Canonical Ref: MBh 12.219.18
Sanskrit (Devanāgarī)
यां यामवस्थां पुरुषोऽधिगच्छे;त्तस्यां रमेतापरितप्यमानः । एवं प्रवृद्धं प्रणुदेन्मनोजं; संतापमायासकरं शरीरात् ॥
English Scholarly Translation
A person should always be cheerful and not sorry into whatever condition he may fall, thus should a person remove his increasing sorrow which is born in his mind and that is (if not removed) sure to give pain.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
यां
Lemma: यद्
POS: pron
याम्
Lemma: यद्
POS: pron
अवस्थां
Lemma: अवस्था
POS: f
पुरुषो
Lemma: पुरुष
POS: m
ऽधिगच्छेत्
Lemma: अधिगम्
POS: 1. Ā. • Verb: अधिगच्छेत्
तस्यां
Lemma: तद्
POS: pron
रमेतापरितप्यमानः
Lemma: रम्
POS: 4. Ā. • Verb: रमेत
रमेतापरितप्यमानः
Lemma: अपरितप्यमान
POS: adj
एवं
Lemma: एवम्
POS: ind
प्रवृद्धं
Lemma: प्रवृध्
POS: 1. Ā.
प्रणुदेन्मनोजं
Lemma: प्रणुद्
POS: 6. Ā. • Verb: प्रणुदेत्
प्रणुदेन्मनोजं
Lemma: मनस्
POS: n
प्रणुदेन्मनोजं
Lemma: ज
POS: adj
संतापम्
Lemma: संताप
POS: m
आयासकरं
Lemma: आयास
POS: m
आयासकरं
Lemma: कर
POS: adj
शरीरात्
Lemma: शरीर
POS: n
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.219.18. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.