Karṇaparva Adhyāya 66
कर्णपर्व • अध्यायः 66
Karṇaparva Adhyāya 66 of the classical Mahābhārata with 66 verses.
Total: 66 Verses
•
Citations: MBh 8.66.1–66
•
250 Lexicon Terms
•
Page 1 of 3 (Verses 30 shown)
ततोऽपयाताः शरपातमात्र;मवस्थिताः कुरवो भिन्नसेनाः । विद्युत्प्रकाशं ददृशुः समन्ता;द्धनंजयास्त्रं समुदीर्यमाणम् ॥
English Translation
Sanjaya said The broken Kaurava army, when melting away out of fear as wrathful Arjuna began his shots but halted and looked back from a distance at Arjuna's blazing weapon which resembled lightning and was coursing on all sides with increasing energy.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततो
ततस् [ind]
ऽपयाताः
अपया [2. Ā.]
शरपातमात्रम्
शर [m]
शरपातमात्रम्
पात [m]
शरपातमात्रम्
मात्र [n]
अवस्थिताः
अवस्था [1. Ā.]
कुरवो
कुरु [m]
भिन्नसेनाः
भिद् [6. P.]
भिन्नसेनाः
सेना [f]
विद्युत्प्रकाशं
विद्युत् [fn]
विद्युत्प्रकाशं
प्रकाश [m]
ददृशुः
दृश् [6. P.]
समन्ताद्
समन्तात् [ind]
धनंजयास्त्रं
धनंजय [m]
धनंजयास्त्रं
अस्त्र [mn]
समुदीर्यमाणम्
समुदीर् [2. Ā.]
तदर्जुनास्त्रं ग्रसते स्म वीरा;न्वियत्तथाकाशमनन्तघोषम् । क्रुद्धेन पार्थेन तदाशु सृष्टं; वधाय कर्णस्य महाविमर्दे ॥
English Translation
Then Karna swallowed up (destroyed) that weapon when it was flying on the sky and which Arjuna had sped with great force for the purpose of putting an end to his enemy in that fearful contest with a downpour of his own fearful arrows.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तद्
तद् [pron]
अर्जुनास्त्रं
अर्जुन [m]
अर्जुनास्त्रं
अस्त्र [mn]
ग्रसते
ग्रस् [1. Ā.]
स्म
स्म [ind]
वीरान्
वीर [m]
वियत्
वियन्त् [n]
तथाकाशम्
तथा [ind]
तथाकाशम्
आकाश [mn]
अनन्तघोषम्
अनन्त [adj]
अनन्तघोषम्
घोष [m]
क्रुद्धेन
क्रुध् [4. Ā.]
पार्थेन
पार्थ [m]
तदाशु
तदा [ind]
तदाशु
आशु [ind]
सृष्टं
सृज् [2. P.]
वधाय
वध [m]
कर्णस्य
कर्ण [m]
महाविमर्दे
महत् [adj]
महाविमर्दे
विमर्द [m]
रामादुपात्तेन महामहिम्ना; आथर्वणेनारिविनाशनेन । तदर्जुनास्त्रं व्यधमद्दहन्तं; पार्थं च बाणैर्निशितैर्निजघ्ने ॥
English Translation
He then, with that mighty weapon he had received from Rama, which was vested with the Atharvan rite, worsted that firy weapon of Arjuna and also struck Partha with many other sharp arrows.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
रामाद्
राम [m]
उपात्तेन
उपदा [3. P.]
महामहिम्ना
महत् [adj]
महामहिम्ना
महिमन् [m]
आथर्वणेनारिविनाशनेन
आथर्वण [adj]
आथर्वणेनारिविनाशनेन
अरि [m]
आथर्वणेनारिविनाशनेन
विनाशन [adj]
तद्
तद् [pron]
अर्जुनास्त्रं
अर्जुन [m]
अर्जुनास्त्रं
अस्त्र [mn]
व्यधमद्
विधम् [1. P.]
दहन्तं
दह् [2. P.]
पार्थं
पार्थ [m]
च
च [ind]
बाणैर्
बाण [m]
निशितैर्
निशा [3. Ā.]
निजघ्ने
निहन् [2. Ā.]
ततो विमर्दः सुमहान्बभूव; तस्यार्जुनस्याधिरथेश्च राजन् । अन्योन्यमासादयतोः पृषत्कै;र्विषाणघातैर्द्विपयोरिवोग्रैः ॥
English Translation
O king, then the fight between Arjuna and the son of Adhiratha assumed attacking each other with their tusks, they went on hitting each other with shafts.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततो
ततस् [ind]
विमर्दः
विमर्द [m]
सुमहान्
सु [ind]
सुमहान्
महत् [adj]
बभूव
भू [1. Ā.]
