts? What wise man would approve of a person's disregarding the rules of equity?
Morphemic Decomposition & Padaccheda
का
क [pron]
प्रीतिः
प्रीति [f]
सत्त्वयुक्तस्य
सत्त्व [n]
सत्त्वयुक्तस्य
युज् [6. Ā.]
कृत्वोपधिकृतं
कृ [2. Ā.]
कृत्वोपधिकृतं
उपधि [m]
कृत्वोपधिकृतं
कृ [2. Ā.]
जयम्
जय [m]
को
क [pron]
वा
वा [ind]
समयभेत्तारं
समय [m]
समयभेत्तारं
भेत्तृ [adj]
बुधः
बुध [adj]
संमन्तुम्
सम्मन् [8. Ā.]
अर्हति
अर्ह् [1. Ā.]
अधर्मेण जयं लब्ध्वा को नु हृष्येत पण्डितः । यथा संहृष्यते पापः पाण्डुपुत्रो वृकोदरः ॥
English Translation
What learned man would rejoice after having gained victory by such unfair means as that vile wretch, Vrikodara, the son of Pandu, is rejoicing himself in glee.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अधर्मेण
अधर्म [m]
जयं
जय [m]
लब्ध्वा
लभ् [1. P.]
को
क [pron]
नु
नु [ind]
हृष्येत
हृष् [1. P.]
पण्डितः
पण्डित [m]
यथा
यथा [ind]
संहृष्यते
संहृष् [1. Ā.]
पापः
पाप [adj]
पाण्डुपुत्रो
पाण्डु [m]
पाण्डुपुत्रो
पुत्र [m]
वृकोदरः
वृकोदर [m]
किं नु चित्रमतस्त्वद्य भग्नसक्थस्य यन्मम । क्रुद्धेन भीमसेनेन पादेन मृदितं शिरः ॥
English Translation
What can be more surprising then this viz., that Bhimasena in anger should with his foot touch the head of one like me while lying with my thighs broken.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
किं
क [pron]
नु
नु [ind]
चित्रम्
चित्र [adj]
अतस्त्वद्य
अतस् [ind]
अतस्त्वद्य
तु [ind]
अतस्त्वद्य
अद्य [ind]
भग्नसक्थस्य
भञ्ज् [4. P.]
भग्नसक्थस्य
सक्थ [n]
यन्मम
यत् [ind]
यन्मम
मद् [pron]
क्रुद्धेन
क्रुध् [4. Ā.]
भीमसेनेन
भीमसेन [m]
पादेन
पाद [m]
मृदितं
मृद् [9. Ā.]
शिरः
शिरस् [n]
प्रतपन्तं श्रिया जुष्टं वर्तमानं च बन्धुषु । एवं कुर्यान्नरो यो हि स वै संजय पूजितः ॥
English Translation
Is that person, O Sanjaya, an honorable man who behaves thus towards a great man, endued with prosperity, living in the midst of friends?
Morphemic Decomposition & Padaccheda
प्रतपन्तं
प्रतप् [1. P.]
श्रिया
श्री [f]
जुष्टं
जुष् [6. Ā.]
वर्तमानं
वृत् [3. P.]
च
च [ind]
बन्धुषु
बन्धु [m]
एवं
एवम् [ind]
कुर्यान्नरो
कृ [2. Ā.]
कुर्यान्नरो
नर [m]
यो
यद् [pron]
हि
हि [ind]
स
तद् [pron]
वै
वै [ind]
संजय
संजय [m]
पूजितः
पूजय् [10. Ā.]
