Canonical Ref: KS 6.21
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
या नः प्रीतिर्विरूपाक्ष त्वदनुध्यानसंभवा । सा किमावेद्यते तुभ्यमन्तरात्मासि देहिनाम् ॥
व्याख्या / Traditional Commentary & Notes
Classical Exegesis
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः):
येति । हे विरूपाक्ष ! त्वदनुध्यानसम्भवा त्वत्कर्तृकस्मरणजन्या नोऽस्माकं या प्रीतिः सा प्रीतिस्तुभ्यं किमावेद्यते किमर्थ निबेद्यते । तथाहि । देहिनां प्राणिनामन्तरात्मान्तर्याम्यसि । सर्वसाक्षिणा त्वयास्मत्प्रीतिरनावेदितापि ज्ञायत एव यतस्ततो न बुद्धबोधनं सम्भवतीति भावः
अन्वयः:
हे विरूपाक्ष ! त्वदनुज्ञानसंभवा नः या प्रीतिः, सा तुभ्यं किम् आवेद्यते ? (यतः) देहिनाम् अन्तरात्मा असि ।
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
या
Lemma: यद्
POS: pron
नः
Lemma: मद्
POS: pron
प्रीतिर्
Lemma: प्रीति
POS: f
विरूपाक्ष
Lemma: विरूपाक्ष
POS: m
त्वदनुध्यानसंभवा
Lemma: त्वद्
POS: pron
त्वदनुध्यानसंभवा
Lemma: अनुध्यान
POS: n
त्वदनुध्यानसंभवा
Lemma: सम्भव
POS: m
सा
Lemma: तद्
POS: pron
किम्
Lemma: किम्
POS: ind
आवेद्यते
Lemma: आवेदय्
POS: 10. Ā. • Verb: आवेद्यते
तुभ्यम्
Lemma: त्वद्
POS: pron
अन्तरात्मासि
Lemma: अन्तरात्मन्
POS: m
अन्तरात्मासि
Lemma: अस्
POS: 2. P. • Verb: असि
देहिनाम्
Lemma: देहिन्
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Kumārasambhavam, KS 6.21. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.