Canonical Ref: MBh 12.210.5
Sanskrit (Devanāgarī)
प्रवृत्तिलक्षणं धर्मं प्रजापतिरथाब्रवीत् । प्रवृत्तिः पुनरावृत्तिर्निवृत्तिः परमा गतिः ॥
English Scholarly Translation
The Creator (Brahman) has described the religion of inclination. Inclination indicates rebirth or return. Disinclination on the other hand, indicates the highest end.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
प्रवृत्तिलक्षणं
Lemma: प्रवृत्ति
POS: f
प्रवृत्तिलक्षणं
Lemma: लक्षण
POS: n
धर्मम्
Lemma: धर्म
POS: mn
ऋषिर्
Lemma: ऋषि
POS: m
नारायणो
Lemma: नारायण
POS: m
ऽब्रवीत्
Lemma: ब्रू
POS: 2. Ā. • Verb: अब्रवीत्
प्रवृत्तिः
Lemma: प्रवृत्ति
POS: f
पुनरावृत्तिर्
Lemma: पुनरावृत्ति
POS: f
निवृत्तिः
Lemma: निवृत्ति
POS: f
परमा
Lemma: परम
POS: adj
गतिः
Lemma: गति
POS: f
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.210.5. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.