Ādiparva Adhyāya 63
आदिपर्व • अध्यायः 63
Ādiparva Adhyāya 63 of the classical Mahābhārata with 27 verses.
Total: 27 Verses
•
Citations: MBh 1.63.1–27
•
250 Lexicon Terms
स कदाचिन्महाबाहुः प्रभूतबलवाहनः । वनं जगाम गहनं हयनागशतैर्वृतः ॥
English Translation
Vaishampayana said : Once upon a time that king (Dushyanta) of mighty arms, accompanied with a very large force with hundreds of horses and elephants, went into a dense forest. The force were of four kinds (infantry cavalry, elephant-men, horsemen and car-warriors).
Morphemic Decomposition & Padaccheda
स
तद् [pron]
कदाचिन्
कदाचिद् [ind]
महाबाहुः
महत् [adj]
महाबाहुः
बाहु [mf]
प्रभूतबलवाहनः
प्रभू [1. Ā.]
प्रभूतबलवाहनः
बल [mn]
प्रभूतबलवाहनः
वाहन [n]
वनं
वन [n]
जगाम
गम् [6. Ā.]
गहनं
गहन [adj]
हयनागशतैर्
हय [m]
हयनागशतैर्
नाग [m]
हयनागशतैर्
शत [mn]
वृतः
वृ [1. Ā.]
खड्गशक्तिधरैर्वीरैर्गदामुसलपाणिभिः । प्रासतोमरहस्तैश्च ययौ योधशतैर्वृतः ॥
English Translation
Surrounded by hundreds of warriors who were armed with swords, darts, maces and big clubs, lances and spears in their hands, the king marched out.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
खड्गशक्तिधरैर्
खड्ग [mn]
खड्गशक्तिधरैर्
शक्ति [f]
खड्गशक्तिधरैर्
धर [adj]
वीरैर्
वीर [m]
गदामुसलपाणिभिः
गदा [f]
गदामुसलपाणिभिः
मुसल [mn]
गदामुसलपाणिभिः
पाणि [m]
प्रासतोमरहस्तैश्च
प्रास [m]
प्रासतोमरहस्तैश्च
तोमर [mn]
प्रासतोमरहस्तैश्च
हस्त [mn]
प्रासतोमरहस्तैश्च
च [ind]
ययौ
या [2. Ā.]
योधशतैर्
योध [m]
योधशतैर्
शत [mn]
वृतः
वृ [1. Ā.]
सिंहनादैश्च योधानां शङ्खदुन्दुभिनिस्वनैः । रथनेमिस्वनैश्चापि सनागवरबृंहितैः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
सिंहनादैश्च
सिंह [m]
सिंहनादैश्च
नाद [m]
सिंहनादैश्च
च [ind]
योधानां
योध [m]
शङ्खदुन्दुभिनिस्वनैः
शङ्ख [m]
शङ्खदुन्दुभिनिस्वनैः
दुन्दुभि [mf]
शङ्खदुन्दुभिनिस्वनैः
निस्वन [m]
रथनेमिस्वनैश्चापि
रथ [m]
रथनेमिस्वनैश्चापि
नेमि [mf]
रथनेमिस्वनैश्चापि
स्वन [m]
रथनेमिस्वनैश्चापि
च [ind]
रथनेमिस्वनैश्चापि
अपि [ind]
सनागवरबृंहितैः
स [ind]
सनागवरबृंहितैः
नाग [m]
सनागवरबृंहितैः
वर [adj]
सनागवरबृंहितैः
बृंहय् [10. Ā.]
हेषितस्वनमिश्रैश्च क्ष्वेडितास्फोटितस्वनैः । आसीत्किलकिलाशब्दस्तस्मिन्गच्छति पार्थिवे ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
हेषितस्वनमिश्रैश्च
हेषित [n]
हेषितस्वनमिश्रैश्च
स्वन [m]
हेषितस्वनमिश्रैश्च
मिश्र [n]
हेषितस्वनमिश्रैश्च
च [ind]
क्ष्वेडितास्फोटितस्वनैः
क्ष्वेडित [mn]
क्ष्वेडितास्फोटितस्वनैः
आस्फोटय् [10. Ā.]
क्ष्वेडितास्फोटितस्वनैः
स्वन [m]
आसीत्
अस् [2. P.]
