Canonical Ref: MBh 10.2.20
Sanskrit (Devanāgarī)
हीनं पुरुषकारेण यदा दैवेन वा पुनः । कारणाभ्यामथैताभ्यामुत्थानमफलं भवेत् । हीनं पुरुषकारेण कर्म त्विह न सिध्यति ॥
English Scholarly Translation
Exertion generally becomes fruitless, because of these reasons, viz., destiny without manliness, and manliness without destiny.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
हीनं
Lemma: हा
POS: 1. P.
पुरुषकारेण
Lemma: पुरुषकार
POS: m
यदा
Lemma: यदा
POS: ind
दैवेन
Lemma: दैव
POS: n
वा
Lemma: वा
POS: ind
पुनः
Lemma: पुनर्
POS: ind
कारणाभ्याम्
Lemma: कारण
POS: n
अथैताभ्याम्
Lemma: अथ
POS: ind
अथैताभ्याम्
Lemma: एतद्
POS: pron
उत्थानम्
Lemma: उत्थान
POS: n
अफलं
Lemma: अफल
POS: adj
भवेत्
Lemma: भू
POS: 1. Ā. • Verb: भवेत्
दैवे
Lemma: दैव
POS: n
पुरुषकारे
Lemma: पुरुषकार
POS: m
च
Lemma: च
POS: ind
परं
Lemma: पर
POS: pron
ताभ्यां
Lemma: तद्
POS: pron
न
Lemma: न
POS: ind
विद्यते
Lemma: विद्
POS: 6. Ā. • Verb: विद्यते
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 10.2.20. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.