Canonical Ref: VR 7.55.2
Metrical Form: उपजातिः
Sanskrit (Devanāgarī)
अवश्यं करणीयं च शासनं पुरुषर्षभ । तव चैव महाभाग शासनं दुरतिक्रमम् । अयं कामकरो राजंस्तवास्मि पुरुषर्षभ ॥
Roman Transliteration (IAST)
avaśyaṃ karaṇīyaṃ ca śāsanaṃ puruṣarṣabha | tava caiva mahābhāga śāsanaṃ duratikramam | ayaṃ kāmakaro rājaṃstavāsmi puruṣarṣabha ||
English Scholarly Translation
I must, O best of men, do your behest: for, O exalted one, your mandate can never be passed by me.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
अवश्यं
Lemma: अवश्यम्
POS: ind
करणीयं
Lemma: कृ
POS: 2. Ā.
च
Lemma: च
POS: ind
शासनं
Lemma: शासन
POS: n
पुरुषर्षभ
Lemma: पुरुष
POS: m
पुरुषर्षभ
Lemma: ऋषभ
POS: m
तव
Lemma: त्वद्
POS: pron
चैव
Lemma: च
POS: ind
चैव
Lemma: एव
POS: ind
महाभाग
Lemma: महाभाग
POS: adj
शासनं
Lemma: शासन
POS: n
दुरतिक्रमम्
Lemma: दुरतिक्रम
POS: adj
अयं
Lemma: इदम्
POS: pron
कामकरो
Lemma: काम
POS: m
कामकरो
Lemma: कर
POS: adj
राजंस्तवास्मि
Lemma: राजन्
POS: m
राजंस्तवास्मि
Lemma: त्वद्
POS: pron
राजंस्तवास्मि
Lemma: अस्
POS: 2. P. • Verb: अस्मि
पुरुषर्षभ
Lemma: पुरुष
POS: m
पुरुषर्षभ
Lemma: ऋषभ
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 7.55.2. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.