Śāntiparva Adhyāya 33
शान्तिपर्व • अध्यायः 33
Śāntiparva Adhyāya 33 of the classical Mahābhārata with 13 verses.
Total: 13 Verses
•
Citations: MBh 12.33.1–13
•
250 Lexicon Terms
हताः पुत्राश्च पौत्राश्च भ्रातरः पितरस्तथा । श्वशुरा गुरवश्चैव मातुलाः सपितामहाः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
हताः
हन् [6. P.]
पुत्राश्च
पुत्र [m]
पुत्राश्च
च [ind]
पौत्राश्च
पौत्र [m]
पौत्राश्च
च [ind]
भ्रातरः
भ्रातृ [m]
पितरस्तथा
पितृ [m]
पितरस्तथा
तथा [ind]
श्वशुरा
श्वशुर [m]
गुरवश्चैव
गुरु [m]
गुरवश्चैव
च [ind]
गुरवश्चैव
एव [ind]
मातुलाः
मातुल [m]
सपितामहाः
स [ind]
सपितामहाः
पितामह [m]
क्षत्रियाश्च महात्मानः संबन्धिसुहृदस्तथा । वयस्या ज्ञातयश्चैव भ्रातरश्च पितामह ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
क्षत्रियाश्च
क्षत्रिय [m]
क्षत्रियाश्च
च [ind]
महात्मानः
महात्मन् [adj]
संबन्धिसुहृदस्तथा
सम्बन्धिन् [adj]
संबन्धिसुहृदस्तथा
सुहृद् [m]
संबन्धिसुहृदस्तथा
तथा [ind]
वयस्या
वयस्य [m]
ज्ञातयश्चैव
ज्ञाति [m]
ज्ञातयश्चैव
च [ind]
ज्ञातयश्चैव
एव [ind]
भ्रातरश्च
भ्रातृ [m]
भ्रातरश्च
च [ind]
पितामह
पितामह [m]
बहवश्च मनुष्येन्द्रा नानादेशसमागताः । घातिता राज्यलुब्धेन मयैकेन पितामह ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
बहवश्च
बहु [adj]
बहवश्च
च [ind]
मनुष्येन्द्रा
मनुष्य [m]
मनुष्येन्द्रा
इन्द्र [m]
नानादेशसमागताः
नाना [ind]
नानादेशसमागताः
देश [m]
नानादेशसमागताः
समागम् [6. P.]
स
तद् [pron]
मया
मद् [pron]
राज्यलुब्धेन
राज्य [n]
राज्यलुब्धेन
लुभ् [4. Ā.]
गाङ्गेयो
गाङ्गेय [m]
विनिपातितः
विनिपातय् [10. P.]
तांस्तादृशानहं हत्वा धर्मनित्यान्महीक्षितः । असकृत्सोमपान्वीरान्किं प्राप्स्यामि तपोधन ॥
English Translation
Having brought about the death of so many heroic kings who were always righteous and all of whom had drunk Soma in sacrifices, what end shall I obtain, O great ascetic.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तांस्तादृशान्
तद् [pron]
तांस्तादृशान्
तादृश [adj]
अहं
मद् [pron]
हत्वा
हन् [6. P.]
धर्मनित्यान्महीक्षितः
धर्म [mn]
धर्मनित्यान्महीक्षितः
नित्य [adj]
धर्मनित्यान्महीक्षितः
महीक्षित् [m]
असकृत्
असकृत् [ind]
सोमपान्
सोमप [m]
वीरान्
वीर [m]
किं
क [pron]
प्राप्स्यामि
प्राप् [1. P.]
तपोधन
तपोधन [adj]
दह्याम्यनिशमद्याहं चिन्तयानः पुनः पुनः । हीनां पार्थिवसिंहैस्तैः श्रीमद्भिः पृथिवीमिमाम् ॥
English Translation
Thinking that this Earth has been deprived of many foremost of kings, all of whom enjoyed great prosperity, I burn continually to this day.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दह्याम्यनिशम्
दह् [2. P.]
दह्याम्यनिशम्
अनिशम् [ind]
अद्याहं
अद्य [ind]
अद्याहं
मद् [pron]
चिन्तयानः
चिन्तय् [10. Ā.]
पुनः
पुनर् [ind]
पुनः
पुनर् [ind]
हीनां
हा [1. P.]
पार्थिवसिंहैस्तैः
पार्थिव [m]
पार्थिवसिंहैस्तैः
सिंह [m]
पार्थिवसिंहैस्तैः
तद् [pron]
श्रीमद्भिः
श्रीमत् [adj]
पृथिवीम्
पृथिवी [f]
इमाम्
इदम् [pron]
दृष्ट्वा ज्ञातिवधं घोरं हतांश्च शतशः परान् । कोटिशश्च नरानन्यान्परितप्ये पितामह ॥
English Translation
Having seen this destruction of kinsmen and of millions of other men, I burn with grief, Ograndfather.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दृष्ट्वा
दृश् [6. P.]
ज्ञातिवधं
ज्ञाति [m]
ज्ञातिवधं
वध [m]
घोरं
घोर [adj]
हतांश्च
हन् [6. P.]
हतांश्च
च [ind]
शतशः
शतशस् [ind]
परान्
पर [pron]
कोटिशश्च
कोटिशस् [ind]
कोटिशश्च
च [ind]
नरान्
नर [m]
अन्यान्
अन्य [pron]
परितप्ये
परितप् [4. Ā.]