किलकिलाशब्दस्तस्मिन्
किलकिला [f]
किलकिलाशब्दस्तस्मिन्
शब्द [m]
किलकिलाशब्दस्तस्मिन्
तद् [pron]
गच्छति
गम् [6. Ā.]
पार्थिवे
पार्थिव [m]
प्रासादवरशृङ्गस्थाः परया नृपशोभया । ददृशुस्तं स्त्रियस्तत्र शूरमात्मयशस्करम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
प्रासादवरशृङ्गस्थाः
प्रासाद [m]
प्रासादवरशृङ्गस्थाः
वर [adj]
प्रासादवरशृङ्गस्थाः
शृङ्ग [n]
प्रासादवरशृङ्गस्थाः
स्थ [adj]
परया
पर [pron]
नृपशोभया
नृप [m]
नृपशोभया
शोभा [f]
ददृशुस्तं
दृश् [6. P.]
ददृशुस्तं
तद् [pron]
स्त्रियस्तत्र
स्त्री [f]
स्त्रियस्तत्र
तत्र [ind]
शूरम्
शूर [m]
आत्मयशस्करम्
आत्मन् [m]
आत्मयशस्करम्
यशस्कर [adj]
शक्रोपमममित्रघ्नं परवारणवारणम् । पश्यन्तः स्त्रीगणास्तत्र शस्त्रपाणिं स्म मेनिरे ॥
English Translation
They knew that king to be the destroyer of foes like Indra; they thought him to be the wielder of thunder-bolt himself. They said, “This is that best of heroic men who is as powerful in the battle as the Vasu. All enemies are destroyed by his great prowess.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
शक्रोपमम्
शक्र [m]
शक्रोपमम्
उपम [adj]
अमित्रघ्नं
अमित्र [mf]
अमित्रघ्नं
घ्न [adj]
परवारणवारणम्
पर [pron]
परवारणवारणम्
वारण [m]
परवारणवारणम्
वारण [adj]
पश्यन्तः
दृश् [6. P.]
स्त्रीगणास्तत्र
स्त्री [f]
स्त्रीगणास्तत्र
गण [m]
स्त्रीगणास्तत्र
तत्र [ind]
शस्त्रपाणिं
शस्त्र [n]
शस्त्रपाणिं
पाणि [m]
स्म
स्म [ind]
मेनिरे
मन् [8. P.]
अयं स पुरुषव्याघ्रो रणेऽद्भुतपराक्रमः । यस्य बाहुबलं प्राप्य न भवन्त्यसुहृद्गणाः ॥
English Translation
They knew that king to be the destroyer of foes like Indra; they thought him to be the wielder of thunder-bolt himself. They said, “This is that best of heroic men who is as powerful in the battle as the Vasu. All enemies are destroyed by his great prowess.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अयं
इदम् [pron]
स
तद् [pron]
पुरुषव्याघ्रो
पुरुष [m]
पुरुषव्याघ्रो
व्याघ्र [m]
रणे
रण [m]
ऽद्भुतपराक्रमः
अद्भुत [adj]
ऽद्भुतपराक्रमः
पराक्रम [m]
यस्य
यद् [pron]
बाहुबलं
बाहु [mf]
बाहुबलं
बल [mn]
प्राप्य
प्राप् [1. P.]
न
न [ind]
भवन्त्यसुहृद्गणाः
भू [1. Ā.]
भवन्त्यसुहृद्गणाः
असुहृद् [adj]
भवन्त्यसुहृद्गणाः
गण [m]
इति वाचो ब्रुवन्त्यस्ताः स्त्रियः प्रेम्णा नराधिपम् । तुष्टुवुः पुष्पवृष्टीश्च ससृजुस्तस्य मूर्धनि ॥
English Translation
Saying this, the ladies, out of love towards him, showered flowers on the head of the king to his great gratification. Having been blessed by the best of Brahmanas everywhere on the way.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
इति
इति [ind]
वाचो
वाच् [f]
ब्रुवन्त्यस्ताः
ब्रू [2. Ā.]
ब्रुवन्त्यस्ताः
तद् [pron]
स्त्रियः
स्त्री [f]
प्रेम्णा
प्रेमन् [mn]
नराधिपम्
नर [m]
नराधिपम्
अधिप [m]
तुष्टुवुः
स्तु [1. Ā.]
