Ādiparva Adhyāya 174
आदिपर्व • अध्यायः 174
Ādiparva Adhyāya 174 of the classical Mahābhārata with 13 verses.
Total: 13 Verses
•
Citations: MBh 1.174.1–13
•
250 Lexicon Terms
अस्माकमनुरूपो वै यः स्याद्गन्धर्व वेदवित् । पुरोहितस्तमाचक्ष्व सर्वं हि विदितं तव ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अस्माकम्
मद् [pron]
अनुरूपो
अनुरूप [adj]
वै
वै [ind]
यः
यद् [pron]
स्याद्
अस् [2. P.]
गन्धर्व
गन्धर्व [m]
वेदवित्
वेद [m]
वेदवित्
विद् [adj]
पुरोहितस्तम्
पुरोहित [m]
पुरोहितस्तम्
तद् [pron]
आचक्ष्व
आचक्ष् [1. P.]
सर्वं
सर्व [pron]
हि
हि [ind]
विदितं
विद् [6. Ā.]
तव
त्वद् [pron]
यवीयान्देवलस्यैष वने भ्राता तपस्यति । धौम्य उत्कोचके तीर्थे तं वृणुध्वं यदीच्छथ ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
यवीयान्
यवीयस् [adj]
देवलस्यैष
देवल [m]
देवलस्यैष
एतद् [pron]
वने
वन [n]
भ्राता
भ्रातृ [m]
तपस्यति
तपस्य् [Denom. P.]
धौम्य
धौम्य [m]
उत्कोचके
उत्कोचक [n]
तीर्थे
तीर्थ [mn]
तं
तद् [pron]
वृणुध्वं
वृ [5. Ā.]
यदीच्छथ
यदि [ind]
यदीच्छथ
इष् [1. P.]
ततोऽर्जुनोऽस्त्रमाग्नेयं प्रददौ तद्यथाविधि । गन्धर्वाय तदा प्रीतो वचनं चेदमब्रवीत् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततो
ततस् [ind]
ऽर्जुनो
अर्जुन [m]
ऽस्त्रम्
अस्त्र [mn]
आग्नेयं
आग्नेय [adj]
प्रददौ
प्रदा [3. Ā.]
तद्
तद् [pron]
यथाविधि
यथाविधि [ind]
गन्धर्वाय
गन्धर्व [m]
तदा
तदा [ind]
प्रीतो
प्री [9. Ā.]
वचनं
वचन [n]
चेदम्
च [ind]
चेदम्
इदम् [pron]
अब्रवीत्
ब्रू [2. Ā.]
त्वय्येव तावत्तिष्ठन्तु हया गन्धर्वसत्तम । कर्मकाले ग्रहीष्यामि स्वस्ति तेऽस्त्विति चाब्रवीत् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
त्वय्येव
त्वद् [pron]
त्वय्येव
एव [ind]
तावत्
तावत् [ind]
तिष्ठन्तु
स्था [1. Ā.]
हया
हय [m]
गन्धर्वसत्तम
गन्धर्व [m]
गन्धर्वसत्तम
सत्तम [adj]
कर्मकाले
कर्मन् [n]
कर्मकाले
काल [m]
ग्रहीष्यामि
ग्रह् [6. Ā.]
स्वस्ति
स्वस्ति [fn]
ते
त्वद् [pron]
ऽस्त्विति
अस् [2. P.]
ऽस्त्विति
इति [ind]
चाब्रवीत्
च [ind]
चाब्रवीत्
ब्रू [2. Ā.]
तेऽन्योन्यमभिसंपूज्य गन्धर्वः पाण्डवाश्च ह । रम्याद्भागीरथीकच्छाद्यथाकामं प्रतस्थिरे ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ते
तद् [pron]
ऽन्योन्यम्
अन्योन्य [adj]
अभिसंपूज्य
अभिसम्पूजय् [10. P.]
गन्धर्वः
गन्धर्व [m]
पाण्डवाश्च
पाण्डव [m]
पाण्डवाश्च
च [ind]
ह
ह [ind]
रम्याद्
रम्य [adj]
भागीरथीकच्छाद्
भागीरथी [f]
भागीरथीकच्छाद्
कच्छ [m]
यथाकामं
यथाकाम [adj]
प्रतस्थिरे
प्रस्था [1. Ā.]
तत उत्कोचकं तीर्थं गत्वा धौम्याश्रमं तु ते । तं वव्रुः पाण्डवा धौम्यं पौरोहित्याय भारत ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तत
ततस् [ind]
उत्कोचकं
उत्कोचक [n]
तीर्थं
तीर्थ [mn]
गत्वा
गम् [6. Ā.]
धौम्याश्रमं
धौम्य [m]
धौम्याश्रमं
आश्रम [mn]
तु
तु [ind]
ते
तद् [pron]
तं
तद् [pron]
वव्रुः
वृ [5. Ā.]
पाण्डवा
पाण्डव [m]
धौम्यं
धौम्य [m]
पौरोहित्याय
पौरोहित्य [n]
भारत
भारत [m]
तान्धौम्यः प्रतिजग्राह सर्ववेदविदां वरः । पाद्येन फलमूलेन पौरोहित्येन चैव ह ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तान्
तद् [pron]
धौम्यः
धौम्य [m]
प्रतिजग्राह
प्रतिग्रह् [9. Ā.]
