Canonical Ref: MBh 12.316.51
Sanskrit (Devanāgarī)
इन्द्रियैर्नियतैर्देही धाराभिरिव तर्प्यते । लोके विततमात्मानं लोकं चात्मनि पश्यति ॥
English Scholarly Translation
By controlling the senses, one acquires great gratification, like a thirsty and parched traveller at a sweet shower of rain. Having restrained the senses one sees one's soul spread out for embracing all objects, and all objects in one's soul.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
इन्द्रियैर्
Lemma: इन्द्रिय
POS: n
नियतैर्
Lemma: नियम्
POS: 1. Ā.
देही
Lemma: देहिन्
POS: m
धाराभिर्
Lemma: धारा
POS: f
इव
Lemma: इव
POS: ind
तर्प्यते
Lemma: तर्पय्
POS: 10. Ā. • Verb: तर्प्यते
लोके
Lemma: लोक
POS: m
विततम्
Lemma: वितन्
POS: 8. Ā.
आत्मानं
Lemma: आत्मन्
POS: m
लोकं
Lemma: लोक
POS: m
चात्मनि
Lemma: च
POS: ind
चात्मनि
Lemma: आत्मन्
POS: m
पश्यति
Lemma: दृश्
POS: 6. P. • Verb: पश्यति
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.316.51. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.