Special Call Prof. Jay L. Garfield Commemorative Volume · Submissions Open
Announcements Newsletters About Us Contact
Search
MBh
Mahābhārata • Parva 14 (Aśvamedhikaparva) • Adhyāya 64

Aśvamedhikaparva Adhyāya 64

अश्वमेधिकपर्व • अध्यायः 64

Aśvamedhikaparva Adhyāya 64 of the classical Mahābhārata with 21 verses.

Total: 21 Verses • Citations: MBh 14.64.1–21 • 250 Lexicon Terms
क्रियतामुपहारोऽद्य त्र्यम्बकस्य महात्मनः । कृत्वोपहारं नृपते ततः स्वार्थे यतामहे ॥
English Translation
Let offerings be made to the great Mahadeva of three eyes. eyes. Having duly dedicated those offerings, O king, we shall then try to gain our objet.
श्रुत्वा तु वचनं तेषां ब्राह्मणानां युधिष्ठिरः । गिरीशस्य यथान्यायमुपहारमुपाहरत् ॥
English Translation
Hearing these words of those Brahmanas, Yudhishthira caused offerings to be duly made to that deity who loved to lie down on mountain-breasts.
आज्येन तर्पयित्वाग्निं विधिवत्संस्कृतेन ह । मन्त्रसिद्धं चरुं कृत्वा पुरोधाः प्रययौ तदा ॥
English Translation
Pleasing the (sacrificial) fire with (libations of) sanctified butter according to the ordinance, the priest (Dhaumya) cooked Charu with the aid of Mantras and performed the necessary rites.
स गृहीत्वा सुमनसो मन्त्रपूता जनाधिप । मोदकैः पायसेनाथ मांसैश्चोपाहरद्बलिम् ॥
English Translation
He took up many flowers and sanctified them with Mantras, O king. With Modakas and frumenty and meat, he made offerings to the deity.
सुमनोभिश्च चित्राभिर्लाजैरुच्चावचैरपि । सर्वं स्विष्टकृतं कृत्वा विधिवद्वेदपारगः । किंकराणां ततः पश्चाच्चकार बलिमुत्तमम् ॥
English Translation
With various kinds of flowers and with fried paddy, of very superior kind, Dhaumya, well-versed in the Vedas, performed the remaining rites.
यक्षेन्द्राय कुबेराय मणिभद्राय चैव ह । तथान्येषां च यक्षाणां भूताधिपतयश्च ये ॥
कृसरेण समांसेन निवापैस्तिलसंयुतैः । शुशुभे स्थानमत्यर्थं देवदेवस्य पार्थिव ॥
कृत्वा तु पूजां रुद्रस्य गणानां चैव सर्वशः । ययौ व्यासं पुरस्कृत्य नृपो रत्ननिधिं प्रति ॥
पूजयित्वा धनाध्यक्षं प्रणिपत्याभिवाद्य च । सुमनोभिर्विचित्राभिरपूपैः कृसरेण च ॥
शङ्खादींश्च निधीन्सर्वान्निधिपालांश्च सर्वशः । अर्चयित्वा द्विजाग्र्यान्स स्वस्ति वाच्य च वीर्यवान् ॥
तेषां पुण्याहघोषेण तेजसा समवस्थितः । प्रीतिमान्स कुरुश्रेष्ठः खानयामास तं निधिम् ॥
ततः पात्र्यः सकरकाः साश्मन्तकमनोरमाः । भृङ्गाराणि कटाहानि कलशान्वर्धमानकान् ॥
बहूनि च विचित्राणि भाजनानि सहस्रशः । उद्धारयामास तदा धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥
तेषां लक्षणमप्यासीन्महान्करपुटस्तथा । त्रिलक्षं भाजनं राजंस्तुलार्धमभवन्नृप ॥
वाहनं पाण्डुपुत्रस्य तत्रासीत्तु विशां पते । षष्टिरुष्ट्रसहस्राणि शतानि द्विगुणा हयाः ॥
वारणाश्च महाराज सहस्रशतसंमिताः । शकटानि रथाश्चैव तावदेव करेणवः । खराणां पुरुषाणां च परिसंख्या न विद्यते ॥
English Translation
Of cars there were as many, and of carts too as many and of she elephants as many. Mules and men were of unlimited number.
एतद्वित्तं तदभवद्यदुद्दध्रे युधिष्ठिरः । षोडशाष्टौ चतुर्विंशत्सहस्रं भारलक्षणम् ॥
English Translation
That wealth which Yudhishthira caused to be dug out was even so much. Sixteen thousand coins were placed on the back of each camel; cight thousand on each car; and twentyfour thousand on each elephant.
एतेष्वाधाय तद्द्रव्यं पुनरभ्यर्च्य पाण्डवः । महादेवं प्रति ययौ पुरं नागाह्वयं प्रति ॥
English Translation
Having loaded these vehicles with that wealth and once more adoring the great deity Shiva, the son of Pandu started for the city of Hastinapur, with the perinission of the Islandborn Rishi, and placing his priest Dhaumya in the van. That foremost of men, viz., the royal son of Pandu, made short marches of four miles every day.
द्वैपायनाभ्यनुज्ञातः पुरस्कृत्य पुरोहितम् । गोयुते गोयुते चैव न्यवसत्पुरुषर्षभः ॥
English Translation
Having loaded these vehicles with that wealth and once more adoring the great deity Shiva, the son of Pandu started for the city of Hastinapur, with the perinission of the Islandborn Rishi, and placing his priest Dhaumya in the van. That foremost of men, viz., the royal son of Pandu, made short marches of four miles every day.
सा पुराभिमुखी राजञ्जगाम महती चमूः । कृच्छ्राद्द्रविणभारार्ता हर्षयन्ती कुरूद्वहान् ॥
English Translation
That powerful army, o king, afflicted with the weight they bore, returned, carrying that wealth, towards the capital, phasing the hearts of all those perpetuators of the Kuru-race.
← Previous (Ch. 1898) Full Table of Contents Next (Ch. 1900) →