तस्यार्जुनस्याधिरथेश्
तद् [pron]
तस्यार्जुनस्याधिरथेश्
अर्जुन [m]
तस्यार्जुनस्याधिरथेश्
आधिरथि [m]
च
च [ind]
राजन्
राजन् [m]
अन्योन्यम्
अन्योन्य [adj]
आसादयतोः
आसादय् [10. Ā.]
पृषत्कैर्
पृषत्क [m]
विषाणघातैर्
विषाण [n]
विषाणघातैर्
घात [m]
द्विपयोर्
द्विप [m]
इवोग्रैः
इव [ind]
इवोग्रैः
उग्र [adj]
ततो रिपुघ्नं समधत्त कर्णः; सुसंशितं सर्पमुखं ज्वलन्तम् । रौद्रं शरं संयति सुप्रधौतं; पार्थार्थमत्यर्थचिराय गुप्तम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततो
ततस् [ind]
रिपुघ्नं
रिपु [m]
रिपुघ्नं
घ्न [adj]
समधत्त
संधा [1. P.]
कर्णः
कर्ण [m]
सुसंशितं
सु [ind]
सुसंशितं
संशा [3. Ā.]
सर्पमुखं
सर्प [m]
सर्पमुखं
मुख [n]
ज्वलन्तम्
ज्वल् [1. Ā.]
रौद्रं
रौद्र [adj]
शरं
शर [m]
संयति
संयत् [f]
सुप्रधौतं
सु [ind]
सुप्रधौतं
प्रधाव् [1. Ā.]
पार्थार्थम्
पार्थ [m]
पार्थार्थम्
अर्थ [mn]
अत्यर्थचिराय
अत्यर्थ [adj]
अत्यर्थचिराय
चिराय [ind]
गुप्तम्
गुप् [1. Ā.]
सदार्चितं चन्दनचूर्णशायिनं; सुवर्णनालीशयनं महाविषम् । प्रदीप्तमैरावतवंशसंभवं; शिरो जिहीर्षुर्युधि फल्गुनस्य ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
सदार्चितं
सदा [ind]
सदार्चितं
अर्चय् [10. Ā.]
चन्दनचूर्णशायिनं
चन्दन [mn]
चन्दनचूर्णशायिनं
चूर्ण [mn]
चन्दनचूर्णशायिनं
शायिन् [adj]
सुवर्णनालीशयनं
सुवर्ण [n]
सुवर्णनालीशयनं
नाल [mfn]
सुवर्णनालीशयनं
शयन [n]
महाविषम्
महत् [adj]
महाविषम्
विष [n]
प्रदीप्तम्
प्रदीप् [4. Ā.]
ऐरावतवंशसंभवं
ऐरावत [m]
ऐरावतवंशसंभवं
वंश [m]
ऐरावतवंशसंभवं
सम्भव [m]
शिरो
शिरस् [n]
जिहीर्षुर्
जिहीर्षु [adj]
युधि
युध् [f]
फल्गुनस्य
फल्गुन [m]
तमब्रवीन्मद्रराजो महात्मा; वैकर्तनं प्रेक्ष्य हि संहितेषुम् । न कर्ण ग्रीवामिषुरेष प्राप्स्यते; संलक्ष्य संधत्स्व शरं शिरोघ्नम् ॥
English Translation
The noble ruler of Madras, seeing Vaikatana aim that shaft, spoke to Karna and said-"O Karna, think well before you shoot this arrow; it will not reach Arjuna's neck."
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तम्
तद् [pron]
अब्रवीन्
ब्रू [2. Ā.]
मद्रराजो
मद्र [m]
मद्रराजो
राज [m]
महात्मा
महात्मन् [adj]
वैकर्तनं
वैकर्तन [m]
प्रेक्ष्य
प्रेक्ष् [1. P.]
हि
हि [ind]
संहितेषुम्
संधा [1. P.]
संहितेषुम्
इषु [mf]
न
न [ind]
कर्ण
कर्ण [m]
ग्रीवाम्
ग्रीवा [f]
इषुर्
इषु [mf]
एष
एतद् [pron]
प्राप्स्यते
प्राप् [1. P.]
संलक्ष्य
संलक्षय् [10. Ā.]
संधत्स्व
संधा [1. P.]
