Canonical Ref: KS 2.20
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
प्रशमादर्चिषामेतदनुद्गीर्णसुरायुधम् । वृत्रस्य हन्तुः कुलिशं कुण्ठिताश्रीव लक्ष्यते ॥
व्याख्या / Traditional Commentary & Notes
Classical Exegesis
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः):
प्रशमादिति ॥ अर्चिषां तेजसां प्रशमान्निर्वाणादनुद्गीर्णसुरायुधम् । अनुदितचित्रप्रभमित्यर्थः । एतद्वृत्रस्य हन्तुरिन्द्रस्य कुलिशं वज्रम् । कुण्ठिता अश्रयो यस्य तत्कुण्ठिताश्रि कुण्ठितकोटीव लक्ष्यते दृश्यते
अन्वयः:
अर्चिषां प्रशमात् अनुद्गीर्णसुरायुधम् एतत् वृत्रस्य हन्तुः कुलिशं कुण्ठिताश्रि इव लक्ष्यते
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
प्रशमाद्
Lemma: प्रशम
POS: m
अर्चिषाम्
Lemma: अर्चिस्
POS: n
एतद्
Lemma: एतद्
POS: pron
अनुद्गीर्णसुरायुधम्
Lemma: अनुद्गीर्ण
POS: adj
अनुद्गीर्णसुरायुधम्
Lemma: सुर
POS: m
अनुद्गीर्णसुरायुधम्
Lemma: आयुध
POS: mn
वृत्रस्य
Lemma: वृत्र
POS: m
हन्तुः
Lemma: हन्तृ
POS: adj
कुलिशं
Lemma: कुलिश
POS: mn
कुण्ठिताश्रीव
Lemma: कुण्ठय्
POS: Denom. P.
कुण्ठिताश्रीव
Lemma: अश्रि
POS: f
कुण्ठिताश्रीव
Lemma: इव
POS: ind
लक्ष्यते
Lemma: लक्षय्
POS: 10. Ā. • Verb: लक्ष्यते
Canonical CTS URN Reference
Kumārasambhavam, KS 2.20. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.