पुष्पवृष्टीश्च
पुष्प [n]
पुष्पवृष्टीश्च
वृष्टि [f]
पुष्पवृष्टीश्च
च [ind]
ससृजुस्तस्य
सृज् [2. P.]
ससृजुस्तस्य
तद् [pron]
मूर्धनि
मूर्धन् [m]
तत्र तत्र च विप्रेन्द्रैः स्तूयमानः समन्ततः । निर्ययौ परया प्रीत्या वनं मृगजिघांसया ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तत्र
तत्र [ind]
तत्र
तत्र [ind]
च
च [ind]
विप्रेन्द्रैः
विप्र [m]
विप्रेन्द्रैः
इन्द्र [m]
स्तूयमानः
स्तु [1. Ā.]
समन्ततः
समन्ततः [ind]
निर्ययौ
निर्या [2. P.]
परया
पर [pron]
प्रीत्या
प्रीति [f]
वनं
वन [n]
मृगजिघांसया
मृग [m]
मृगजिघांसया
जिघांसा [f]
सुदूरमनुजग्मुस्तं पौरजानपदास्तदा । न्यवर्तन्त ततः पश्चादनुज्ञाता नृपेण ह ॥
English Translation
The citizens and other people also followed the king for some distance. Then they returned when they were commanded by the king.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
सुदूरम्
सुदूर [adj]
अनुजग्मुस्तं
अनुगम् [1. Ā.]
अनुजग्मुस्तं
तद् [pron]
पौरजानपदास्तदा
पौर [m]
पौरजानपदास्तदा
जानपद [m]
पौरजानपदास्तदा
तदा [ind]
न्यवर्तन्त
निवृत् [1. Ā.]
ततः
ततस् [ind]
पश्चाद्
पश्चात् [ind]
अनुज्ञाता
अनुज्ञा [9. Ā.]
नृपेण
नृप [m]
ह
ह [ind]
सुपर्णप्रतिमेनाथ रथेन वसुधाधिपः । महीमापूरयामास घोषेण त्रिदिवं तथा ॥
English Translation
Thereupon, the king of the world got upon his car which was equal to Garuda in speed and filled the whole world, even the heavens, with the rattle of his car-wheels. Thus proceeding he saw a forest like the Nandanavana of heaven. It abounded in Bilva, Arka, Khadira, Kapittha and Dhava trees.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
सुपर्णप्रतिमेनाथ
सुपर्ण [m]
सुपर्णप्रतिमेनाथ
प्रतिमा [f]
सुपर्णप्रतिमेनाथ
अथ [ind]
रथेन
रथ [m]
वसुधाधिपः
वसुधा [f]
वसुधाधिपः
अधिप [m]
महीम्
मही [f]
आपूरयामास
आपूरय् [10. Ā.]
घोषेण
घोष [m]
त्रिदिवं
त्रिदिव [n]
तथा
तथा [ind]
स गच्छन्ददृशे धीमान्नन्दनप्रतिमं वनम् । बिल्वार्कखदिराकीर्णं कपित्थधवसंकुलम् ॥
English Translation
Thereupon, the king of the world got upon his car which was equal to Garuda in speed and filled the whole world, even the heavens, with the rattle of his car-wheels. Thus proceeding he saw a forest like the Nandanavana of heaven. It abounded in Bilva, Arka, Khadira, Kapittha and Dhava trees.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
स
तद् [pron]
गच्छन्
गम् [6. Ā.]
ददृशे
दृश् [6. P.]
धीमान्
धीमत् [adj]
नन्दनप्रतिमं
नन्दन [n]
नन्दनप्रतिमं
प्रतिम [adj]
वनम्
वन [n]
बिल्वार्कखदिराकीर्णं
बिल्व [m]
बिल्वार्कखदिराकीर्णं
अर्क [m]
बिल्वार्कखदिराकीर्णं
खदिर [mn]
बिल्वार्कखदिराकीर्णं
आकृ [6. P.]