शरं
शर [m]
शिरोघ्नम्
शिरस् [n]
शिरोघ्नम्
घ्न [adj]
अथाब्रवीत्क्रोधसंरक्तनेत्रः; कर्णः शल्यं संधितेषुः प्रसह्य । न संधत्ते द्विः शरं शल्य कर्णो; न मादृशाः शाठ्ययुक्ता भवन्ति ॥
English Translation
The energetic son of Suta, with wrathful look, told the king of Madra, "O Shalya, Karna never takes his aim twice; with warriors like us it must always be fair play in fight.”
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अथाब्रवीत्
अथ [ind]
अथाब्रवीत्
ब्रू [2. Ā.]
क्रोधसंरक्तनेत्रः
क्रोध [m]
क्रोधसंरक्तनेत्रः
संरञ्ज् [6. Ā.]
क्रोधसंरक्तनेत्रः
नेत्र [mn]
कर्णः
कर्ण [m]
शल्यं
शल्य [m]
संधितेषुः
संधा [1. P.]
संधितेषुः
इषु [mf]
प्रसह्य
प्रसह् [1. P.]
न
न [ind]
संधत्ते
संधा [1. P.]
द्विः
द्विस् [ind]
शरं
शर [m]
शल्य
शल्य [m]
कर्णो
कर्ण [m]
न
न [ind]
मादृशाः
मादृश [adj]
शाठ्ययुक्ता
शाठ्य [n]
शाठ्ययुक्ता
युज् [6. Ā.]
भवन्ति
भू [1. Ā.]
तथैवमुक्त्वा विससर्ज तं शरं; बलाहकं वर्षघनाभिपूजितम् । हतोऽसि वै फल्गुन इत्यवोच;त्ततस्त्वरन्नूर्जितमुत्ससर्ज ॥
English Translation
O monarch, speaking the words, "You are killed, O Phalguna,” he, desirous of victory, with care let go that arrow which for many years he had cherished with regard.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तथैवम्
तथा [ind]
तथैवम्
एवम् [ind]
उक्त्वा
वच् [2. P.]
विससर्ज
विसृज् [4. Ā.]
तं
तद् [pron]
शरं
शर [m]
बलाहकं
बलाहक [m]
वर्षघनाभिपूजितम्
वर्ष [mn]
वर्षघनाभिपूजितम्
घन [mn]
वर्षघनाभिपूजितम्
अभिपूजय् [10. P.]
हतो
हन् [6. P.]
ऽसि
अस् [2. P.]
वै
वै [ind]
फल्गुन
फल्गुन [m]
इत्य्
इति [ind]
अवोचत्
वच् [2. P.]
ततस्
ततस् [ind]
त्वरन्न्
त्वर् [1. P.]
ऊर्जितम्
ऊर्जय् [Denom. Ā.]
उत्ससर्ज
उत्सृज् [6. Ā.]
संधीयमानं भुजगं दृष्ट्वा कर्णेन माधवः । आक्रम्य स्यन्दनं पद्भ्यां बलेन बलिनां वरः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
संधीयमानं
संधा [1. P.]
भुजगं
भुजग [m]
दृष्ट्वा
दृश् [6. P.]
कर्णेन
कर्ण [m]
माधवः
माधव [m]
आक्रम्य
आक्रम् [6. P.]
स्यन्दनं
स्यन्दन [mn]
पद्भ्यां
पद् [m]
बलेन
बल [mn]
बलिनां
बलिन् [adj]
वरः
वर [adj]
अवगाढे रथे भूमौ जानुभ्यामगमन्हयाः । ततः शरः सोऽभ्यहनत्किरीटं तस्य धीमतः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अवगाढे
अवगाह् [1. P.]
रथे
रथ [m]
भूमौ
भूमि [f]
जानुभ्याम्
जानु [mn]
अगमन्
गम् [6. Ā.]
हयाः
हय [m]
ततः
ततस् [ind]
शरः
शर [m]
सो
तद् [pron]
ऽभ्यहनत्
अभिहन् [4. P.]
किरीटं
किरीट [n]
तस्य
तद् [pron]
धीमतः
धीमत् [adj]
अथार्जुनस्योत्तमगात्रभूषणं; धरावियद्द्योसलिलेषु विश्रुतम् । बलास्त्रसर्गोत्तमयत्नमन्युभिः; शरेण मूर्ध्नः स जहार सूतजः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अथार्जुनस्योत्तमगात्रभूषणं
अथ [ind]
अथार्जुनस्योत्तमगात्रभूषणं
अर्जुन [m]
अथार्जुनस्योत्तमगात्रभूषणं
उत्तम [adj]
अथार्जुनस्योत्तमगात्रभूषणं
गात्र [n]
अथार्जुनस्योत्तमगात्रभूषणं
भूषण [n]
विश्रुतम्
विश्रु [5. Ā.]