अभिज्ञौ क्षत्रधर्मस्य मम माता पिता च मे । तौ हि संजय दुःखार्तौ विज्ञाप्यौ वचनान्मम ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अभिज्ञौ
अभिज्ञ [adj]
क्षत्रधर्मस्य
क्षत्र [n]
क्षत्रधर्मस्य
धर्म [mn]
मम
मद् [pron]
माता
मातृ [f]
पिता
पितृ [m]
च
च [ind]
मे
मद् [pron]
तौ
तद् [pron]
हि
हि [ind]
संजय
संजय [m]
दुःखार्तौ
दुःख [n]
दुःखार्तौ
आर्त [adj]
विज्ञाप्यौ
विज्ञापय् [10. Ā.]
वचनान्मम
वचन [n]
वचनान्मम
मद् [pron]
इष्टं भृत्या भृताः सम्यग्भूः प्रशास्ता ससागरा । मूर्ध्नि स्थितममित्राणां जीवतामेव संजय ॥
English Translation
My parents are not ignorant of the rules of warfare. As directed by me, O Sanjaya, tell them that are afflicted with grief these words: I have celebrated sacrifices, maintained a large number of servants properly governed the whole Earth with her seas, I stood on the heads of my living enemies.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
इष्टं
इष् [1. P.]
भृत्या
भृत्य [m]
भृताः
भृ [1. Ā.]
सम्यग्
सम्यक् [ind]
भूः
भू [1. Ā.]
प्रशास्ता
प्रशास् [2. Ā.]
ससागरा
स [ind]
ससागरा
सागर [m]
मूर्ध्नि
मूर्धन् [m]
स्थितम्
स्था [1. Ā.]
अमित्राणां
अमित्र [mf]
को
क [pron]
नु
नु [ind]
स्वन्ततरो
स्वन्ततर [adj]
मया
मद् [pron]
दत्ता दाया यथाशक्ति मित्राणां च प्रियं कृतम् । अमित्रा बाधिताः सर्वे को नु स्वन्ततरो मया ॥
English Translation
I gave wealth of my kinsmen to the best of my power and I did what my friends liked. I withstood all my enemies. Who is there that is more fortunate than myself? I have marched through enemy's kingdoms and commanded kings as slaves I have acted lovingly towards all I loved and liked. Who is there more fortunate then myself!
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दत्ता
दा [1. Ā.]
दाया
दाय [m]
यथाशक्ति
यथाशक्ति [ind]
मित्राणां
मित्र [mn]
च
च [ind]
प्रियं
प्रिय [adj]
कृतम्
कृ [2. Ā.]
मूर्ध्नि
मूर्धन् [m]
स्थितम्
स्था [1. Ā.]
अमित्राणां
अमित्र [mf]
को
क [pron]
नु
नु [ind]
स्वन्ततरो
स्वन्ततर [adj]
मया
मद् [pron]
यातानि परराष्ट्राणि नृपा भुक्ताश्च दासवत् । प्रियेभ्यः प्रकृतं साधु को नु स्वन्ततरो मया ॥
English Translation
I commanded great kings, and acquired honor, unattainable by others, I always drove on the back of the very best of horses. Who is there more fortunate than myself?
Morphemic Decomposition & Padaccheda
यातानि
या [2. Ā.]
परराष्ट्राणि
पर [pron]
परराष्ट्राणि
राष्ट्र [mn]
नृपा
नृप [m]
भुक्ताश्च
भुज् [6. P.]
भुक्ताश्च
च [ind]
दासवत्
दास [m]
दासवत्
वत् [ind]
तद्
तद् [pron]
इदं
इदम् [pron]
निधनं
निधन [mn]
प्राप्तं
प्राप् [1. P.]
को
क [pron]
नु
नु [ind]
स्वन्ततरो
स्वन्ततर [adj]
मया
मद् [pron]
मानिता बान्धवाः सर्वे मान्यः संपूजितो जनः । त्रितयं सेवितं सर्वं को नु स्वन्ततरो मया ॥
English Translation
I honored all my relations and looked to the well-being of all my dependants. I have observed the three objects of human existence. viz., Religion, Profit, and Pleasure. Who is there more fortunate then myself?
