यथा-स्वं संगिरन्ते स्म गोष्ठीषु स्वामिनो गुणान् । पान-शौण्डाः पथः क्षीबा वृन्दैरुदचरन्त च ॥
यानैः समचरन्ताऽन्ये कुञ्जराऽश्व-रथाऽऽदिभिः । संप्रायच्छन्त बन्दीभिरन्ये पुष्प-फलं शुभम् ॥
कोपात्काश्चित्प्रियैः प्रत्तमुपायंसत नाऽऽसवम् । प्रेम जिज्ञासमानाभ्यस्ताभ्योऽऽशप्सत कामिनः ॥
प्रादिदृक्षत नो नृत्यं नाऽशुश्रूषत गायनान् । रामं सुस्मूर्षमाणोऽसौ कपिर्विरह-दुःखितम् ॥
अनुजिज्ञासतेवाऽथ लङ्का-दर्षनमिन्दुना । तमोऽपहविमुक्तांऽशु पूर्वस्यां दिश्युदैयत ॥
आशुश्रूषन्स मैथिल्या वार्तां हर्म्येषु रक्षसाम् । शीयमानऽन्धकारेषु समचारीद-शङ्कितः ॥
शत-साहस्रमारक्षं मध्यगं रक्षसां कपिः । ददर्श यं कृतान्तोऽपि म्रियेताऽऽसाद्य भीषणम् ॥
अध्यासिसिषमाणेऽथ वियन्-मध्यं निशा-करे । कासांचक्रे पुरी सौघैरतीवोद्भासिभिः सितैः ॥
इन्दुं चषक-संक्रान्तमुपायुङ्क्त यथाऽमृतम् । पयुञ्जानः प्रिया वाचः समाजाऽनुरतो जनः ॥
संक्ष्णुवान इवोत्कण्ठामुपाभुङ्क्त सुरामलम् । ज्योत्स्नायां विगलन्-मानस्तरुणो रक्षसां गणः ॥
मध्वपाययत स्वच्छं सोत्पलं दयिताऽन्तिके ।आत्मानं सुरताऽऽभोग-विश्रम्भोत्पादनं मुहुः ॥
अभीषयन्त ये शक्रं राक्षसा रण-पण्डिताः ।अविस्मापयमानस्तान्कपिरोटीद्गृहाद्गृहम् ॥
सीतां दिदृक्षुः प्रच्छन्नः सोऽगर्धयत राक्षसान् ।अवञ्चयत मायाश्च स्व-मायाभिर्नरद्विषाम् ॥
अपलापयमानस्य शत्रूंस्तस्याऽभवन्मतिः । "मिथ्या कारयते चारैर्घोषणां राक्षसाऽधिपः" ॥
गूहमानः स्व-माहात्म्यमटित्वा मन्त्रि-संसदः । नृभ्योऽपवदमानस्य रावणस्य गृहं ययौ ॥
दिशो द्योतयमानाभिर्दिव्य-नारीभिराकुलम् । श्रियमायच्छमानाभिरुत्तमाभिरनुत्तमाम् ॥
नित्यमुद्यच्छमानाभिः स्मरसंभोग-कर्मसु । जानानाभिरलं लीला-किल किंचित-विभ्रमान् ॥
स्वं कर्म कारयन्नास्ते निश्चिन्तो या झष-ध्वजः । स्वार्थं कारयमाणाभिर्यूनो मद-विमोहितान् ॥
कान्तिं स्वां वहमानाभिर्यजन्तीभिः स्व-विग्रहान् । नेत्रैरिव पिबन्तीभिः पश्यतां चित्त-संहतीः ॥
ता हनूमान्पराकुर्वन्नगमत्पुष्पकं प्रति । विमानं मन्दरस्याद्रेरनुकुर्वदिव श्रियम् ॥
तस्मिन्कैलास-संकाशां शिरः-शृङ्गं भज-द्रुमम् ।अभिक्षिपन्तमैक्षिष्ट रावणं पर्वत-श्रियम् ॥
प्रवहन्तं सदामोदं सुप्तं परिजनाऽन्वितम् । मघोने परिमृष्यन्तमारभन्तं परं स्मरे ॥
व्यरमत्प्रधनाद्यस्मात्परित्रस्तः सहस्र-दृक् । क्षणं पर्यरमत्तस्य दर्शनान्मारुताऽऽत्मजः ॥
उपारंसीच्च संपश्यन्वानरस्तं चिकीर्षितात् । रम्यं मेरुमिवाऽऽधूत-काननं श्वसनोर्मिभिः ॥
दृष्ट्वा दयितया साकं रहीभूतं दशाननम् । नाऽत्र सीतेत्युपारंस्त दुर्मना वायु-संभवः ॥
ततः प्राकारमारोहत्क्षपाटानविबोधयन् । नाऽयोधयत्समर्थोऽपि सीता-दर्शन-लालसः ॥
अध्यासीद् "राघवस्याऽहं नाशयेयं कथं शुचम् । वैदेह्या जनयेयं वा कथमानन्दमुत्तमम् ॥
दृष्ट्वा राघव-कान्तां तां द्रावयिष्यामि राक्षसान् । तस्या हि दर्शनात्पूर्वं विक्रमः कार्य-नाश-कृत् ॥
चिन्तयन्नित्थमुत्तुङ्गैः प्रावयन्तीं दिवं वनैः ।अशोक-वनिकामारादपश्यत्स्तबकाऽऽचिताम् ॥
तां प्राविशत्कपि-व्याघ्रस्तरून-चलयन्शनैः ।अ-त्रासयन्वन-शयान्सुप्तान्शाखासु पक्षिणः ॥