बलास्त्रसर्गोत्तमयत्नमन्युभिः
बल [mn]
बलास्त्रसर्गोत्तमयत्नमन्युभिः
अस्त्र [mn]
बलास्त्रसर्गोत्तमयत्नमन्युभिः
सर्ग [m]
बलास्त्रसर्गोत्तमयत्नमन्युभिः
उत्तम [adj]
बलास्त्रसर्गोत्तमयत्नमन्युभिः
यत्न [m]
बलास्त्रसर्गोत्तमयत्नमन्युभिः
मन्यु [mf]
शरेण
शर [m]
मूर्ध्नः
मूर्धन् [m]
स
तद् [pron]
जहार
हृ [2. P.]
सूतजः
सूतज [m]
दिवाकरेन्दुज्वलनग्रहत्विषं; सुवर्णमुक्तामणिजालभूषितम् । पुरंदरार्थं तपसा प्रयत्नतः; स्वयं कृतं यद्भुवनस्य सूनुना ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दिवाकरेन्दुज्वलनग्रहत्विषं
दिवाकर [m]
दिवाकरेन्दुज्वलनग्रहत्विषं
इन्दु [m]
दिवाकरेन्दुज्वलनग्रहत्विषं
ज्वलन [m]
दिवाकरेन्दुज्वलनग्रहत्विषं
ग्रह [mn]
दिवाकरेन्दुज्वलनग्रहत्विषं
त्विषा [f]
सुवर्णमुक्तामणिजालभूषितम्
सुवर्ण [n]
सुवर्णमुक्तामणिजालभूषितम्
मुक्ता [f]
सुवर्णमुक्तामणिजालभूषितम्
मणि [m]
सुवर्णमुक्तामणिजालभूषितम्
जाल [n]
सुवर्णमुक्तामणिजालभूषितम्
भूषय् [10. Ā.]
पुरंदरार्थं
पुरंदर [m]
पुरंदरार्थं
अर्थ [mn]
तपसा
तपस् [n]
प्रयत्नतः
प्रयत्न [m]
स्वयं
स्वयम् [ind]
कृतं
कृ [2. Ā.]
यद्
यद् [pron]
भुवनस्य
भुवन [n]
सूनुना
सूनु [m]
महार्हरूपं द्विषतां भयंकरं; विभाति चात्यर्थसुखं सुगन्धि तत् । निजघ्नुषे देवरिपून्सुरेश्वरः; स्वयं ददौ यत्सुमनाः किरीटिने ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
महार्हरूपं
महार्ह [adj]
महार्हरूपं
रूप [n]
द्विषतां
द्विष् [1. P.]
भयंकरं
भयंकर [adj]
विभाति
विभा [2. P.]
चात्यर्थसुखं
च [ind]
चात्यर्थसुखं
अत्यर्थ [adj]
चात्यर्थसुखं
सुख [adj]
सुगन्धि
सुगन्धि [adj]
तत्
तद् [pron]
निजघ्नुषे
निहन् [2. Ā.]
देवरिपून्
देव [m]
देवरिपून्
रिपु [m]
सुरेश्वरः
सुरेश्वर [m]
स्वयं
स्वयम् [ind]
ददौ
दा [1. Ā.]
यत्
यद् [pron]
सुमनाः
सु [ind]
सुमनाः
मनस् [n]
किरीटिने
किरीटिन् [m]
हराम्बुपाखण्डलवित्तगोप्तृभिः; पिनाकपाशाशनिसायकोत्तमैः । सुरोत्तमैरप्यविषह्यमर्दितुं; प्रसह्य नागेन जहार यद्वृषः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
हराम्बुपाखण्डलवित्तगोप्तृभिः
हर [m]
हराम्बुपाखण्डलवित्तगोप्तृभिः
अम्बुप [m]
हराम्बुपाखण्डलवित्तगोप्तृभिः
आखण्डल [m]
हराम्बुपाखण्डलवित्तगोप्तृभिः
वित्तगोप्तृ [m]
पिनाकपाशाशनिसायकोत्तमैः
पिनाक [mn]
पिनाकपाशाशनिसायकोत्तमैः
पाश [m]
पिनाकपाशाशनिसायकोत्तमैः
अशनि [mf]
पिनाकपाशाशनिसायकोत्तमैः
सायक [m]
पिनाकपाशाशनिसायकोत्तमैः
उत्तम [adj]
सुरोत्तमैर्
सुर [m]
सुरोत्तमैर्
उत्तम [adj]
अप्य्
अपि [ind]
अविषह्यम्
अविषह्य [adj]
अर्दितुं
ऋद् [6. P.]
