१. पौरस्त्यैः प्रवर्तितत्वात् पौरस्त्या। यथा—
ताटङ्कवल्गनतरङ्गितगण्डलेखम्॥ ५५॥ (पृ. ७००)
यथा वा—(रत्ना. १.२०)
प्रत्यग्रमज्जनविशेषविभक्तमूर्तिः॥ ५६॥ (पृ. ७०२)
२. उढ्र/औढ्रमागधी यथा—
आर्द्रार्द्रचन्दनकुचार्पितसूत्रहारः सीमन्तचुम्बिसिचयः स्फुटबाहुमूलः।
दूर्वाप्रकाण्डरुचिरास्वगुरूपभोगाद् गौडाङ्गनासु चिरमेष चकास्तु वेषः॥ ५७॥
यथा वा— (X X X X खण्डितम्)
३. दाक्षिणात्या यथा—
आमूलतो वलितकुन्तलचारुचूडश्चूर्णालकप्रचयलाञ्छितफालभागः।
कक्षानिवेशनिबिडीकृतनीविरेष वेषश्चिरं जयतु कुन्तल/केरलकामिनीनाम्॥ ५८॥
यथा वा—
केशाः सुपुष्पगण्डूषा जघने मणिमेखला।
हारो रक्तांशुकं भद्रं वेषः स्यादान्ध्रयोषिताम्॥ ५९॥
४. आवन्त्या यथा—
पाञ्चालनेपथ्यविधिर्नराणां स्त्रीणां पुनर्नन्दतु दाक्षिणात्यः।
वन्दामहे वन्द्यतमं पुनस्तमन्योन्यसम्भिन्नमवन्तिदेशे॥ ६०॥
यथा वा—(विक्र. ३.१२)
सितांशुका मङ्गलसूत्रभूषणा विविक्तदूर्वाङ्कुरलाञ्छितालका।
व्रतोपवासोज्झितगर्ववृत्तिका मम प्रसन्ना वपुषैव लक्ष्यते॥ ६०a॥
मनोवाग्बुद्धिजारम्भाः क्रमेणैते प्रदर्शिताः।
अतः शरीरजारम्भप्रकारोऽयं प्रपञ्च्यते॥ ६१॥
मनोवाग्बुद्धिजन्मान आरम्भास्तु सहस्त्रशः।
भरतादिप्रणीतत्वात् किं त्विहैते न दर्शिताः॥ ६२॥
लीलादयोऽधर—कपोल—विकल्प—१हासै— र्भ्रूतारकापुटविचेष्टितवीक्षितानि ।
षट्त्रिंदेव च दृशो भरतप्रणीताः काव्यक्रियोपकरणार्थमथोद्ध्रियन्ते ॥ ६३॥
(शरीरारम्भाः —१२)
तत्र —
१. शरीरारम्भेषु इष्टजनानुकृतिर्लीला; यथा— (गास. ४.७८)
जं जं करेसि जं जं, च जंपसे जह तुमं णिअच्छेसि।