Canonical Ref: VR 2.59.12
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
तत्समुत्त्रस्तसंभ्रान्तं पर्युत्सुकजनाकुलम् । सर्वतस्तुमुलाक्रन्दं परितापार्तबान्धवम् ॥
Roman Transliteration (IAST)
tatsamuttrastasaṃbhrāntaṃ paryutsukajanākulam | sarvatastumulākrandaṃ paritāpārtabāndhavam ||
English Scholarly Translation
The mansion of the king became filled with people exceedingly excited and frightened, eager to know all about the matter, became filled with lamentations, with friends afflicted with distress, its joy instantaneously vanished, a scene of distress and dole.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
तत्
Lemma: तद्
POS: pron
समुत्त्रस्तसंभ्रान्तं
Lemma: समुत्त्रस्
POS: 1. P.
समुत्त्रस्तसंभ्रान्तं
Lemma: सम्भ्रम्
POS: 1. P.
पर्युत्सुकजनाकुलम्
Lemma: पर्युत्सुक
POS: adj
पर्युत्सुकजनाकुलम्
Lemma: जन
POS: m
पर्युत्सुकजनाकुलम्
Lemma: आकुल
POS: adj
सर्वतस्
Lemma: सर्वतस्
POS: ind
तुमुलाक्रन्दं
Lemma: तुमुल
POS: n
तुमुलाक्रन्दं
Lemma: आक्रन्द
POS: m
परितापार्तबान्धवम्
Lemma: परिताप
POS: m
परितापार्तबान्धवम्
Lemma: आर्त
POS: adj
परितापार्तबान्धवम्
Lemma: बान्धव
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 2.59.12. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.