प्रसह्य
प्रसह् [1. P.]
नागेन
नाग [m]
जहार
हृ [2. P.]
यद्
यद् [pron]
वृषः
वृष [m]
तदुत्तमेषून्मथितं विषाग्निना; प्रदीप्तमर्चिष्मदभिक्षिति प्रियम् । पपात पार्थस्य किरीटमुत्तमं; दिवाकरोऽस्तादिव पर्वताज्ज्वलन् ॥
English Translation
As the sun, in setting, goes down from the Asta Hills with all the lustre so that handsome, brilliant, adorned diadem of Partha came down to the earth smashed to pieces and burning with that snake's poison.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तद्
तद् [pron]
उत्तमेषून्
उत्तम [adj]
उत्तमेषून्
इषु [mf]
मथितं
मथ् [4. Ā.]
विषाग्निना
विष [n]
विषाग्निना
अग्नि [m]
प्रदीप्तम्
प्रदीप् [4. Ā.]
अर्चिष्मद्
अर्चिष्मत् [adj]
प्रियम्
प्रिय [adj]
पपात
पत् [1. Ā.]
पार्थस्य
पार्थ [m]
किरीटम्
किरीट [n]
उत्तमं
उत्तम [adj]
दिवाकरो
दिवाकर [m]
ऽस्ताद्
अस्त [m]
इव
इव [ind]
पर्वताज्
पर्वत [mn]
ज्वलन्
ज्वल् [1. Ā.]
ततः किरीटं बहुरत्नमण्डितं; जहार नागोऽर्जुनमूर्धतो बलात् । गिरेः सुजाताङ्कुरपुष्पितद्रुमं; महेन्द्रवज्रः शिखरं यथोत्तमम् ॥
English Translation
O monarch, the snake, by its own prowess, snatched from Partha's head that beautiful ornament of good shape set with precious stones and diamonds, very brilliant to look at and crushed it to pieces as the thunder breaks down mountain tops adorned with fine trees and flowers.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततः
ततस् [ind]
किरीटं
किरीट [n]
बहुरत्नमण्डितं
बहु [adj]
बहुरत्नमण्डितं
रत्न [mn]
बहुरत्नमण्डितं
मण्डय् [Denom. Ā.]
जहार
हृ [2. P.]
नागो
नाग [m]
ऽर्जुनमूर्धतो
अर्जुन [m]
ऽर्जुनमूर्धतो
मूर्धन् [m]
बलात्
बल [mn]
गिरेः
गिरि [m]
सुजाताङ्कुरपुष्पितद्रुमं
सु [ind]
सुजाताङ्कुरपुष्पितद्रुमं
जन् [4. P.]
सुजाताङ्कुरपुष्पितद्रुमं
अङ्कुर [mn]
सुजाताङ्कुरपुष्पितद्रुमं
पुष्पित [adj]
सुजाताङ्कुरपुष्पितद्रुमं
द्रुम [m]
महेन्द्रवज्रः
महत् [adj]
महेन्द्रवज्रः
इन्द्र [m]
महेन्द्रवज्रः
वज्र [mn]
शिखरं
शिखर [mn]
यथोत्तमम्
यथा [ind]
यथोत्तमम्
उत्तम [adj]
मही वियद्द्यौः सलिलानि वायुना; यथा विभिन्नानि विभान्ति भारत । तथैव शब्दो भुवनेष्वभूत्तदा; जना व्यवस्यन्व्यथिताश्च चस्खलुः ॥
English Translation
O Bharata, as during a storm a great noise is heard through out the earth, sky, heaven and the waters, so was the sound heard throughout the world at that time and all the people, though they tried to remain steady, became greatly afraid and stumbled.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
मही
मही [f]
वियद्
वियन्त् [n]
द्यौः
दिव् [m]
सलिलानि
सलिल [n]
वायुना
वायु [m]
यथा
यथा [ind]
विभिन्नानि
विभिद् [7. P.]
विभान्ति
विभा [2. P.]
भारत
भारत [m]
तथैव
तथा [ind]
तथैव
एव [ind]
शब्दो
शब्द [m]
भुवनेष्व्
भुवन [n]
अभूत्
भू [1. Ā.]
तदा
तदा [ind]
जना
जन [m]
व्यवस्यन्
व्यवसा [6. Ā.]
व्यथिताश्
व्यथ् [1. P.]
च
च [ind]
चस्खलुः
स्खल् [1. Ā.]