कपित्थधवसंकुलम्
कपित्थ [n]
कपित्थधवसंकुलम्
धव [m]
कपित्थधवसंकुलम्
संकुल [adj]
विषमं पर्वतप्रस्थैरश्मभिश्च समावृतम् । निर्जलं निर्मनुष्यं च बहुयोजनमायतम् । मृगसंघैर्वृतं घोरैरन्यैश्चापि वनेचरैः ॥
English Translation
Its soil was uneven and covered with blocks of stone, loosened from the hills. There were no water and human habitations; it extended to many yojanas.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
विषमं
विषम [adj]
पर्वतप्रस्थैर्
पर्वत [mn]
पर्वतप्रस्थैर्
प्रस्थ [mn]
अश्मभिश्च
अश्मन् [mn]
अश्मभिश्च
च [ind]
समावृतम्
समावृ [5. P.]
निर्जलं
निर्जल [adj]
निर्मनुष्यं
निर्मनुष्य [adj]
च
च [ind]
बहुयोजनम्
बहु [adj]
बहुयोजनम्
योजन [fn]
आयतम्
आयम् [6. P.]
मृगसंघैर्
मृग [m]
मृगसंघैर्
संघ [m]
वृतं
वृ [1. Ā.]
घोरैर्
घोर [adj]
अन्यैश्चापि
अन्य [pron]
अन्यैश्चापि
च [ind]
अन्यैश्चापि
अपि [ind]
वनेचरैः
वनेचर [adj]
तद्वनं मनुजव्याघ्रः सभृत्यबलवाहनः । लोडयामास दुःषन्तः सूदयन्विविधान्मृगान् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तद्
तद् [pron]
वनं
वन [n]
मनुजव्याघ्रः
मनुज [m]
मनुजव्याघ्रः
व्याघ्र [m]
सभृत्यबलवाहनः
स [ind]
सभृत्यबलवाहनः
भृत्य [m]
सभृत्यबलवाहनः
बल [mn]
सभृत्यबलवाहनः
वाहन [n]
लोडयामास
लोडय् [10. P.]
दुःषन्तः
दुःषन्त [m]
सूदयन्
सूदय् [10. Ā.]
विविधान्
विविध [adj]
मृगान्
मृग [m]
बाणगोचरसंप्राप्तांस्तत्र व्याघ्रगणान्बहून् । पातयामास दुःषन्तो निर्बिभेद च सायकैः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
बाणगोचरसम्प्राप्तांस्तत्र
बाण [m]
बाणगोचरसम्प्राप्तांस्तत्र
गोचर [m]
बाणगोचरसम्प्राप्तांस्तत्र
सम्प्राप् [5. Ā.]
बाणगोचरसम्प्राप्तांस्तत्र
तत्र [ind]
व्याघ्रगणान्
व्याघ्र [m]
व्याघ्रगणान्
गण [m]
बहून्
बहु [adj]
पातयामास
पातय् [10. Ā.]
दुःषन्तो
दुःषन्त [m]
निर्बिभेद
निर्भिद् [6. P.]
च
च [ind]
सायकैः
सायक [m]
दूरस्थान्सायकैः कांश्चिदभिनत्स नरर्षभः । अभ्याशमागतांश्चान्यान्खड्गेन निरकृन्तत ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दूरस्थान्
दूर [adj]
दूरस्थान्
स्थ [adj]
सायकैः
सायक [m]
कांश्चिद्
कश्चित् [pron]
अभिनत्
भिद् [6. P.]
स
तद् [pron]
नरर्षभः
नर [m]
नरर्षभः
ऋषभ [m]
अभ्याशम्
अभ्याश [m]
आगतांश्चान्यान्
आगम् [6. P.]
आगतांश्चान्यान्
च [ind]
आगतांश्चान्यान्
अन्य [pron]
खड्गेन
खड्ग [mn]
निरकृन्तत
निष्कृत् [6. Ā.]
कांश्चिदेणान्स निर्जघ्ने शक्त्या शक्तिमतां वरः । गदामण्डलतत्त्वज्ञश्चचारामितविक्रमः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
कांश्चिद्
कश्चित् [pron]
एणान्
एण [mf]
स
तद् [pron]
निर्जघ्ने
निर्हन् [4. Ā.]
