Canonical Ref: VR 3.39.20
Metrical Form: वंशस्थम्
Sanskrit (Devanāgarī)
निवार्यमाणस्तु मया हितैषिणा; न मृष्यसे वाक्यमिदं निशाचर । परेतकल्पा हि गतायुषो नरा; हितं न गृह्णन्ति सुहृद्भिरीरितम् ॥
Roman Transliteration (IAST)
nivāryamāṇastu mayā hitaiṣiṇā; na mṛṣyase vākyamidaṃ niśācara | paretakalpā hi gatāyuṣo narā; hitaṃ na gṛhṇanti suhṛdbhirīritam ||
English Scholarly Translation
You do not relish my words O ranger of the night though prevented by me, who wishes you welfare; those men who range on the verge of death, well-nigh finishing the term of their existence do not receive with good grace the counsels of friends.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
निवार्यमाणस्
Lemma: निवारय्
POS: 10. Ā.
तु
Lemma: तु
POS: ind
मया
Lemma: मद्
POS: pron
हितैषिणा
Lemma: हित
POS: n
हितैषिणा
Lemma: एषिन्
POS: adj
न
Lemma: न
POS: ind
मृष्यसे
Lemma: मृष्
POS: 2. P. • Verb: मृष्यसे
वाक्यम्
Lemma: वाक्य
POS: n
इदं
Lemma: इदम्
POS: pron
निशाचर
Lemma: निशाचर
POS: m
परेतकल्पा
Lemma: परे
POS: 2. P.
परेतकल्पा
Lemma: कल्प
POS: mn
हि
Lemma: हि
POS: ind
गतायुषो
Lemma: गम्
POS: 6. Ā.
गतायुषो
Lemma: आयुस्
POS: n
नरा
Lemma: नर
POS: m
हितं
Lemma: हित
POS: n
न
Lemma: न
POS: ind
गृह्णन्ति
Lemma: ग्रह्
POS: 6. Ā. • Verb: गृह्णन्ति
सुहृद्भिर्
Lemma: सुहृद्
POS: m
ईरितम्
Lemma: ईरय्
POS: 10. Ā.
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 3.39.20. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.