ततः समुद्ग्रथ्य सितेन वाससा; स्वमूर्धजानव्यथितः स्थितोऽर्जुनः । विभाति संपूर्णमरीचिभास्वता; शिरोगतेनोदयपर्वतो यथा ॥
English Translation
The dark young man, Dhananjaya, bereft of his crown, looked beautiful like a mountain without top and being not at all afraid stood his ground after binding his hairs with a white cloth.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततः
ततस् [ind]
समुद्ग्रथ्य
समुद्ग्रन्थ् [9. P.]
सितेन
सित [adj]
वाससा
वासस् [n]
स्वमूर्धजान्
स्व [adj]
स्वमूर्धजान्
मूर्धज [m]
अव्यथितः
अ [ind]
अव्यथितः
व्यथ् [1. P.]
स्थितो
स्था [1. Ā.]
ऽर्जुनः
अर्जुन [m]
विभाति
विभा [2. P.]
सम्पूर्णमरीचिभास्वता
सम्पृ [3. P.]
सम्पूर्णमरीचिभास्वता
मरीचि [m]
सम्पूर्णमरीचिभास्वता
भास्वत् [adj]
शिरोगतेनोदयपर्वतो
शिरस् [n]
शिरोगतेनोदयपर्वतो
गम् [6. Ā.]
शिरोगतेनोदयपर्वतो
उदय [m]
शिरोगतेनोदयपर्वतो
पर्वत [mn]
यथा
यथा [ind]
बलाहकः कर्णभुजेरितस्ततो; हुताशनार्कप्रतिमद्युतिर्महान् । महोरगः कृतवैरोऽर्जुनेन; किरीटमासाद्य समुत्पपात ॥
English Translation
Crushing down his crown that precious arrows, effulgent like the sun or fire, shot by Karna, the great serpent, who was rendered by Arjuna his enemy, went away.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
बलाहकः
बलाहक [m]
कर्णभुजेरितस्
कर्ण [m]
कर्णभुजेरितस्
भुज [m]
कर्णभुजेरितस्
ईरय् [10. Ā.]
ततो
ततस् [ind]
हुताशनार्कप्रतिमद्युतिर्
हुताशन [m]
हुताशनार्कप्रतिमद्युतिर्
अर्क [m]
हुताशनार्कप्रतिमद्युतिर्
प्रतिम [adj]
हुताशनार्कप्रतिमद्युतिर्
द्युति [f]
महान्
महत् [adj]
महोरगः
महत् [adj]
महोरगः
उरग [mn]
कृतवैरो
कृ [2. Ā.]
कृतवैरो
वैर [mn]
ऽर्जुनेन
अर्जुन [m]
किरीटम्
किरीट [n]
आसाद्य
आसादय् [10. Ā.]
समुत्पपात
समुत्पत् [1. Ā.]
तमब्रवीद्विद्धि कृतागसं मे; कृष्णाद्य मातुर्वधजातवैरम् । ततः कृष्णः पार्थमुवाच संख्ये; महोरगं कृतवैरं जहि त्वम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तम्
तद् [pron]
अब्रवीद्
ब्रू [2. Ā.]
विद्धि
विद् [6. Ā.]
कृतागसं
कृ [2. Ā.]
कृतागसं
आगस् [n]
मे
मद् [pron]
कृष्णाद्य
कृष्ण [m]
कृष्णाद्य
अद्य [ind]
मातुर्
मातृ [f]
वधजातवैरम्
वध [m]
वधजातवैरम्
जन् [4. P.]
वधजातवैरम्
वैर [mn]
ततः
ततस् [ind]
कृष्णः
कृष्ण [m]
पार्थम्
पार्थ [m]
उवाच
वच् [2. P.]
संख्ये
संख्य [n]
महोरगं
महत् [adj]
महोरगं
उरग [mn]
कृतवैरं
कृ [2. Ā.]
कृतवैरं
वैर [mn]
जहि
हा [1. P.]
त्वम्
त्वद् [pron]
स एवमुक्तो मधुसूदनेन; गाण्डीवधन्वा रिपुषूग्रधन्वा । उवाच को न्वेष ममाद्य नागः; स्वयं य आगाद्गरुडस्य वक्त्रम् ॥
English Translation
Thereupon Krishna said to Partha in the battle-field “kill the great snake whom you have made an enemy.” Thus spoken to by the slayer of Madhu, the holder of Gandiva bow, ever holding this Naga who, of his own accord, comes against me as if into the mouth of Garuda.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
स
तद् [pron]
एवम्
एवम् [ind]
उक्तो
वच् [2. P.]
मधुसूदनेन
मधुसूदन [m]
गाण्डीवधन्वा
गाण्डीवधन्वन् [m]
रिपुषूग्रधन्वा
रिपु [m]
रिपुषूग्रधन्वा
उग्र [adj]
रिपुषूग्रधन्वा
धन्वन् [n]
उवाच
वच् [2. P.]
