Special Call Prof. Jay L. Garfield Commemorative Volume · Submissions Open
Announcements Newsletters About Us Contact
Search
MBh
Mahābhārata • Parva 9 (Śalyaparva) • Adhyāya 22

Śalyaparva Adhyāya 22

शल्यपर्व • अध्यायः 22

Śalyaparva Adhyāya 22 of the classical Mahābhārata with 89 verses.

Total: 89 Verses • Citations: MBh 9.22.1–89 • 250 Lexicon Terms • Page 2 of 3 (Verses 30 shown)
बलेन तेन विक्रम्य वर्तमाने जनक्षये । पृष्ठतः पाण्डवानीकमभ्यघ्नन्निशितैः शरैः ॥
English Translation
During the onset of that great carnage, Shakuni, aided by the force, displayed his valor and assailed the Pandava army at the rear, killing it with his keen arrows.
तदभ्रमिव वातेन क्षिप्यमाणं समन्ततः । अभज्यत महाराज पाण्डूनां सुमहद्बलम् ॥
English Translation
The huge force of the Pandus then, O king, were dispersed even as a mass of clouds of all sides by a powerful wind.
ततो युधिष्ठिरः प्रेक्ष्य भग्नं स्वबलमन्तिकात् । अभ्यचोदयदव्यग्रः सहदेवं महाबलम् ॥
English Translation
Then beholding his own army rouled, Yudhishthira coolly urged the mighty Sahadeva, saying-"Yonder the son of Subala, afflicting our rear, stands clad in mail. He kills our forces. Behold that wicked man, O son of Pandu.
असौ सुबलपुत्रो नो जघनं पीड्य दंशितः । सेनां निसूदयन्त्येष पश्य पाण्डव दुर्मतिम् ॥
English Translation
Then beholding his own army rouled, Yudhishthira coolly urged the mighty Sahadeva, saying-"Yonder the son of Subala, afflicting our rear, stands clad in mail. He kills our forces. Behold that wicked man, O son of Pandu.
गच्छ त्वं द्रौपदेयाश्च शकुनिं सौबलं जहि । रथानीकमहं रक्ष्ये पाञ्चालसहितोऽनघ ॥
English Translation
Helped by the sons of Draupadi proceed towards him and kill Shakuni, the son of Subala. Supported by the Panchalas, O sinless one, I will meanwhile kill the car-force of the enemy.
गच्छन्तु कुञ्जराः सर्वे वाजिनश्च सह त्वया । पादाताश्च त्रिसाहस्राः शकुनिं सौबलं जहि ॥
ततो गजाः सप्तशताश्चापपाणिभिरास्थिताः । पञ्च चाश्वसहस्राणि सहदेवश्च वीर्यवान् ॥
पादाताश्च त्रिसाहस्रा द्रौपदेयाश्च सर्वशः । रणे ह्यभ्यद्रवंस्ते तु शकुनिं युद्धदुर्मदम् ॥
ततस्तु सौबलो राजन्नभ्यतिक्रम्य पाण्डवान् । जघान पृष्ठतः सेनां जयगृध्रः प्रतापवान् ॥
English Translation
However, O king, overpowering the Pandavas and longing for victory, Subala's son, of great valour, began to slay their forces from the back.
अश्वारोहास्तु संरब्धाः पाण्डवानां तरस्विनाम् । प्राविशन्सौबलानीकमभ्यतिक्रम्य तान्रथान् ॥
English Translation
The horsemen, beside themselves with rage, of the Pandavas penetrated the division of Subala's son, overpowering the latter's carwarriors.
ते तत्र सादिनः शूराः सौबलस्य महद्बलम् । गजमध्येऽवतिष्ठन्तः शरवर्षैरवाकिरन् ॥
English Translation
Those heroic horsemen, staying in the midst of their own elephants, enshrouded the large host of Subala's son with showers of arrows.
तदुद्यतगदाप्रासमकापुरुषसेवितम् । प्रावर्तत महद्युद्धं राजन्दुर्मन्त्रिते तव ॥
English Translation
On account of your evil counsels, O king, a dreadful battle took place in which maces and lances were used and in which heroes only took part.
उपारमन्त ज्याशब्दाः प्रेक्षका रथिनोऽभवन् । न हि स्वेषां परेषां वा विशेषः प्रत्यदृश्यत ॥
