Canonical Ref: VR 2.47.6
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
ध्रुवमद्य महाराजो दुःखं स्वपिति लक्ष्मण । कृतकामा तु कैकेयी तुष्टा भवितुमर्हति ॥
Roman Transliteration (IAST)
dhruvamadya mahārājo duḥkhaṃ svapiti lakṣmaṇa | kṛtakāmā tu kaikeyī tuṣṭā bhavitumarhati ||
English Scholarly Translation
O Lakşmaņa, surely the king sleeps uneasily to day, and Kaikeyi having attained her end ought to be satisfied.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
ध्रुवम्
Lemma: ध्रुवम्
POS: ind
अद्य
Lemma: अद्य
POS: ind
महाराजो
Lemma: महत्
POS: adj
महाराजो
Lemma: राज
POS: m
दुःखं
Lemma: दुःख
POS: adj
स्वपिति
Lemma: स्वप्
POS: 1. Ā. • Verb: स्वपिति
लक्ष्मण
Lemma: लक्ष्मण
POS: m
कृतकामा
Lemma: कृ
POS: 2. Ā.
कृतकामा
Lemma: काम
POS: m
तु
Lemma: तु
POS: ind
कैकेयी
Lemma: कैकेयी
POS: f
तुष्टा
Lemma: तुष्
POS: 4. Ā.
भवितुम्
Lemma: भू
POS: 1. Ā.
अर्हति
Lemma: अर्ह्
POS: 1. Ā. • Verb: अर्हति
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 2.47.6. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.