Morphemic Decomposition & Padaccheda
मानिता
मानय् [10. Ā.]
बान्धवाः
बान्धव [m]
सर्वे
सर्व [pron]
मान्यः
मन् [8. P.]
सम्पूजितो
सम्पूजय् [10. Ā.]
जनः
जन [m]
तद्
तद् [pron]
इदं
इदम् [pron]
निधनं
निधन [mn]
प्राप्तं
प्राप् [1. P.]
को
क [pron]
नु
नु [ind]
स्वन्ततरो
स्वन्ततर [adj]
मया
मद् [pron]
आज्ञप्तं नृपमुख्येषु मानः प्राप्तः सुदुर्लभः । आजानेयैस्तथा यातं को नु स्वन्ततरो मया ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
आज्ञप्तं
आज्ञपय् [10. P.]
नृपमुख्येषु
नृप [m]
नृपमुख्येषु
मुख्य [adj]
मानः
मान [m]
प्राप्तः
प्राप् [1. P.]
सुदुर्लभः
सु [ind]
सुदुर्लभः
दुर्लभ [adj]
मूर्ध्नि
मूर्धन् [m]
स्थितम्
स्था [1. Ā.]
अमित्राणां
अमित्र [mf]
को
क [pron]
नु
नु [ind]
स्वन्ततरो
स्वन्ततर [adj]
मया
मद् [pron]
अधीतं विधिवद्दत्तं प्राप्तमायुर्निरामयम् । स्वधर्मेण जिता लोकाः को नु स्वन्ततरो मया ॥
English Translation
I studied the Vedas and made gifts according to the ordinance. I have passed my life in happiness. By observing the duties of my own order, I have secured for myself many abodes of blessedness in the regions of eternity. Who is there more fortunate than myself?
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अधीतं
अधी [4. P.]
विधिवद्
विधिवत् [ind]
दत्तं
दा [1. Ā.]
भूः
भू [f]
प्रशास्ता
प्रशास् [2. Ā.]
ससागरा
स [ind]
ससागरा
सागर [m]
मूर्ध्नि
मूर्धन् [m]
स्थितम्
स्था [1. Ā.]
अमित्राणां
अमित्र [mf]
को
क [pron]
नु
नु [ind]
स्वन्ततरो
स्वन्ततर [adj]
मया
मद् [pron]
दिष्ट्या नाहं जितः संख्ये परान्प्रेष्यवदाश्रितः । दिष्ट्या मे विपुला लक्ष्मीर्मृते त्वन्यं गता विभो ॥
English Translation
By good luck, I have not been defeated in battle and subjected to the necessity of serving my foes as slaves. By good luck, O lord, it is only after my death that my rising Prosperity leaves me for waiting upon another!
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दिष्ट्या
दिष्टि [f]
नाहं
न [ind]
नाहं
मद् [pron]
जितः
जि [9. P.]
संख्ये
संख्य [n]
परान्
पर [pron]
प्रेष्यवद्
प्रेष्य [m]
प्रेष्यवद्
वत् [ind]
आश्रितः
आश्रि [1. Ā.]
दिष्ट्या
दिष्टि [f]
मे
मद् [pron]
विपुला
विपुल [adj]
लक्ष्मीर्
लक्ष्मी [f]
मृते
मृ [4. Ā.]
त्वन्यं
तु [ind]
त्वन्यं
अन्य [pron]
गता
गम् [6. Ā.]
विभो
विभु [adj]
यदिष्टं क्षत्रबन्धूनां स्वधर्ममनुतिष्ठताम् । निधनं तन्मया प्राप्तं को नु स्वन्ततरो मया ॥
English Translation
That end again which is sought by Kshatriya observant of the duties of their own order, viz., death in battle, I have also met with mine. Who, therefore, is so fortunate as myself?
Morphemic Decomposition & Padaccheda
यद्
यद् [pron]
इष्टं
इष् [1. P.]
