Canonical Ref: VR 1.42.4
Metrical Form: उपजातिः
Sanskrit (Devanāgarī)
ततो हैमवती ज्येष्ठा सर्वलोकनमस्कृता । तदा सातिमहद्रूपं कृत्वा वेगं च दुःसहम् । आकाशादपतद्राम शिवे शिवशिरस्युत ॥
Roman Transliteration (IAST)
tato haimavatī jyeṣṭhā sarvalokanamaskṛtā | tadā sātimahadrūpaṃ kṛtvā vegaṃ ca duḥsaham | ākāśādapatadrāma śive śivaśirasyuta ||
English Scholarly Translation
Then, O Rāma. that one bowed to by all creatures, the elder daughter of Himavat, assuming an exceedingly mighty shape, with irresistible impetus precipitated herself from the welkin upon Siva's gracious head.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
ततो
Lemma: ततस्
POS: ind
हैमवती
Lemma: हैमवती
POS: f
ज्येष्ठा
Lemma: ज्येष्ठ
POS: adj
सर्वलोकनमस्कृता
Lemma: सर्व
POS: pron
सर्वलोकनमस्कृता
Lemma: लोक
POS: m
सर्वलोकनमस्कृता
Lemma: नमस्कृ
POS: 8. Ā.
तदा
Lemma: तदा
POS: ind
सातिमहद्
Lemma: तद्
POS: pron
सातिमहद्
Lemma: अति
POS: ind
सातिमहद्
Lemma: महत्
POS: adj
रूपं
Lemma: रूप
POS: n
कृत्वा
Lemma: कृ
POS: 2. Ā.
वेगं
Lemma: वेग
POS: m
च
Lemma: च
POS: ind
दुःसहम्
Lemma: दुःसह
POS: adj
आकाशाद्
Lemma: आकाश
POS: mn
अपतद्
Lemma: पत्
POS: 1. Ā. • Verb: अपतत्
राम
Lemma: राम
POS: m
शिवे
Lemma: शिव
POS: adj
शिवशिरस्य्
Lemma: शिव
POS: m
शिवशिरस्य्
Lemma: शिरस्
POS: n
उत
Lemma: उत
POS: ind
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 1.42.4. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.