Canonical Ref: MBh 12.137.27
Sanskrit (Devanāgarī)
माता पिता बान्धवानां वरिष्ठौ; भार्या जरा बीजमात्रं तु पुत्रः । भ्राता शत्रुः क्लिन्नपाणिर्वयस्य; आत्मा ह्येकः सुखदुःखस्य वेत्ता ॥
English Scholarly Translation
The parents only are the best of friends. The wife is merely a soil for sowing seeds. The son is only one's seed. The brother is an enemy. The friend or companion wants to have his palms oiled if he is to continue so. One's own self enjoys or suffers one's happiness or misery.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
माता
Lemma: मातृ
POS: f
पिता
Lemma: पितृ
POS: m
बान्धवानां
Lemma: बान्धव
POS: m
वरिष्ठौ
Lemma: वरिष्ठ
POS: adj
भार्या
Lemma: भार्या
POS: f
जरा
Lemma: जरा
POS: f
बीजमात्रं
Lemma: बीज
POS: mn
बीजमात्रं
Lemma: मात्र
POS: n
तु
Lemma: तु
POS: ind
पुत्रः
Lemma: पुत्र
POS: m
भ्राता
Lemma: भ्रातृ
POS: m
शत्रुः
Lemma: शत्रु
POS: m
क्लिन्नपाणिर्
Lemma: क्लिद्
POS: 4. Ā.
क्लिन्नपाणिर्
Lemma: पाणि
POS: m
वयस्य
Lemma: वयस्य
POS: m
आत्मा
Lemma: आत्मन्
POS: m
ह्येकः
Lemma: हि
POS: ind
ह्येकः
Lemma: एक
POS: pron
सुखदुःखस्य
Lemma: सुख
POS: n
सुखदुःखस्य
Lemma: दुःख
POS: n
वेत्ता
Lemma: वेत्तृ
POS: adj
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.137.27. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.