सर्ववेदविदां
सर्व [pron]
सर्ववेदविदां
वेद [m]
सर्ववेदविदां
विद् [adj]
वरः
वर [adj]
पाद्येन
पाद्य [n]
फलमूलेन
फल [n]
फलमूलेन
मूल [mn]
पौरोहित्येन
पौरोहित्य [n]
चैव
च [ind]
चैव
एव [ind]
ह
ह [ind]
ते तदाशंसिरे लब्धां श्रियं राज्यं च पाण्डवाः । तं ब्राह्मणं पुरस्कृत्य पाञ्चाल्याश्च स्वयंवरम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ते
तद् [pron]
तदाशंसिरे
तदा [ind]
तदाशंसिरे
आशंस् [2. Ā.]
लब्धां
लभ् [1. P.]
श्रियं
श्री [f]
राज्यं
राज्य [n]
च
च [ind]
पाण्डवाः
पाण्डव [m]
तं
तद् [pron]
ब्राह्मणं
ब्राह्मण [m]
पुरस्कृत्य
पुरस्कृ [8. Ā.]
पाञ्चाल्याश्च
पाञ्चाली [f]
पाञ्चाल्याश्च
च [ind]
स्वयंवरम्
स्वयंवर [mn]
मातृषष्ठास्तु ते तेन गुरुणा संगतास्तदा । नाथवन्तमिवात्मानं मेनिरे भरतर्षभाः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
मातृषष्ठास्तु
मातृ [f]
मातृषष्ठास्तु
षष्ठ [adj]
मातृषष्ठास्तु
तु [ind]
ते
तद् [pron]
तेन
तद् [pron]
गुरुणा
गुरु [m]
संगतास्तदा
संगम् [6. Ā.]
संगतास्तदा
तदा [ind]
नाथवन्तम्
नाथवत् [adj]
इवात्मानं
इव [ind]
इवात्मानं
आत्मन् [m]
मेनिरे
मन् [8. P.]
भरतर्षभाः
भरत [m]
भरतर्षभाः
ऋषभ [m]
स हि वेदार्थतत्त्वज्ञस्तेषां गुरुरुदारधीः । तेन धर्मविदा पार्था याज्याः सर्वविदा कृताः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
स
तद् [pron]
हि
हि [ind]
वेदार्थतत्त्वज्ञस्तेषां
वेद [m]
वेदार्थतत्त्वज्ञस्तेषां
अर्थ [mn]
वेदार्थतत्त्वज्ञस्तेषां
तत्त्व [n]
वेदार्थतत्त्वज्ञस्तेषां
ज्ञ [adj]
वेदार्थतत्त्वज्ञस्तेषां
तद् [pron]
गुरुर्
गुरु [m]
उदारधीः
उदार [adj]
उदारधीः
धी [f]
तेन
तद् [pron]
धर्मविदा
धर्म [mn]
धर्मविदा
विद् [adj]
पार्था
पार्थ [m]
याज्याः
याजय् [10. Ā.]
सर्वविदा
सर्व [pron]
सर्वविदा
विद् [adj]
कृताः
कृ [2. Ā.]
वीरांस्तु स हि तान्मेने प्राप्तराज्यान्स्वधर्मतः । बुद्धिवीर्यबलोत्साहैर्युक्तान्देवानिवापरान् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
वीरांस्तु
वीर [m]
वीरांस्तु
तु [ind]
स
तद् [pron]
हि
हि [ind]
तान्
तद् [pron]
मेने
मन् [8. P.]
प्राप्तराज्यान्
प्राप् [1. P.]
प्राप्तराज्यान्
राज्य [n]
स्वधर्मतः
स्वधर्म [m]
बुद्धिवीर्यबलोत्साहैर्
बुद्धि [f]
बुद्धिवीर्यबलोत्साहैर्
वीर्य [n]
बुद्धिवीर्यबलोत्साहैर्
बल [mn]
बुद्धिवीर्यबलोत्साहैर्
उत्साह [m]
युक्तान्
युज् [6. Ā.]
देवान्
देव [m]
इवापरान्
इव [ind]
इवापरान्
अपर [pron]
कृतस्वस्त्ययनास्तेन ततस्ते मनुजाधिपाः । मेनिरे सहिता गन्तुं पाञ्चाल्यास्तं स्वयंवरम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
कृतस्वस्त्ययनास्तेन
कृ [2. Ā.]
कृतस्वस्त्ययनास्तेन
स्वस्त्ययन [n]
कृतस्वस्त्ययनास्तेन
तद् [pron]
ततस्ते
ततस् [ind]
ततस्ते
तद् [pron]
मनुजाधिपाः
मनुज [m]
मनुजाधिपाः
अधिप [m]
तं
तद् [pron]
ब्राह्मणं
ब्राह्मण [m]
पुरस्कृत्य
पुरस्कृ [8. Ā.]
पाञ्चाल्याश्च
पाञ्चाली [f]
पाञ्चाल्याश्च
च [ind]
स्वयंवरम्
स्वयंवर [mn]