Canonical Ref: VR 7.59.10
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
राजा त्वं मानुषे लोके न तावत्पुरुषर्षभ । अकृत्वा पृथिवीं वश्यां देवराज्यमिहेच्छसि ॥
Roman Transliteration (IAST)
rājā tvaṃ mānuṣe loke na tāvatpuruṣarṣabha | akṛtvā pṛthivīṃ vaśyāṃ devarājyamihecchasi ||
English Scholarly Translation
O foremost of men, even in the land of men, you have not been able to become the real king. Without perfectly subjugating the earth how do you wish to lord over the celestial kingdom?
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
राजा
Lemma: राजन्
POS: m
त्वं
Lemma: त्वद्
POS: pron
मानुषे
Lemma: मानुष
POS: adj
लोके
Lemma: लोक
POS: m
न
Lemma: न
POS: ind
तावत्
Lemma: तावत्
POS: ind
पुरुषर्षभ
Lemma: पुरुष
POS: m
पुरुषर्षभ
Lemma: ऋषभ
POS: m
अकृत्वा
Lemma: अकृत्वा
POS: ind
पृथिवीं
Lemma: पृथिवी
POS: f
वश्यां
Lemma: वश्य
POS: adj
देवराज्यम्
Lemma: देव
POS: m
देवराज्यम्
Lemma: राज्य
POS: n
इहेच्छसि
Lemma: इह
POS: ind
इहेच्छसि
Lemma: इष्
POS: 1. P. • Verb: इच्छसि
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 7.59.10. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.