शक्त्या
शक्ति [f]
शक्तिमतां
शक्तिमत् [adj]
वरः
वर [adj]
गदामण्डलतत्त्वज्ञश्चचारामितविक्रमः
गदा [f]
गदामण्डलतत्त्वज्ञश्चचारामितविक्रमः
मण्डल [mfn]
गदामण्डलतत्त्वज्ञश्चचारामितविक्रमः
तत्त्व [n]
गदामण्डलतत्त्वज्ञश्चचारामितविक्रमः
ज्ञ [adj]
गदामण्डलतत्त्वज्ञश्चचारामितविक्रमः
चर् [1. Ā.]
गदामण्डलतत्त्वज्ञश्चचारामितविक्रमः
अमित [adj]
गदामण्डलतत्त्वज्ञश्चचारामितविक्रमः
विक्रम [m]
तोमरैरसिभिश्चापि गदामुसलकर्पणैः । चचार स विनिघ्नन्वै वन्यांस्तत्र मृगद्विजान् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तोमरैर्
तोमर [mn]
असिभिश्चापि
असि [m]
असिभिश्चापि
च [ind]
असिभिश्चापि
अपि [ind]
गदामुसलकर्पणैः
गदा [f]
गदामुसलकर्पणैः
मुसल [mn]
गदामुसलकर्पणैः
कर्पण [m]
चचार
चर् [1. Ā.]
स
तद् [pron]
विनिघ्नन्
विनिहन् [2. P.]
वै
वै [ind]
वन्यांस्तत्र
वन्य [adj]
वन्यांस्तत्र
तत्र [ind]
मृगद्विजान्
मृग [m]
मृगद्विजान्
द्विज [m]
राज्ञा चाद्भुतवीर्येण योधैश्च समरप्रियैः । लोड्यमानं महारण्यं तत्यजुश्च महामृगाः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
राज्ञा
राजन् [m]
चाद्भुतवीर्येण
च [ind]
चाद्भुतवीर्येण
अद्भुत [adj]
चाद्भुतवीर्येण
वीर्य [n]
योधैश्च
योध [m]
योधैश्च
च [ind]
समरप्रियैः
समर [mn]
समरप्रियैः
प्रिय [adj]
लोड्यमानं
लोडय् [10. P.]
महारण्यं
महत् [adj]
महारण्यं
अरण्य [n]
तत्यजुश्च
त्यज् [1. Ā.]
तत्यजुश्च
च [ind]
महामृगाः
महामृग [m]
तत्र विद्रुतसंघानि हतयूथपतीनि च । मृगयूथान्यथौत्सुक्याच्छब्दं चक्रुस्ततस्ततः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तत्र
तत्र [ind]
विद्रुतसंघानि
विद्रु [1. Ā.]
विद्रुतसंघानि
संघ [m]
हतयूथपतीनि
हन् [6. P.]
हतयूथपतीनि
यूथ [mn]
हतयूथपतीनि
पति [m]
च
च [ind]
मृगयूथान्यथौत्सुक्याच्छब्दं
मृग [m]
मृगयूथान्यथौत्सुक्याच्छब्दं
यूथ [mn]
मृगयूथान्यथौत्सुक्याच्छब्दं
अथ [ind]
मृगयूथान्यथौत्सुक्याच्छब्दं
औत्सुक्य [n]
मृगयूथान्यथौत्सुक्याच्छब्दं
शब्द [m]
चक्रुस्ततस्ततः
कृ [2. Ā.]
चक्रुस्ततस्ततः
ततस् [ind]
चक्रुस्ततस्ततः
ततस् [ind]
शुष्कां चापि नदीं गत्वा जलनैराश्यकर्शिताः । व्यायामक्लान्तहृदयाः पतन्ति स्म विचेतसः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
शुष्कां
शुष्क [adj]
चापि
च [ind]
चापि
अपि [ind]
नदीं
नदी [f]
गत्वा
गम् [6. Ā.]
जलनैराश्यकर्शिताः
जल [n]
जलनैराश्यकर्शिताः
नैराश्य [n]
जलनैराश्यकर्शिताः
कर्शय् [10. P.]
व्यायामक्लान्तहृदयाः
व्यायाम [m]
व्यायामक्लान्तहृदयाः
क्लम् [4. Ā.]
व्यायामक्लान्तहृदयाः
हृदय [n]
पतन्ति
पत् [1. Ā.]
