Canonical Ref: VR 2.25.11
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
नदीनिलयनाः सर्पा नदीकुटिलगामिनः । तिष्ठन्त्यावृत्य पन्थानमतो दुःखतरं वनम् ॥
Roman Transliteration (IAST)
nadīnilayanāḥ sarpā nadīkuṭilagāminaḥ | tiṣṭhantyāvṛtya panthānamato duḥkhataraṃ vanam ||
English Scholarly Translation
And snakes living in the rivers and of crooked course like them, always await the wayfarers, hindering the passers-by: so the wood is full of misery.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
नदीनिलयनाः
Lemma: नदी
POS: f
नदीनिलयनाः
Lemma: निलयन
POS: n
सर्पा
Lemma: सर्प
POS: m
नदीकुटिलगामिनः
Lemma: नदी
POS: f
नदीकुटिलगामिनः
Lemma: कुटिल
POS: adj
नदीकुटिलगामिनः
Lemma: गामिन्
POS: adj
तिष्ठन्त्य्
Lemma: स्था
POS: 1. Ā. • Verb: तिष्ठन्ति
आवृत्य
Lemma: आवृ
POS: 5. Ā.
पन्थानम्
Lemma: पथिन्
POS: m
अतो
Lemma: अतस्
POS: ind
दुःखतरं
Lemma: दुःखतर
POS: n
वनम्
Lemma: वन
POS: n
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 2.25.11. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.