Canonical Ref: MBh 1.84.7
Sanskrit (Devanāgarī)
नानाभावा बहवो जीवलोके; दैवाधीना नष्टचेष्टाधिकाराः । तत्तत्प्राप्य न विहन्येत धीरो; दिष्टं बलीय इति मत्वात्मबुद्ध्या ॥
English Scholarly Translation
No one should be proud of his great wealth; no one should feel exalted, because he has studied the entire Vedas. Men are of different dispositions in the world, but Destiny is supreme. Power and exertion are both futile and useless. Knowing Destiny to be supreme (over all), the wise should neither feel pride nor grief.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
नानाभावा
Lemma: नाना
POS: ind
नानाभावा
Lemma: भाव
POS: m
बहवो
Lemma: बहु
POS: adj
जीवलोके
Lemma: जीव
POS: mn
जीवलोके
Lemma: लोक
POS: m
दैवाधीना
Lemma: दैव
POS: n
दैवाधीना
Lemma: अधीन
POS: adj
नष्टचेष्टाधिकाराः
Lemma: नश्
POS: 1. P.
नष्टचेष्टाधिकाराः
Lemma: चेष्टा
POS: f
नष्टचेष्टाधिकाराः
Lemma: अधिकार
POS: m
तत्
Lemma: तद्
POS: pron
तत्
Lemma: तद्
POS: pron
प्राप्य
Lemma: प्राप्
POS: 1. P.
न
Lemma: न
POS: ind
विहन्येत
Lemma: विहन्
POS: 2. Ā. • Verb: विहन्येत
धीरो
Lemma: धीर
POS: adj
दिष्टं
Lemma: दिष्ट
POS: n
बलीय
Lemma: बलीयस्
POS: adj
इति
Lemma: इति
POS: ind
मत्वात्मबुद्ध्या
Lemma: मन्
POS: 8. P.
मत्वात्मबुद्ध्या
Lemma: आत्मन्
POS: m
मत्वात्मबुद्ध्या
Lemma: बुद्धि
POS: f
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 1.84.7. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.