Canonical Ref: MBh 12.198.17
Sanskrit (Devanāgarī)
पुरुषः प्रकृतिर्बुद्धिर्विशेषाश्चेन्द्रियाणि च । अहंकारोऽभिमानश्च संभूतो भूतसंज्ञकः ॥
English Scholarly Translation
The living creature, primordial nature, the understanding, the objects of the senses, the senses, consciousness, consciousness of Ego, are called creatures.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
पुरुषः
Lemma: पुरुष
POS: m
प्रकृतिर्
Lemma: प्रकृति
POS: f
बुद्धिर्
Lemma: बुद्धि
POS: f
विशेषाश्चेन्द्रियाणि
Lemma: विशेष
POS: m
विशेषाश्चेन्द्रियाणि
Lemma: च
POS: ind
विशेषाश्चेन्द्रियाणि
Lemma: इन्द्रिय
POS: n
च
Lemma: च
POS: ind
अहंकारो
Lemma: अहंकार
POS: m
ऽभिमानश्च
Lemma: अभिमान
POS: m
ऽभिमानश्च
Lemma: च
POS: ind
सम्भूतो
Lemma: सम्भू
POS: 1. Ā.
भूतसंज्ञकः
Lemma: भूत
POS: mn
भूतसंज्ञकः
Lemma: संज्ञक
POS: adj
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.198.17. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.