Canonical Ref: KS 6.15
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
अथ ते मुनयः सर्वे मानयित्वा जगद्गुरुम् । इदमूचुरनूचानाः प्रीतिकण्टकितत्वचः ॥
व्याख्या / Traditional Commentary & Notes
Classical Exegesis
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः):
अथेति । अथानूचानाः । साङ्गवेदप्रवक्तारः । `अनूचानः प्रवचने साङ्गेऽधीती गुरोस्तु यः` इत्यमरः (अ.को.2|7|12) । `उपेयिवाननाश्वाननूचानश्च` (पा.3|2|109) इति निपातः । प्रीत्या कण्टकिताः पुलकितास्त्वचो येषां ते तथोक्ताः । ते सर्वे मुनयो जगद्गुरुं हरं मानयित्वा पूजयित्वेदं वक्ष्यमाणमूचुः
अन्वयः:
अथ अनूचानाः प्रीतिकण्टकितत्वचः ते सर्वे मुनयो जगद्गुरुं मानयित्वा इदम् ऊचुः ।
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
अथ
Lemma: अथ
POS: ind
ते
Lemma: तद्
POS: pron
मुनयः
Lemma: मुनि
POS: m
सर्वे
Lemma: सर्व
POS: pron
मानयित्वा
Lemma: मानय्
POS: 10. Ā.
जगद्गुरुम्
Lemma: जगद्गुरु
POS: m
इदम्
Lemma: इदम्
POS: pron
ऊचुर्
Lemma: वच्
POS: 2. P. • Verb: ऊचुः
अनूचानाः
Lemma: अनूचान
POS: adj
प्रीतिकण्टकितत्वचः
Lemma: प्रीति
POS: f
प्रीतिकण्टकितत्वचः
Lemma: कण्टकित
POS: adj
प्रीतिकण्टकितत्वचः
Lemma: त्वच्
POS: f
Canonical CTS URN Reference
Kumārasambhavam, KS 6.15. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.