Skip to main content
Search
SP
Śṛṅgāraprakāśa of Bhoja • Chapter 21

Prakāśa 21: मोक्षश्रृङ्गारप्रकाशः

प्रकाशः 21 • मोक्षश्रृङ्गारप्रकाशः

Prakāśa 21 of Mahārājādhirāja Bhoja's encyclopedic masterpiece of poetics and aesthetics.

Total: 468 Verses • Citations: SP 21.1–468 • 4 Lexicon Terms • Page 12 of 16 (Verses 30 shown)
दिलीप इति राजेन्दुरिन्दुः क्षीरनिधाविव॥ ७७॥
३. अभिजनो यथा—(तिलकमञ्जरी ३९)
वासिष्ठैः स्म कृतोद्भवो वरशतैरस्त्यग्निकुण्डोद्भवो भूपालः परमार इत्यधिपतिः सप्‍ताब्धिकाञ्चेर्भुवः।
अद्याप्युद्गतहर्षगद्गदगिरो गायन्ति तस्यार्बुदे विश्वामित्रजयोर्जितस्य भुजयोर्विस्फूर्जितं गूर्जराः॥ ७८॥
पितुरनन्तरमुत्तरकोसलान् समधिगम्य समाधिजितेन्द्रियः।
दशरथः प्रशशास महारथो यमवतामवतां च धुरि स्थितः॥ ७९॥
श्रियः पदं द्वारवतीति नाम्ना पुरी परीता लवणार्णवेन।
अस्त्यावृतेवामरराजधानी निस्त्रिंशनीलेन नभस्तलेन॥ ८०॥
पुत्रो रघुस्तस्य पदं प्रशास्ति महाक्रतोर्विश्वजितः प्रयोक्ता।
चतुर्दिगावर्जितसम्भृतां यो मृत्पात्रशेषामकरोद् विभूतिम्॥ ८१॥
कृष्णागरुद्रुमतलेषु सुराङ्गनाभि— रामोदिगन्धमृगगन्धिषु गीतकीर्त्तिः।
शौरेर्वराहवपुषो जगतीकलत्रे प्राग्ज्योतिषाधिपतिरेष सुतः किलाभूत्॥ ८२॥
शशाम वृष्टयाऽपि विना दवाग्निरासीद् विशेषा फलपुष्पवृद्धिः।
ऊनं न सत्त्वेष्वधिको बवाधे तस्मिन् वनं गोप्‍तरि गाहमाने॥ ८३॥
उपदिशति समानं कर्म कृत्स्नं पिनाकी सममपि च यतन्ते कर्ममार्गे समेते।
तदपि भृगुकुलेन्दुः काममुत्कृष्यतेऽसौ ननु भवति विनीतं द्रव्यमेव क्रियाभिः॥ ८४॥
१०. शास्त्रज्ञानं यथा—(रघु. ३.३०)
धियः समग्रैः स गुणैरुदारधीः क्रमाच्चतस्त्रश्चतुरर्णवोपमाः।
ततार विद्याः पवनातिपातिभिर्दिशो हरिद्भिर्हरितामिवेश्वरः॥ ८५॥
११. अदीनवाक्यता यथा—(मवीच. ५.५१)
ख्याता एव वयं जगत्सु चरितैर्वाग्भिः किमाख्यायते? संयत्तो भव, सत्त्वमस्ति भवतः, सत्यं मनुष्यो भवान्।
शस्त्रैरव्यवधीयमानविजयाः प्रायो वयं तेषु चेद् ग्राहस्ते सुखमस्तु सन्ति गिरयो यैर्वानराः शस्त्रिणः॥ ८६॥
१२. वाग्ग्मित्वं यथा—(रघु. २.५६)
भवानपीदं परवानवैति महान् हि यत्‍नस्तव देवदारौ।
← Previous (Ch. 20) Full Table of Contents Next (Ch. 22) →