Special Call Prof. Jay L. Garfield Commemorative Volume · Submissions Open
Announcements Newsletters About Us Contact
Search
MBh
Mahābhārata • Parva 5 (Udyogaparva) • Adhyāya 56

Udyogaparva Adhyāya 56

उद्योगपर्व • अध्यायः 56

Udyogaparva Adhyāya 56 of the classical Mahābhārata with 61 verses.

Total: 61 Verses • Citations: MBh 5.56.1–61 • 250 Lexicon Terms • Page 2 of 3 (Verses 30 shown)
येषां युधिष्ठिरो नेता गोप्ता च मधुसूदनः । योधौ च पाण्डवौ वीरौ सव्यसाचिवृकोदरौ ॥
नकुलः सहदेवश्च धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः । सात्यकिर्द्रुपदश्चैव धृष्टद्युम्नस्य चात्मजः ॥
उत्तमौजाश्च पाञ्चाल्यो युधामन्युश्च दुर्जयः । शिखण्डी क्षत्रदेवश्च तथा वैराटिरुत्तरः ॥
काशयश्चेदयश्चैव मत्स्याः सर्वे च सृञ्जयाः । विराटपुत्रो बभ्रुश्च पाञ्चालाश्च प्रभद्रकाः ॥
येषामिन्द्रोऽप्यकामानां न हरेत्पृथिवीमिमाम् । वीराणां रणधीराणां ये भिन्द्युः पर्वतानपि ॥
तान्सर्वान्गुणसंपन्नानमनुष्यप्रतापिनः । क्रोशतो मम दुष्पुत्रो योद्धुमिच्छति संजय ॥
उभौ स्व एकजातीयौ तथोभौ भूमिगोचरौ । अथ कस्मात्पाण्डवानामेकतो मन्यसे जयम् ॥
English Translation
Duryodhana said Both the parties are of the same race and both roam about on the earth; why then do you regard victory as coming solely to the Pandavas.
पितामहं च द्रोणं च कृपं कर्णं च दुर्जयम् । जयद्रथं सोमदत्तमश्वत्थामानमेव च ॥
English Translation
Our grandfather Bhishma, Drona, Kripa and Karna hard to be vanquished, Jayadratha, Somadatta and Ashvathama, Indra even, united with the gods, is incapable of defeating these great bowmen endued with great energy in battle. How can the Pandavas do it, O sire.
सुचेतसो महेष्वासानिन्द्रोऽपि सहितोऽमरैः । अशक्तः समरे जेतुं किं पुनस्तात पाण्डवाः ॥
English Translation
Our grandfather Bhishma, Drona, Kripa and Karna hard to be vanquished, Jayadratha, Somadatta and Ashvathama, Indra even, united with the gods, is incapable of defeating these great bowmen endued with great energy in battle. How can the Pandavas do it, O sire.
सर्वा च पृथिवी सृष्टा मदर्थे तात पाण्डवान् । आर्यान्धृतिमतः शूरानग्निकल्पान्प्रबाधितुम् ॥
English Translation
All the rulers of the earth, too, leading honourable lives, the heroes capable of wielding weapons can for my sake, O sire, oppose the Pandavas.
न मामकान्पाण्डवास्ते समर्थाः प्रतिवीक्षितुम् । पराक्रान्तो ह्यहं पाण्डून्सपुत्रान्योद्धुमाहवे ॥
English Translation
These Pandavas are not even able to gaze on my soldiers. I am sufficiently powerful to challenge the Pandus with their sons to fight.
मत्प्रियं पार्थिवाः सर्वे ये चिकीर्षन्ति भारत । ते तानावारयिष्यन्ति ऐणेयानिव तन्तुना ॥
English Translation
Those rulers of the earth, who wish me well, O Bharata, will get hold of them, as deer are caught by means of a trap.
महता रथवंशेन शरजालैश्च मामकैः । अभिद्रुता भविष्यन्ति पाञ्चालाः पाण्डवैः सह ॥
English Translation
By means of our large number of cars and our net of arrows, the Panchalas along with the Pandavas will be vanquished.
उन्मत्त इव मे पुत्रो विलपत्येष संजय । न हि शक्तो युधा जेतुं धर्मराजं युधिष्ठिरम् ॥
English Translation
Dhritarashtra said My son raves like a maniac, O Sanjaya; he is not capable of defeating in battle Yudhishthira the king of Dharma.
जानाति हि सदा भीष्मः पाण्डवानां यशस्विनाम् । बलवत्तां सपुत्राणां धर्मज्ञानां महात्मनाम् ॥
English Translation
Bhishma knows the truth of the sons of Pandu and their sons of great fame and prowess, conversant with the code of morality and having large minds.
यतो नारोचयमहं विग्रहं तैर्महात्मभिः । किं तु संजय मे ब्रूहि पुनस्तेषां विचेष्टितम् ॥
