Canonical Ref: MBh 12.139.82
Sanskrit (Devanāgarī)
नैवोत्सहे भवते दातुमेतां; नोपेक्षितुं ह्रियमाणं स्वमन्नम् । उभौ स्यावः स्वमलेनावलिप्तौ; दाताहं च त्वं च विप्र प्रतीच्छन् ॥
English Scholarly Translation
The Chandala said I dare not present this piece of meat to you, nor can I quietly allow you to rob me of my own food. If I give you this meat and if you take it, yourself being a Brahmana, both of us will go down to regions of misery in the next world.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
नैवोत्सहे
Lemma: न
POS: ind
नैवोत्सहे
Lemma: एव
POS: ind
नैवोत्सहे
Lemma: उत्सह्
POS: 1. P. • Verb: उत्सहे
भवते
Lemma: भवत्
POS: adj
दातुम्
Lemma: दा
POS: 1. Ā.
एतां
Lemma: एतद्
POS: pron
नोपेक्षितुं
Lemma: न
POS: ind
नोपेक्षितुं
Lemma: उपेक्ष्
POS: 1. P.
ह्रियमाणं
Lemma: हृ
POS: 2. P.
स्वम्
Lemma: स्व
POS: adj
अन्नम्
Lemma: अन्न
POS: n
उभौ
Lemma: उभ्
POS: pron
स्वमलेनावलिप्तौ
Lemma: स्व
POS: adj
स्वमलेनावलिप्तौ
Lemma: मल
POS: mn
स्वमलेनावलिप्तौ
Lemma: अवलिप्
POS: 6. P.
दाताहं
Lemma: दातृ
POS: adj
दाताहं
Lemma: मद्
POS: pron
च
Lemma: च
POS: ind
त्वं
Lemma: त्वद्
POS: pron
च
Lemma: च
POS: ind
विप्र
Lemma: विप्र
POS: m
प्रतीच्छन्
Lemma: प्रतीष्
POS: 6. Ā.
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.139.82. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.