पितामह
पितामह [m]
का नु तासां वरस्त्रीणामवस्थाद्य भविष्यति । विहीनानां स्वतनयैः पतिभिर्भ्रातृभिस्तथा ॥
English Translation
Oh, what will be the condition of those foremost of ladies who have been deprived of sons, of husbands, and of brothers.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
का
क [pron]
नु
नु [ind]
तासां
तद् [pron]
वरस्त्रीणाम्
वर [adj]
वरस्त्रीणाम्
स्त्री [f]
अवस्थाद्य
अवस्था [f]
अवस्थाद्य
अद्य [ind]
भविष्यति
भू [1. Ā.]
विहीनानां
विहा [3. Ā.]
स्वतनयैः
स्व [adj]
स्वतनयैः
तनय [m]
पतिभिर्
पति [m]
भ्रातृभिस्तथा
भ्रातृ [m]
भ्रातृभिस्तथा
तथा [ind]
अस्मानन्तकरान्घोरान्पाण्डवान्वृष्णिसंहितान् । आक्रोशन्त्यः कृशा दीना निपतन्त्यश्च भूतले ॥
English Translation
Censuring the Pandavas and the Vrishnis as cruel murderers, those ladies, reduced greatly and sunk in grief, will throw themselves on the Earth.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अस्मान्
मद् [pron]
अन्तकरान्
अन्त [m]
अन्तकरान्
कर [adj]
घोरान्
घोर [adj]
पाण्डवान्
पाण्डव [m]
वृष्णिसंहितान्
वृष्णि [m]
वृष्णिसंहितान्
संधा [1. P.]
आक्रोशन्त्यः
आक्रुश् [4. P.]
कृशा
कृश [adj]
दीना
दीन [adj]
निपतन्त्यश्च
निपत् [1. Ā.]
निपतन्त्यश्च
च [ind]
भूतले
भू [f]
भूतले
तल [mn]
अपश्यन्त्यः पितॄन्भ्रातॄन्पतीन्पुत्रांश्च योषितः । त्यक्त्वा प्राणान्प्रियान्सर्वा गमिष्यन्ति यमक्षयम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अपश्यन्त्यः
अपश्यत् [adj]
पितॄन्
पितृ [m]
भ्रातॄन्
भ्रातृ [m]
पतीन्
पति [m]
पुत्रांश्च
पुत्र [m]
पुत्रांश्च
च [ind]
योषितः
योषित् [f]
त्यक्त्वा
त्यज् [1. Ā.]
प्राणान्
प्राण [m]
प्रियान्
प्रिय [adj]
सर्वा
सर्व [pron]
गमिष्यन्ति
गम् [6. Ā.]
यमक्षयम्
यम [m]
यमक्षयम्
क्षय [m]
वत्सलत्वाद्द्विजश्रेष्ठ तत्र मे नास्ति संशयः । व्यक्तं सौक्ष्म्याच्च धर्मस्य प्राप्स्यामः स्त्रीवधं वयम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
कौन्तेय
कौन्तेय [m]
सर्वभूतानां
सर्व [pron]
सर्वभूतानां
भूत [mn]
तत्र
तत्र [ind]
मे
मद् [pron]
नास्ति
न [ind]
नास्ति
अस् [2. P.]
संशयः
संशय [m]
व्यक्तं
व्यक्त [adj]
सौक्ष्म्याच्च
सौक्ष्म्य [n]
सौक्ष्म्याच्च
च [ind]
धर्मस्य
धर्म [mn]
प्राप्स्यामः
प्राप् [1. P.]
स्त्रीवधं
स्त्री [f]
स्त्रीवधं
वध [m]
वयम्
मद् [pron]
ते वयं सुहृदो हत्वा कृत्वा पापमनन्तकम् । नरके निपतिष्यामो ह्यधःशिरस एव च ॥
English Translation
Having killed our kinsmen and friends and thereby committed a sin which cannot be expiated, we shall have tù fall into hell with heads downwards.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ते
तद् [pron]
वयं
मद् [pron]
सुहृदो
सुहृद् [m]
हत्वा
हन् [6. P.]
कृत्वा
कृ [2. Ā.]
पापम्
पाप [n]
अनन्तकम्
अनन्तक [adj]
नरके
नरक [mn]
निपतिष्यामो
निपत् [1. Ā.]
ह्यधःशिरस
हि [ind]
ह्यधःशिरस
अधःशिरस् [adj]
एव
एव [ind]
च
च [ind]
शरीराणि विमोक्ष्यामस्तपसोग्रेण सत्तम । आश्रमांश्च विशेषांस्त्वं ममाचक्ष्व पितामह ॥
English Translation
O best of men, we shall, therefore, reduce our bodies with the austerest of penances! Tell me, O grand-father, what mode of life I should follow.
Morphemic Decomposition & Padaccheda
शरीराणि
शरीर [n]
विमोक्ष्यामस्तपसोग्रेण
विमुच् [6. Ā.]
विमोक्ष्यामस्तपसोग्रेण
तपस् [n]
विमोक्ष्यामस्तपसोग्रेण
उग्र [adj]
सत्तम
सत्तम [adj]
आश्रमांश्च
आश्रम [mn]
आश्रमांश्च
च [ind]
विशेषांस्त्वं
विशेष [m]
विशेषांस्त्वं
त्वद् [pron]
ममाचक्ष्व
मद् [pron]
ममाचक्ष्व
आचक्ष् [1. P.]
पितामह
पितामह [m]