स्म
स्म [ind]
विचेतसः
विचेतस् [adj]
क्षुत्पिपासापरीताश्च श्रान्ताश्च पतिता भुवि । केचित्तत्र नरव्याघ्रैरभक्ष्यन्त बुभुक्षितैः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
क्षुत्पिपासापरीताश्च
क्षुध् [f]
क्षुत्पिपासापरीताश्च
पिपासा [f]
क्षुत्पिपासापरीताश्च
परी [2. Ā.]
क्षुत्पिपासापरीताश्च
च [ind]
श्रान्ताश्च
श्रम् [1. Ā.]
श्रान्ताश्च
च [ind]
पतिता
पत् [1. Ā.]
भुवि
भू [f]
केचित्
कश्चित् [pron]
तत्र
तत्र [ind]
नरव्याघ्रैर्
नर [m]
नरव्याघ्रैर्
व्याघ्र [m]
अभक्ष्यन्त
भक्ष् [4. P.]
बुभुक्षितैः
बुभुक्ष् [Denom. Ā.]
केचिदग्निमथोत्पाद्य समिध्य च वनेचराः । भक्षयन्ति स्म मांसानि प्रकुट्य विधिवत्तदा ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
केचिद्
कश्चित् [pron]
अग्निम्
अग्नि [m]
अथोत्पाद्य
अथ [ind]
अथोत्पाद्य
उत्पादय् [10. Ā.]
समिध्य
समिन्ध् [2. Ā.]
च
च [ind]
वनेचराः
वनेचर [adj]
भक्षयन्ति
भक्षय् [10. Ā.]
स्म
स्म [ind]
मांसानि
मांस [n]
प्रकुट्य
प्रकुट् [4. P.]
विधिवत्
विधिवत् [ind]
तदा
तदा [ind]
तत्र केचिद्गजा मत्ता बलिनः शस्त्रविक्षताः । संकोच्याग्रकरान्भीताः प्रद्रवन्ति स्म वेगिताः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तत्र
तत्र [ind]
केचिद्
कश्चित् [pron]
गजा
गज [m]
मत्ता
मद् [3. P.]
बलिनः
बलिन् [adj]
शस्त्रविक्षताः
शस्त्र [n]
शस्त्रविक्षताः
विक्षन् [8. P.]
व्यायामक्लान्तहृदयाः
व्यायाम [m]
व्यायामक्लान्तहृदयाः
क्लम् [4. Ā.]
व्यायामक्लान्तहृदयाः
हृदय [n]
पतन्ति
पत् [1. Ā.]
स्म
स्म [ind]
विचेतसः
विचेतस् [adj]
शकृन्मूत्रं सृजन्तश्च क्षरन्तः शोणितं बहु । वन्या गजवरास्तत्र ममृदुर्मनुजान्बहून् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
शकृन्मूत्रं
शकृत् [n]
शकृन्मूत्रं
मूत्र [n]
सृजन्तश्च
सृज् [2. P.]
सृजन्तश्च
च [ind]
क्षरन्तः
क्षर् [1. Ā.]
शोणितं
शोणित [n]
बहु
बहु [adj]
वन्या
वन्य [adj]
गजवरास्तत्र
गज [m]
गजवरास्तत्र
वर [adj]
गजवरास्तत्र
तत्र [ind]
ममृदुर्
मृद् [9. Ā.]
मनुजान्
मनुज [m]
बहून्
बहु [adj]
तद्वनं बलमेघेन शरधारेण संवृतम् । व्यरोचन्महिषाकीर्णं राज्ञा हतमहामृगम् ॥
English Translation
Many big and strong elephants during the time of running trampled to death many soldiers (of the king). The forest, which had been full of animals, was soon made by the king and his innumerable followers, bereft of lions and tigers and other beasts.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तद्
तद् [pron]
वनं
वन [n]
बलमेघेन
बल [mn]
बलमेघेन
मेघ [m]
शरधारेण
शर [m]
शरधारेण
धारा [f]
संवृतम्
संवृ [9. P.]
व्यरोचन्
विरुच् [1. P.]
महिषाकीर्णं
महिष [m]
महिषाकीर्णं
आकृ [6. P.]
राज्ञा
राजन् [m]
हतमहामृगम्
हन् [6. P.]
हतमहामृगम्
महामृग [m]