Canonical Ref: MBh 12.138.70
Sanskrit (Devanāgarī)
इतीदमुक्तं वृजिनाभिसंहितं; न चैतदेवं पुरुषः समाचरेत् । परप्रयुक्तं तु कथं निशामये;दतो मयोक्तं भवतो हितार्थिना ॥
English Scholarly Translation
A king should not always act in this way. The course of conduct that I have pointed out should be followed only in times of distress. Actuated with the desire of doing you good I have said this for instructing you as to how you should act when attacked by enemies.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
इतीदम्
Lemma: इति
POS: ind
इतीदम्
Lemma: इदम्
POS: pron
उक्तं
Lemma: वच्
POS: 2. P.
वृजिनाभिसंहितं
Lemma: वृजिन
POS: n
वृजिनाभिसंहितं
Lemma: अभिसंधा
POS: 3. Ā.
न
Lemma: न
POS: ind
चैतद्
Lemma: च
POS: ind
चैतद्
Lemma: एतद्
POS: pron
एवं
Lemma: एवम्
POS: ind
पुरुषः
Lemma: पुरुष
POS: m
समाचरेत्
Lemma: समाचर्
POS: 1. Ā. • Verb: समाचरेत्
परप्रयुक्तं
Lemma: पर
POS: pron
परप्रयुक्तं
Lemma: प्रयुज्
POS: 7. Ā.
तु
Lemma: तु
POS: ind
कथं
Lemma: कथम्
POS: ind
निशामयेद्
Lemma: निशामय्
POS: 10. Ā. • Verb: निशामयेत्
अतो
Lemma: अतस्
POS: ind
मयोक्तं
Lemma: मद्
POS: pron
मयोक्तं
Lemma: वच्
POS: 2. P.
भवतो
Lemma: भवत्
POS: adj
हितार्थिना
Lemma: हित
POS: n
हितार्थिना
Lemma: अर्थिन्
POS: adj
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 12.138.70. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.