(जनान्तिकम्) हला पश्य । नलिनीपत्रान्तरितमपि सहचरमपश्यन्त्यातुरा चक्रवाक्य्यटति दुष्करमहं करोमीति ।
सखि मैवं मन्त्रयस्व ।
एषा अपि प्रियेण विना गमयति रजनीं विषाददीर्घतराम् । गुर्वपि विरहदुःखमाशाबन्धः साहयति ॥
शार्ङ्गरव इति त्वया मद्वचनात्स राजा शकुन्तलां पुरस्कृत्य वक्तव्यः ।
आज्ञापयतु भगवान् ।
काश्यप
अस्मान्साधु विचिन्त्य संयमधनानुच्चैः कुलं चात्मनस् त्वय्यस्याः कथमप्य्बान्धवकृतां स्नेहप्रवृत्तिं च ताम् । सामान्यप्रतिपत्तिपूर्वकमियं दारेषु दृश्या त्वया भाग्यायत्तमतः परं न खलु तद्वाच्यं वधूबन्धुभिः ॥
गृहीतः संदेशः ।
वत्से त्वमिदानीमनुशासनीयासि । वनौकसोऽपि सन्तो लौकिकज्ञा वयम् ।
न खलु धिमतां कश्चिदविषयो नाम ।
सा त्वमितः पतिकुलं प्राप्य
शुश्रूषस्व गुरून्कुरु प्रियसखीवृत्तिं सपत्नीजने भर्तृविप्रकृता अपि रोषणतया मा स्म प्रतीपं गमः । भूयिष्ठं भव दक्षिणा परिजने भाग्येष्वनुत्सेकिनी यान्त्येवं गृहिणीपदं युवतयो वामाः कुलस्याधयः ॥
कथं वा गौतमी मन्यते ।
एतावान्वध्हूजनस्योपदेशः । जाते एतत्खलु सर्वमवधारय ।
वत्से परिष्वजस्व मां सखीजनं च ।
तात इत एव किं प्रियंवदानसूये सख्यौ निवर्तिष्येते ।
वत्से इमे अपि प्रदेये । न युक्तमनयोस्तत्र गन्तुम् । त्वया सह गौतमी यास्यति ।
(पितरमाश्लिष्य) कथमिदानीं तातस्याङ्कात्परिभ्रष्टा मलयतटोन्मूलिता चन्दनलतेव देशान्तरे जीवितं धारयिष्यामि ।
वत्से किमेवं कातरासि ।
अभिजनवतो भर्तुः श्लाघ्ये स्थिता गृहिणीपदे विभवगुरुभिः कृत्यैस्तस्य प्रतिक्षणमाकुला । तनयमचिरात्प्राचीवार्कं प्रसूय च पावनम् मम विरहजां न त्वं वत्से शुचं गणयिष्यामि ॥
(शकुन्तला पित्ः पादयोः पतति)
यदिच्छामि ते तदस्तु ।
(सख्यावुपेत्य) हला द्वे अपि मां सममेव परिष्वजेथाम् ।
(तथा कृत्वा) सखि यदि नाम स राजा प्रत्यभिज्ञानमन्थरो भवेत्ततस्तस्मायिदमात्मनामधेयाङ्कितमङ्गुलीयकं दर्शय ।
अनेन संदेहेन वामाकम्पितास्मि ।
मा भैषीः ।अतिस्नेहः पापशङ्की ।
युगान्तरमारूढः सविता । त्व्वरतामत्रभवती ।
(आश्रमाभिमुखी स्थितवा) तात कदा नु भूयस्तपोवनं प्रेक्षिष्ये ।
श्रूयताम् ।
भूत्वा चिराय चतुरन्तमहीसपत्नी दौष्यन्तिमप्रतिरथं तनयं निवेश्य । भर्त्रा तदर्पितकुटुम्बभरेण सार्धम् शान्ते करिष्यसि पदं पुनराश्रमेऽस्मिन् ॥