को
क [pron]
न्व्
नु [ind]
एष
एतद् [pron]
ममाद्य
मद् [pron]
ममाद्य
अद्य [ind]
नागः
नाग [m]
स्वयं
स्वयम् [ind]
य
यद् [pron]
आगाद्
आगा [3. P.]
गरुडस्य
गरुड [m]
वक्त्रम्
वक्त्र [n]
योऽसौ त्वया खाण्डवे चित्रभानुं; संतर्पयानेन धनुर्धरेण । वियद्गतो बाणनिकृत्तदेहो; ह्यनेकरूपो निहतास्य माता ॥
English Translation
Krishna, said While armed with a bow were gratifying the fire-god in Khandava forest-this snake, having his body covered by his mother's, was in the sky. You killed his mother taking her for a single snake.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
यो
यद् [pron]
ऽसौ
अदस् [pron]
त्वया
त्वद् [pron]
खाण्डवे
खाण्डव [mn]
चित्रभानुं
चित्रभानु [m]
संतर्पयानेन
संतर्पय् [10. Ā.]
धनुर्धरेण
धनुर्धर [m]
वियद्गतो
वियन्त् [n]
वियद्गतो
गम् [6. Ā.]
बाणनिकृत्तदेहो
बाण [m]
बाणनिकृत्तदेहो
निकृत् [6. Ā.]
बाणनिकृत्तदेहो
देह [mn]
ह्य्
हि [ind]
अनेकरूपो
अनेक [adj]
अनेकरूपो
रूप [n]
निहतास्य
निहन् [2. Ā.]
निहतास्य
इदम् [pron]
माता
मातृ [f]
ततस्तु जिष्णुः परिहृत्य शेषां;श्चिच्छेद षड्भिर्निशितैः सुधारैः । नागं वियत्तिर्यगिवोत्पतन्तं; स छिन्नगात्रो निपपात भूमौ ॥
English Translation
Sanjaya said Thereupon covering the snake with six sharpened arrows Jishnu cut him off while he was moving in the sky. His body cut-off he dropped down on earth.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततस्
ततस् [ind]
तु
तु [ind]
जिष्णुः
जिष्णु [m]
परिहृत्य
परिहृ [1. Ā.]
शेषांश्
शेष [adj]
चिछेद
छिद् [1. P.]
षड्भिर्
षष् [adj]
निशितैः
निशा [3. Ā.]
सुधारैः
सु [ind]
सुधारैः
धारा [mf]
नागं
नाग [m]
वियत्
वियन्त् [n]
तिर्यग्
तिर्यञ्च् [adj]
इवोत्पतन्तं
इव [ind]
इवोत्पतन्तं
उत्पत् [1. Ā.]
स
तद् [pron]
छिन्नगात्रो
छिद् [1. P.]
छिन्नगात्रो
गात्र [n]
निपपात
निपत् [1. Ā.]
भूमौ
भूमि [f]
तस्मिन्मुहूर्ते दशभिः पृषत्कैः; शिलाशितैर्बर्हिणवाजितैश्च । विव्याध कर्णः पुरुषप्रवीरं; धनंजयं तिर्यगवेक्षमाणम् ॥
English Translation
In that very moment, Karna, looking askance on Dananjaya, struck that foremost of men with ten arrows whetted on stone and adorned with peacock feathers.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तस्मिन्
तद् [pron]
मुहूर्ते
मुहूर्त [mn]
दशभिः
दशन् [adj]
पृषत्कैः
पृषत्क [m]
शिलाशितैर्
शिला [f]
शिलाशितैर्
शा [4. P.]
बर्हिणवाजितैश्
बर्हिण [m]
बर्हिणवाजितैश्
वाजित [adj]
च
च [ind]
विव्याध
व्यध् [4. Ā.]
कर्णः
कर्ण [m]
पुरुषप्रवीरं
पुरुष [m]
पुरुषप्रवीरं
प्रवीर [m]
धनंजयं
धनंजय [m]
तिर्यग्
तिर्यञ्च् [adj]
अवेक्षमाणम्
अवेक्ष् [1. P.]
ततोऽर्जुनो द्वादशभिर्विमुक्तै;राकर्णमुक्तैर्निशितैः समर्प्य । नाराचमाशीविषतुल्यवेग;माकर्णपूर्णायतमुत्ससर्ज ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततो
ततस् [ind]
ऽर्जुनो
अर्जुन [m]
द्वादशभिर्
द्वादशन् [adj]
विमुक्तैर्
विमुच् [6. Ā.]
