Skip to main content
Search
VR
Vālmīki Rāmāyaṇam • Kāṇḍa 2 (Ayodhyākāṇḍa) • Sarga 62

Ayodhyākāṇḍa Sarga 62

अयोध्याकाण्डम् • सर्गः 62

Ayodhyākāṇḍa Sarga 62 of the classical Vālmīki Rāmāyaṇa with 15 verses.

Total: 15 Verses • Citations: VR 2.62.1–15 • 175 Lexicon Terms
VR 2.62.1 अनुष्टुप्
तेषां तद्वचनं श्रुत्वा वसिष्ठः प्रत्युवाच ह । मित्रामात्यगणान्सर्वान्ब्राह्मणांस्तानिदं वचः ॥
teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā vasiṣṭhaḥ pratyuvāca ha | mitrāmātyagaṇānsarvānbrāhmaṇāṃstānidaṃ vacaḥ ||
English Translation
Hearing their words, Vasiştha said to the Brāhmaṇas and the adherents and counsellors (of the king)
VR 2.62.2 अनुष्टुप्
यदसौ मातुलकुले पुरे राजगृहे सुखी । भरतो वसति भ्रात्रा शत्रुघ्नेन समन्वितः ॥
yadasau mātulakule pure rājagṛhe sukhī | bharato vasati bhrātrā śatrughnena samanvitaḥ ||
English Translation
Bharata, on whom the king has conferred the kingdom, along with his brother Satrughna, is living happily in the house of his maternal uncle.
VR 2.62.3 अनुष्टुप्
तच्छीघ्रं जवना दूता गच्छन्तु त्वरितैर्हयैः । आनेतुं भ्रातरौ वीरौ किं समीक्षामहे वयम् ॥
tacchīghraṃ javanā dūtā gacchantu tvaritairhayaiḥ | ānetuṃ bhrātarau vīrau kiṃ samīkṣāmahe vayam ||
English Translation
Let envoys by means of fleet coursers speedily repair thither and bring those heroic brothers. What shall we decide?
VR 2.62.4 अनुष्टुप्
गच्छन्त्विति ततः सर्वे वसिष्ठं वाक्यमब्रुवन् । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा वसिष्ठो वाक्यमब्रवीत् ॥
gacchantviti tataḥ sarve vasiṣṭhaṃ vākyamabruvan | teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā vasiṣṭho vākyamabravīt ||
English Translation
"Let them go", said all to Vasistha. Hearing their words, Vasistha spoke to them, saying.
VR 2.62.5 अनुष्टुप्
एहि सिद्धार्थ विजय जयन्ताशोकनन्दन । श्रूयतामितिकर्तव्यं सर्वानेव ब्रवीमि वः ॥
ehi siddhārtha vijaya jayantāśokanandana | śrūyatāmitikartavyaṃ sarvāneva bravīmi vaḥ ||
English Translation
Come here, you Siddhārtha, and Vijaya, and Jayanta, and Asokanandana. Do you hear. I well tell you what you are to do.
VR 2.62.6 अनुष्टुप्
पुरं राजगृहं गत्वा शीघ्रं शीघ्रजवैर्हयैः । त्यक्तशोकैरिदं वाच्यः शासनाद्भरतो मम ॥
puraṃ rājagṛhaṃ gatvā śīghraṃ śīghrajavairhayaiḥ | tyaktaśokairidaṃ vācyaḥ śāsanādbharato mama ||
English Translation
First going speedily to the royal residence by means of swift horses, do you, renouncing grief, by my order speak these words of mine to Bharata.
VR 2.62.7 अनुष्टुप्
पुरोहितस्त्वां कुशलं प्राह सर्वे च मन्त्रिणः । त्वरमाणश्च निर्याहि कृत्यमात्ययिकं त्वया ॥
purohitastvāṃ kuśalaṃ prāha sarve ca mantriṇaḥ | tvaramāṇaśca niryāhi kṛtyamātyayikaṃ tvayā ||
English Translation
The priest as well as the counsellors have enquired after your welfare. Do you at once set out. A business is at hand that brooks no delay on your part.
VR 2.62.8 अनुष्टुप्
मा चास्मै प्रोषितं रामं मा चास्मै पितरं मृतम् । भवन्तः शंसिषुर्गत्वा राघवाणामिमं क्षयम् ॥
