Canonical Ref: MBh 12.222.18
Sanskrit (Devanāgarī)
य एवं कुर्वते मर्त्याः सुखं जीवन्ति सर्वदा । धर्ममेवानुवर्तन्ते धर्मज्ञा द्विजसत्तम । ये ह्यतो विच्युता मार्गात्ते हृष्यन्त्युद्विजन्ति च ॥
English Scholarly Translation
O foremost of twice-born ones, they who acquire a knowledge of the rules of morality and righteousness, and who observe those rules in practice, acquire joy, while they who deviate from the path or righteousness are afflicted by anxieties and sorrow.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
य
Lemma: यद्
POS: pron
एवं
Lemma: एवम्
POS: ind
कुर्वते
Lemma: कृ
POS: 2. Ā. • Verb: कुर्वते
मर्त्याः
Lemma: मर्त्य
POS: m
सुखं
Lemma: सुखम्
POS: ind
जीवन्ति
Lemma: जीव्
POS: 1. Ā. • Verb: जीवन्ति
सर्वदा
Lemma: सर्वदा
POS: ind
धर्मम्
Lemma: धर्म
POS: mn
एवानुवर्तन्ते
Lemma: एव
POS: ind
एवानुवर्तन्ते
Lemma: अनुवृत्
POS: 1. Ā. • Verb: अनुवर्तन्ते
धर्मज्ञा
Lemma: धर्म
POS: mn
धर्मज्ञा
Lemma: ज्ञ
POS: adj
द्विजसत्तम
Lemma: द्विजसत्तम
POS: m
ये
Lemma: यद्
POS: pron
ह्यतो
Lemma: हि
POS: ind
ह्यतो
Lemma: अतस्
POS: ind
विच्युता
Lemma: विच्यु
POS: 1. P.
मार्गात्
Lemma: मार्ग
POS: m
ते
Lemma: तद्
POS: pron
हृष्यन्त्युद्विजन्ति
Lemma: हृष्
POS: 1. P. • Verb: हृष्यन्ति
हृष्यन्त्युद्विजन्ति
Lemma: उद्विज्
POS: 6. P. • Verb: उद्विजन्ति
च
Lemma: च
POS: ind
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.222.18. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.