Canonical Ref: MBh 12.177.26
Sanskrit (Devanāgarī)
उदानादुच्छ्वसिति च प्रतिभेदाच्च भाषते । इत्येते वायवः पञ्च चेष्टयन्तीह देहिनम् ॥
English Scholarly Translation
Through that called Udana one passes exertion and is enabled to speak by virtue of its going through (the lungs, the throat, and the mouth). These are the five sorts of vital airs that cause an embodied creature to live and Imove.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
उदानाद्
Lemma: उदान
POS: m
उच्छ्वसिति
Lemma: उच्छ्वस्
POS: 2. Ā. • Verb: उच्छ्वसिति
च
Lemma: च
POS: ind
प्रतिभेदाच्च
Lemma: प्रतिभेद
POS: m
प्रतिभेदाच्च
Lemma: च
POS: ind
भाषते
Lemma: भाष्
POS: 1. P. • Verb: भाषते
इत्येते
Lemma: इति
POS: ind
इत्येते
Lemma: एतद्
POS: pron
वायवः
Lemma: वायु
POS: m
पञ्च
Lemma: पञ्चन्
POS: adj
चेष्टयन्तीह
Lemma: चेष्टय्
POS: 10. Ā. • Verb: चेष्टयन्ति
चेष्टयन्तीह
Lemma: इह
POS: ind
देहिनम्
Lemma: देहिन्
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.177.26. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.