Canonical Ref: VR 3.8.9
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
ततस्त्वां प्रस्थितं दृष्ट्वा मम चिन्ताकुलं मनः । त्वद्वृत्तं चिन्तयन्त्या वै भवेन्निःश्रेयसं हितम् ॥
Roman Transliteration (IAST)
tatastvāṃ prasthitaṃ dṛṣṭvā mama cintākulaṃ manaḥ | tvadvṛttaṃ cintayantyā vai bhavenniḥśreyasaṃ hitam ||
English Scholarly Translation
Seeing you set out, my mind reflecting on your truthfulness as well as your happiness in this world and welfare in the next, is wrought up with anxiety.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
ततस्
Lemma: ततस्
POS: ind
त्वां
Lemma: त्वद्
POS: pron
प्रस्थितं
Lemma: प्रस्था
POS: 1. Ā.
दृष्ट्वा
Lemma: दृश्
POS: 6. P.
मम
Lemma: मद्
POS: pron
चिन्ताकुलं
Lemma: चिन्ता
POS: f
चिन्ताकुलं
Lemma: आकुल
POS: adj
मनः
Lemma: मनस्
POS: n
त्वद्वृत्तं
Lemma: त्वद्
POS: pron
त्वद्वृत्तं
Lemma: वृत्त
POS: n
चिन्तयन्त्या
Lemma: चिन्तय्
POS: 10. Ā.
वै
Lemma: वै
POS: ind
भवेन्
Lemma: भू
POS: 1. Ā. • Verb: भवेत्
निःश्रेयसं
Lemma: निःश्रेयस
POS: n
हितम्
Lemma: हित
POS: adj
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 3.8.9. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.