Canonical Ref: KS 7.93
Metrical Form: इन्द्रवज्रा
Sanskrit (Devanāgarī)
तस्यानुमेने भगवान्विमन्युर्व्यापारमात्मन्यपि सायकानाम् । काले प्रयुक्ता खलु कार्यविद्भिर्विज्णापना भर्तृषु सिद्धिमेति ॥
व्याख्या / Traditional Commentary & Notes
Classical Exegesis
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः):
तस्येति । विमन्युर्विगतक्रोधो भगवानीश्वर आत्मन्यपि तस्य कामस्य सायकानां व्यापारमनुमेने । तथाहि कार्यविद्भिः कार्यज्ञैः । अथवा कालविद्भिः अवसरज्ञैः । काले योग्यावसरे प्रयुक्तानुष्ठिता भर्तृषु स्वामिषु विषये विज्ञापना सिद्धिमेति खलु । सफला भवतीत्यर्थः । अयमेवास्य स्मरसेवास्वीकारो यदात्मन्यपि तत्सायकव्यापारमङ्गीकृतवानिति
अन्वयः:
विमन्युः भगवान् आत्मनि अपि तस्य सायकानां व्यापारम् अनुमेने । (तथा हि) कार्यविद्भिः कालप्रयुक्ता भर्तृषु विज्ञापना सिद्धिम् एति खलु ।
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
तस्यानुमेने
Lemma: तद्
POS: pron
तस्यानुमेने
Lemma: अनुमन्
POS: 8. Ā. • Verb: अनुमेने
भगवान्
Lemma: भगवन्त्
POS: m
विमन्युर्
Lemma: विमन्यु
POS: adj
व्यापारम्
Lemma: व्यापार
POS: m
आत्मन्य्
Lemma: आत्मन्
POS: m
अपि
Lemma: अपि
POS: ind
सायकानाम्
Lemma: सायक
POS: m
काले
Lemma: काल
POS: m
प्रयुक्ता
Lemma: प्रयुज्
POS: 7. Ā.
खलु
Lemma: खलु
POS: ind
कार्यविद्भिर्
Lemma: कार्य
POS: n
कार्यविद्भिर्
Lemma: विद्
POS: adj
विज्ञापना
Lemma: विज्ञापन
POS: fn
भर्तृषु
Lemma: भर्तृ
POS: m
सिद्धिम्
Lemma: सिद्धि
POS: f
एति
Lemma: इ
POS: 5. Ā. • Verb: एति
Canonical CTS URN Reference
Kumārasambhavam, KS 7.93. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.