Canonical Ref: KS 7.53
Metrical Form: उपजातिः
Sanskrit (Devanāgarī)
वर्गावुभौ देवमहीधराणां द्वारे पुरस्योद्घटितापिधाने । समीयतुर्दूरविसर्पिघोषौ भिन्नैकसेतू पयसामिवौघौ ॥
व्याख्या / Traditional Commentary & Notes
Classical Exegesis
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः):
वर्गाविति । दूरविसर्पी दूरगामी घोषो ययोस्तौ देवाश्च महीधराश्च तेषां देवमहीधराणामुभौ वर्गावुद्घटितापिधानेऽपनीतकवाटे पुरस्य द्वारे भिन्ने दीर्ण एकसेतुः याभ्यां तौ भिन्नैकसेतू पयसामोघो प्रवाहाविव समीयतुः संगतौ
अन्वयः:
दूरविसर्पिघोषौ देवमहीधराणाम् उभौ वर्गौ उद्घटिताऽपिधाने पुरस्य द्वारे भिन्नैकसेतू पयसाम् ओघौ इव समीयतुः ।
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
वर्गाव्
Lemma: वर्ग
POS: m
उभौ
Lemma: उभ्
POS: pron
देवमहीधराणां
Lemma: देव
POS: m
देवमहीधराणां
Lemma: महीधर
POS: m
द्वारे
Lemma: द्वार
POS: n
पुरस्योद्घटितापिधाने
Lemma: पुर
POS: n
पुरस्योद्घटितापिधाने
Lemma: उद्घटय्
POS: 10. P.
पुरस्योद्घटितापिधाने
Lemma: अपिधान
POS: n
समीयतुर्
Lemma: समि
POS: 2. Ā. • Verb: समीयतुः
दूरविसर्पिघोषौ
Lemma: दूर
POS: adj
दूरविसर्पिघोषौ
Lemma: विसर्पिन्
POS: adj
दूरविसर्पिघोषौ
Lemma: घोष
POS: m
भिन्नैकसेतू
Lemma: भिद्
POS: 6. P.
भिन्नैकसेतू
Lemma: एक
POS: pron
भिन्नैकसेतू
Lemma: सेतु
POS: m
पयसाम्
Lemma: पयस्
POS: n
इवौघौ
Lemma: इव
POS: ind
इवौघौ
Lemma: ओघ
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Kumārasambhavam, KS 7.53. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.