आकर्णमुक्तैर्
आकर्ण [adj]
आकर्णमुक्तैर्
मुच् [6. Ā.]
निशितैः
निशा [3. Ā.]
समर्प्य
समर्पय् [10. Ā.]
नाराचम्
नाराच [m]
आशीविषतुल्यवेगम्
आशीविष [m]
आशीविषतुल्यवेगम्
तुल्य [adj]
आशीविषतुल्यवेगम्
वेग [m]
आकर्णपूर्णायतम्
आकर्ण [adj]
आकर्णपूर्णायतम्
पृ [9. Ā.]
आकर्णपूर्णायतम्
आयम् [6. P.]
उत्ससर्ज
उत्सृज् [6. Ā.]
स चित्रवर्मेषुवरो विदार्य; प्राणान्निरस्यन्निव साधु मुक्तः । कर्णस्य पीत्वा रुधिरं विवेश; वसुंधरां शोणितवाजदिग्धः ॥
English Translation
Then Dhananjaya struck Karna with twelve keen and boar-eared arrows and a powerful Naracha like a virulent snake shot off his fulldrawn bow. Those arrows went though Karna's armour, as if drinking his blood and killing him and entered into the earth with their wings soaked with blood.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
स
तद् [pron]
चित्रवर्मेषुवरो
चित्र [adj]
चित्रवर्मेषुवरो
वर्मन् [mn]
चित्रवर्मेषुवरो
इषु [mf]
चित्रवर्मेषुवरो
वर [adj]
विदार्य
विदारय् [10. Ā.]
प्राणान्
प्राण [m]
निरस्यन्न्
निरस् [4. Ā.]
इव
इव [ind]
साधु
साधु [adj]
मुक्तः
मुच् [6. Ā.]
कर्णस्य
कर्ण [m]
पीत्वा
पा [1. Ā.]
रुधिरं
रुधिर [n]
विवेश
विश् [4. P.]
वसुंधरां
वसुंधरा [f]
शोणितवाजदिग्धः
शोणित [n]
शोणितवाजदिग्धः
वाज [m]
शोणितवाजदिग्धः
दिह् [2. Ā.]
ततो वृषो बाणनिपातकोपितो; महोरगो दण्डविघट्टितो यथा । तथाशुकारी व्यसृजच्छरोत्तमा;न्महाविषः सर्प इवोत्तमं विषम् ॥
English Translation
Then Vrisha, angered at the stroke of arrow like a scotched snake, discharged most powerful and quick-coursing shafts like a serpent vomiting poison. He struck Janardana with twelve and Arjuna with ninty nine arrows. And striking the latter again with a dreadful arrow Karna laughed.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततो
ततस् [ind]
वृषो
वृष [m]
बाणनिपातकोपितो
बाण [m]
बाणनिपातकोपितो
निपात [m]
बाणनिपातकोपितो
कोपय् [10. Ā.]
महोरगो
महत् [adj]
महोरगो
उरग [mn]
दण्डविघट्टितो
दण्ड [mn]
दण्डविघट्टितो
विघट्टय् [10. P.]
यथा
यथा [ind]
तथाशुकारी
तथा [ind]
तथाशुकारी
आशुकारिन् [adj]
व्यसृजच्छरोत्तमान्
विसृज् [4. Ā.]
व्यसृजच्छरोत्तमान्
शर [m]
व्यसृजच्छरोत्तमान्
उत्तम [adj]
महाविषः
महत् [adj]
महाविषः
विष [n]
सर्प
सर्प [m]
इवोत्तमं
इव [ind]
इवोत्तमं
उत्तम [adj]
विषम्
विष [n]
जनार्दनं द्वादशभिः पराभिन;न्नवैर्नवत्या च शरैस्तथार्जुनम् । शरेण घोरेण पुनश्च पाण्डवं; विभिद्य कर्णोऽभ्यनदज्जहास च ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
जनार्दनं
जनार्दन [m]
द्वादशभिः
द्वादशन् [adj]
पराभिनन्
पराभिद् [7. Ā.]
नवैर्
नव [adj]
नवत्या
नवति [f]
च
च [ind]
शरैस्
शर [m]
तथार्जुनम्
तथा [ind]
तथार्जुनम्
अर्जुन [m]
शरेण
शर [m]
घोरेण
घोर [adj]
पुनश्
पुनर् [ind]
च
च [ind]
पाण्डवं
पाण्डव [m]
विभिद्य
विभिद् [7. P.]
कर्णो
कर्ण [m]
ऽभ्यनदज्
अभिनद् [1. P.]
जहास
हस् [1. Ā.]
च
च [ind]