English Translation
The twang of bows was no longer heard there, for all the car-warriors stood there as spectators. At that time no difference could be seen between the opposing parties.
शूरबाहुविसृष्टानां शक्तीनां भरतर्षभ । ज्योतिषामिव संपातमपश्यन्कुरुपाण्डवाः ॥
English Translation
Both the Kurus and the Pandavas, O foremost of Bharatas, saw the darts, shot off heroic arms, pass like meteors through the sky.
ऋष्टिभिर्विमलाभिश्च तत्र तत्र विशां पते । संपतन्तीभिराकाशमावृतं बह्वशोभत ॥
English Translation
The entire sky, O king, covered with falling and bright sword, appeared highly beautiful.
प्रासानां पततां राजन्रूपमासीत्समन्ततः । शलभानामिवाकाशे तदा भरतसत्तम ॥
English Translation
The view presented, O best of the Bharatas, by the lances hurled all around, was like that of swarms of locusts in the sky.
रुधिरोक्षितसर्वाङ्गा विप्रविद्धैर्नियन्तृभिः । हयाः परिपतन्ति स्म शतशोऽथ सहस्रशः ॥
English Translation
Horses, with limbs covered with blood on account of wounds inflicted by horsemen themselves struck with arrows, dropped down on all sides in hundreds and thousands.
अन्योन्यपरिपिष्टाश्च समासाद्य परस्परम् । अविक्षताः स्म दृश्यन्ते वमन्तो रुधिरं मुखैः ॥
English Translation
They all remained huddled together. many of them were wounded and many vomited blood. A thick darkness set in there when the troops were covered with a cloud of dust.
ततोऽभवत्तमो घोरं सैन्येन रजसा वृते । तानपाक्रमतोऽद्राक्षं तस्माद्देशादरिंदमान् । अश्वान्राजन्मनुष्यांश्च रजसा संवृते सति ॥
English Translation
When that darkness covered everything, O king, we saw those brave heroes, horses and men move away from that spot.
भूमौ निपतिताश्चान्ये वमन्तो रुधिरं बहु । केशाकेशिसमालग्ना न शेकुश्चेष्टितुं जनाः ॥
अन्योन्यमश्वपृष्ठेभ्यो विकर्षन्तो महाबलाः । मल्ला इव समासाद्य निजघ्नुरितरेतरम् । अश्वैश्च व्यपकृष्यन्त बहवोऽत्र गतासवः ॥
English Translation
Many powerful heroes dragged one another from the backs of their horses and encountering one another thus, killed one another like wrestlers. Many, deprived of life, were carried away by the horses they rode.
भूमौ निपतिताश्चान्ये बहवो विजयैषिणः । तत्र तत्र व्यदृश्यन्त पुरुषाः शूरमानिनः ॥
रक्तोक्षितैश्छिन्नभुजैरपकृष्टशिरोरुहैः । व्यदृश्यत मही कीर्णा शतशोऽथ सहस्रशः ॥
दूरं न शक्यं तत्रासीद्गन्तुमश्वेन केनचित् । साश्वारोहैर्हतैरश्वैरावृते वसुधातले ॥
रुधिरोक्षितसंनाहैरात्तशस्त्रैरुदायुधैः । नानाप्रहरणैर्घोरैः परस्परवधैषिभिः । सुसंनिकृष्टैः संग्रामे हतभूयिष्ठसैनिकैः ॥
स मुहूर्तं ततो युद्ध्वा सौबलोऽथ विशां पते । षट्सहस्रैर्हयैः शिष्टैरपायाच्छकुनिस्ततः ॥
तथैव पाण्डवानीकं रुधिरेण समुक्षितम् । षट्सहस्रैर्हयैः शिष्टैरपायाच्छ्रान्तवाहनम् ॥
अश्वारोहास्तु पाण्डूनामब्रुवन्रुधिरोक्षिताः । सुसंनिकृष्टाः संग्रामे भूयिष्ठं त्यक्तजीविताः ॥
नेह शक्यं रथैर्योद्धुं कुत एव महागजैः । रथानेव रथा यान्तु कुञ्जराः कुञ्जरानपि ॥
प्रतियातो हि शकुनिः स्वमनीकमवस्थितः । न पुनः सौबलो राजा युद्धमभ्यागमिष्यति ॥
English Translation
Having retreated Shakuni is now staying within his own detachment. The royal son of Subala will not again come to fight.”
← Previous (Ch. 1240) Full Table of Contents Next (Ch. 1242) →