क्षत्रबन्धूनां
क्षत्रबन्धु [m]
स्वधर्मम्
स्वधर्म [m]
अनुपश्यताम्
अनुपश् [4. Ā.]
मूर्ध्नि
मूर्धन् [m]
स्थितम्
स्था [1. Ā.]
अमित्राणां
अमित्र [mf]
को
क [pron]
नु
नु [ind]
स्वन्ततरो
स्वन्ततर [adj]
मया
मद् [pron]
दिष्ट्या नाहं परावृत्तो वैरात्प्राकृतवज्जितः । दिष्ट्या न विमतिं कांचिद्भजित्वा तु पराजितः ॥
English Translation
By good luck, I was not defeated like an ordinary person. By good luck, I have not been defeated after I had done some mean act. Like killing a person who is aslecp or who is heedless, like killing one with poison, my destruction has taken place, for I have been killed unfairly against the rules of fair fight.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दिष्ट्या
दिष्टि [f]
नाहं
न [ind]
नाहं
मद् [pron]
परावृत्तो
परावृत् [1. Ā.]
वैरात्
वैर [mn]
प्राकृतवज्जितः
प्राकृत [adj]
प्राकृतवज्जितः
वत् [ind]
प्राकृतवज्जितः
जि [9. P.]
दिष्ट्या
दिष्टि [f]
न
न [ind]
विमतिं
विमति [f]
कांचिद्
कश्चित् [pron]
भजित्वा
भज् [1. Ā.]
तु
तु [ind]
पराजितः
पराजि [2. P.]
सुप्तं वाथ प्रमत्तं वा यथा हन्याद्विषेण वा । एवं व्युत्क्रान्तधर्मेण व्युत्क्रम्य समयं हतः ॥
English Translation
By good luck, I was not defeated like an ordinary person. By good luck, I have not been defeated after I had done some mean act. Like killing a person who is aslecp or who is heedless, like killing one with poison, my destruction has taken place, for I have been killed unfairly against the rules of fair fight.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
सुप्तं
स्वप् [1. Ā.]
वाथ
वा [ind]
वाथ
अथ [ind]
प्रमत्तं
प्रमद् [4. Ā.]
वा
वा [ind]
यथा
यथा [ind]
हन्याद्
हन् [6. P.]
विषेण
विष [n]
वा
वा [ind]
यथाहं
यथा [ind]
यथाहं
मद् [pron]
भीमसेनेन
भीमसेन [m]
व्युत्क्रम्य
व्युत्क्रम् [1. P.]
समयं
समय [m]
हतः
हन् [6. P.]
अश्वत्थामा महाभागः कृतवर्मा च सात्वतः । कृपः शारद्वतश्चैव वक्तव्या वचनान्मम ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अश्वत्थामा
अश्वत्थामन् [m]
महाभागः
महाभाग [adj]
कृतवर्मा
कृतवर्मन् [m]
च
च [ind]
सात्वतः
सात्वत [m]
कृपः
कृप [mf]
शारद्वतश्चैव
शारद्वत [m]
शारद्वतश्चैव
च [ind]
शारद्वतश्चैव
एव [ind]
वक्तव्या
वच् [2. P.]
वचनान्मम
वचन [n]
वचनान्मम
मद् [pron]
अधर्मेण प्रवृत्तानां पाण्डवानामनेकशः । विश्वासं समयघ्नानां न यूयं गन्तुमर्हथ ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अधर्मेण
अधर्म [m]
प्रवृत्तानां
प्रवृत् [1. Ā.]
पाण्डवानाम्
पाण्डव [m]
अनेकशः
अनेकशस् [ind]
विश्वासं
विश्वास [m]
समयघ्नानां
समय [m]
समयघ्नानां
घ्न [adj]
न
न [ind]
यूयं
त्वद् [pron]
गन्तुम्
गम् [6. Ā.]
अर्हथ
अर्ह् [1. Ā.]