English Translation
Since he does not desire fight with those ones of great soul; but, O Sanjaya, tell me again of their doings.
कस्तांस्तरस्विनो भूयः संदीपयति पाण्डवान् । अर्चिष्मतो महेष्वासान्हविषा पावकानिव ॥
English Translation
Who among them are endued with activity and who are inciting the Pandavas. These great bowinen are like those pouring clarified butter on fire.
धृष्टद्युम्नः सदैवैतान्संदीपयति भारत । युध्यध्वमिति मा भैष्ट युद्धाद्भरतसत्तमाः ॥
English Translation
Sanjaya said Dhritarashtra is ever inciting them, O Bharata, saying, “Fight and do not fear a fight, you best among the race of Bharata.
ये केचित्पार्थिवास्तत्र धार्तराष्ट्रेण संवृताः । युद्धे समागमिष्यन्ति तुमुले कवचह्रदे ॥
English Translation
The few rulers of the earth, who are surrounded by the sons of Dhritarashtra, will engage in fierce fight with marks of numberless weapons on their bodies.
तान्सर्वानाहवे क्रुद्धान्सानुबन्धान्समागतान् । अहमेकः समादास्ये तिमिर्मत्स्यानिवौदकान् ॥
English Translation
All these wrathful kings who have assembled on the other side, with their friends and followers, I alone will capture like a big fish, seizing small ones from the water.
भीष्मं द्रोणं कृपं कर्णं द्रौणिं शल्यं सुयोधनम् । एतांश्चापि निरोत्स्यामि वेलेव मकरालयम् ॥
English Translation
Bhishma, Drona, Kripa, Karna, the son of Drona, Shalya and Suyodhana-these I will opposed like the shore, resisting the flow of the swelling waters.
तथा ब्रुवाणं धर्मात्मा प्राह राजा युधिष्ठिरः । तव धैर्यं च वीर्यं च पाञ्चालाः पाण्डवैः सह । सर्वे समधिरूढाः स्म संग्रामान्नः समुद्धर ॥
English Translation
King Yudhishthira of a virtuous soul said to him who was thus speaking-'The Panchalas along with the Pandavas all depend on your wisdom and prowess.
जानामि त्वां महाबाहो क्षत्रधर्मे व्यवस्थितम् । समर्थमेकं पर्याप्तं कौरवाणां युयुत्सताम् । भवता यद्विधातव्यं तन्नः श्रेयः परंतप ॥
संग्रामादपयातानां भग्नानां शरणैषिणाम् । पौरुषं दर्शयञ्शूरो यस्तिष्ठेदग्रतः पुमान् । क्रीणीयात्तं सहस्रेण नीतिमन्नाम तत्पदम् ॥
English Translation
The hero, who after showing forth his strength himself helps such men (those flying, referred to in the last Sloka), is worth purchasing for a thousand. Such is the opinion of those who are conversant with the code of morality.
स त्वं शूरश्च वीरश्च विक्रान्तश्च नरर्षभ । भयार्तानां परित्राता संयुगेषु न संशयः ॥
English Translation
O you bull among men, you are just such a hero, brave and powerful. There is no doubt that in battle you are the rescuer of those struck with fear.
एवं ब्रुवति कौन्तेये धर्मात्मनि युधिष्ठिरे । धृष्टद्युम्न उवाचेदं मां वचो गतसाध्वसः ॥
सर्वाञ्जनपदान्सूत योधा दुर्योधनस्य ये । सबाह्लीकान्कुरून्ब्रूयाः प्रातिपेयाञ्शरद्वतः ॥
सूतपुत्रं तथा द्रोणं सहपुत्रं जयद्रथम् । दुःशासनं विकर्णं च तथा दुर्योधनं नृपम् ॥
भीष्मं चैव ब्रूहि गत्वा त्वमाशु; युधिष्ठिरं साधुनैवाभ्युपेत । मा वो वधीदर्जुनो देवगुप्तः; क्षिप्रं याचध्वं पाण्डवं लोकवीरम् ॥
English Translation
Yudhishthira should be approached by an honourable man, let not Arjuna, protected by the gods, kill you and the king of virtue the son of Pandu-that hero among men should be forthwith asked to accept the kingdom surrender to him.
नैतादृशो हि योधोऽस्ति पृथिव्यामिह कश्चन । यथाविधः सव्यसाची पाण्डवः शस्त्रवित्तमः ॥
English Translation
There is no warrior in this world as the son of Pandu, Savyasachin of true strength.
← Previous (Ch. 718) Full Table of Contents Next (Ch. 720) →