mā cāsmai proṣitaṃ rāmaṃ mā cāsmai pitaraṃ mṛtam | bhavantaḥ śaṃsiṣurgatvā rāghavāṇāmimaṃ kṣayam ||
English Translation
But you must on no account communicate to him the exile of Rāma, or the demise of the monarch, or the destruction that has befallen the Raghu race through this occasion.
VR 2.62.9 उपजातिः
कौशेयानि च वस्त्राणि भूषणानि वराणि च । क्षिप्रमादाय राज्ञश्च भरतस्य च गच्छत । वसिष्ठेनाभ्यनुज्ञाता दूताः संत्वरिता ययुः ॥
kauśeyāni ca vastrāṇi bhūṣaṇāni varāṇi ca | kṣipramādāya rājñaśca bharatasya ca gacchata | vasiṣṭhenābhyanujñātā dūtāḥ saṃtvaritā yayuḥ ||
English Translation
Do you, speedily taking silk apparel and excellent ornaments for king Bharata, set off.
VR 2.62.10 अनुष्टुप्
ते हस्तिन पुरे गङ्गां तीर्त्वा प्रत्यङ्मुखा ययुः । पाञ्चालदेशमासाद्य मध्येन कुरुजाङ्गलम् ॥
te hastina pure gaṅgāṃ tīrtvā pratyaṅmukhā yayuḥ | pāñcāladeśamāsādya madhyena kurujāṅgalam ||
English Translation
Then crossing the Gangā at Hastināpura, and arriving at Pāñcāla, they proceeded west ward through Kurujāngala.
VR 2.62.11 अनुष्टुप्
ते प्रसन्नोदकां दिव्यां नानाविहगसेविताम् । उपातिजग्मुर्वेगेन शरदण्डां जनाकुलाम् ॥
te prasannodakāṃ divyāṃ nānāvihagasevitām | upātijagmurvegena śaradaṇḍāṃ janākulām ||
English Translation
And they darted past the Saradanda overflowing with delightful water, beautiful, and haunted by fowls of various kinds.
VR 2.62.12 अनुष्टुप्
निकूलवृक्षमासाद्य दिव्यं सत्योपयाचनम् । अभिगम्याभिवाद्यं तं कुलिङ्गां प्राविशन्पुरीम् ॥
nikūlavṛkṣamāsādya divyaṃ satyopayācanam | abhigamyābhivādyaṃ taṃ kuliṅgāṃ prāviśanpurīm ||
English Translation
Then on the western bank of the stream, coming upon a tree called Satyopayācana presided by a deity, and bowing down to the tree and going round it, they entered the city of Kulinga.
VR 2.62.13 उपजातिः
अभिकालं ततः प्राप्य तेजोभिभवनाच्च्युताः । ययुर्मध्येन बाह्लीकान्सुदामानं च पर्वतम् । विष्णोः पदं प्रेक्षमाणा विपाशां चापि शाल्मलीम् ॥
abhikālaṃ tataḥ prāpya tejobhibhavanāccyutāḥ | yayurmadhyena bāhlīkānsudāmānaṃ ca parvatam | viṣṇoḥ padaṃ prekṣamāṇā vipāśāṃ cāpi śālmalīm ||
VR 2.62.14 अनुष्टुप्
ते श्रान्तवाहना दूता विकृष्टेन सता पथा । गिरि व्रजं पुर वरं शीघ्रमासेदुरञ्जसा ॥
te śrāntavāhanā dūtā vikṛṣṭena satā pathā | giri vrajaṃ pura varaṃ śīghramāsedurañjasā ||
English Translation
And with their vehicles fatigued, the ambassadors, on account of the great distance of the way; speedily reached that best of cities, Girivraja.
VR 2.62.15 उपजातिः
भर्तुः प्रियार्थं कुलरक्षणार्थं; भर्तुश्च वंशस्य परिग्रहार्थम् । अहेडमानास्त्वरया स्म दूता; रात्र्यां तु ते तत्पुरमेव याताः ॥
bhartuḥ priyārthaṃ kularakṣaṇārthaṃ; bhartuśca vaṃśasya parigrahārtham | aheḍamānāstvarayā sma dūtā; rātryāṃ tu te tatpurameva yātāḥ ||
English Translation
And for pleasing their master, for the preservation of the people, and enabling Bharata to assume the reins of government, those envoys, casting aside negligence, swiftly entered the city in the night.
← Previous (Ch. 137) Full Table of Contents Next (Ch. 139) →