Canonical Ref: VR 1.18.20
Metrical Form: अपरवक्त्र = [११: ननरलग] १,३ + [१२: नजजर] २,४
Sanskrit (Devanāgarī)
इति हृदयमनोविदारणं; मुनिवचनं तदतीव शुश्रुवान् । नरपतिरगमद्भयं मह;द्व्यथितमनाः प्रचचाल चासनात् ॥
Roman Transliteration (IAST)
iti hṛdayamanovidāraṇaṃ; munivacanaṃ tadatīva śuśruvān | narapatiragamadbhayaṃ maha;dvyathitamanāḥ pracacāla cāsanāt ||
English Scholarly Translation
Then, having regained his senses, he rose up, and became cast down through apprehension. Having heard the words of the ascetic, capable of rending the mind and heart, the high-souled king of men became stricken with grief and shook on his seat.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
इति
Lemma: इति
POS: ind
हृदयमनोविदारणं
Lemma: हृदय
POS: n
हृदयमनोविदारणं
Lemma: मनस्
POS: n
हृदयमनोविदारणं
Lemma: विदारण
POS: adj
मुनिवचनं
Lemma: मुनि
POS: m
मुनिवचनं
Lemma: वचन
POS: n
तद्
Lemma: तद्
POS: pron
अतीव
Lemma: अतीव
POS: ind
शुश्रुवान्
Lemma: शुश्रुवस्
POS: adj
नरपतिर्
Lemma: नरपति
POS: m
अगमद्
Lemma: गम्
POS: 6. Ā. • Verb: अगमत्
भयं
Lemma: भय
POS: n
महद्
Lemma: महत्
POS: adj
व्यथितमनाः
Lemma: व्यथ्
POS: 1. P.
व्यथितमनाः
Lemma: मनस्
POS: n
प्रचचाल
Lemma: प्रचल्
POS: 1. P. • Verb: प्रचचाल
चासनात्
Lemma: च
POS: ind
चासनात्
Lemma: आसन
POS: n
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 1.18.20. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.