Skip to main content
Search
SP
Śṛṅgāraprakāśa of Bhoja • Chapter 34

Prakāśa 34: आनन्तर्यप्रकाशः

प्रकाशः 34 • आनन्तर्यप्रकाशः

Prakāśa 34 of Mahārājādhirāja Bhoja's encyclopedic masterpiece of poetics and aesthetics.

Total: 779 Verses • Citations: SP 34.1–779 • 4 Lexicon Terms • Page 2 of 26 (Verses 30 shown)
आमत्तकोकिलरुतव्यथिता तु हृद्याम् अद्य श्रुतिः पिबतु किन्नरकण्ठि! वाचम्॥ ४॥
(२) विस्रब्धायाः सम्प्रयोगार्थमभियोगातिशयत उपक्रमो यथा— (उराच. १.३४)१
जीवयन्निव समूढसाध्वसस्वेदबिन्दुरधिकण्ठमर्प्यताम्।
बाहुरैन्दवमयूखचुम्बितस्यन्दिचन्द्रमणिहारविभ्रमः॥ ५॥
अपरिक्षतकोमलस्य यावत् कमलस्येव नवस्य षट्पदेन।
अधरस्य पिपासता मया ते सदयं सुन्दरि! गृह्यते रसोऽस्य॥ ६॥
नाभिदेशनिहितः सकम्पया शङ्करस्य रुरुधे तया करः।
तद्‌दुकूलमथ चाभवत् स्वयं दूरनिःश्वसितनीविबन्धनम्॥ ७॥
शिष्यतां निधुवनोपदेशिनः शङ्करस्य रहसि प्रपन्नया।
शिक्षितं युवतिनैपुणं तया यत् तदेव गुरुदक्षिणीकृतम्॥ ८॥
(कुसं. ८.१७) १. 'आकरो मृग्य' इति रा., पृ. १७११
(३) परिचयाभ्यासात् साध्वसाद्यपगमो विस्त्रम्भो यथा— (कुसं. ८.१३,१४)
वासराणि कतिचित् कथंचन स्थाणुना पदमकार्यत प्रिया।
जातमन्मथरसा शनैः शनैः सा मुमोच रतिदुःखशीलताम्॥ ९॥
सस्वजे प्रियमुरोजपीडिता प्रार्थितं मुखमनेन नाहरत्।
मेखलाप्रणयलोलतां गतं हस्तमस्य शिथिलं रुरोध सा॥ १०॥
रात्रिवृत्तमनुयोक्तुमुद्यतं सा विभातसमये सखीजनम्।
नाकरोदपकुतूहलं ह्रिया शंसितुं च हृदयेन तत्वरे॥ ११॥
भावसूचितरहस्यविक्रियं चाटुमत् क्षणवियोगकातरम्।
कैश्चिदेव दिवसैस्तयोस्तदा प्रेम रूढमितरेतराश्रयम्॥ १२॥
(४) विस्त्रम्भानुरागयोर्दाढर्यार्थं रमणीयपदार्थानां प्रदर्शनमवलोकनं वा प्रेक्षोदीक्षणम्। यथा—
तत्र काञ्चनशिलातलाश्रयो नेत्रगम्यमवलोक्य भास्करम्।
दक्षिणेतरभुजव्यपाश्रयां व्याजहार सहधर्मचारिणीम्॥ १३॥
नीलपीतकपिशाः पयोमुचां कोटयः कुटिलकेशि! भान्त्यमूः।
← Previous (Ch. 33) Full Table of Contents Next (Ch. 35) →