Canonical Ref: MBh 8.49.54
Sanskrit (Devanāgarī)
प्राणात्यये विवाहे वा सर्वज्ञातिधनक्षये । नर्मण्यभिप्रवृत्ते वा प्रवक्तव्यं मृषा भवेत् । अधर्मं नात्र पश्यन्ति धर्मतत्त्वार्थदर्शिनः ॥
English Scholarly Translation
When one's life is endangered, at marriage, at the risk of destruction of one's kith and kin or in the course of business, all that is uttered will not be regarded as falsehood. To those who are well-versed in the real secrets of morality, there appear no immorality in all this.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
प्राणात्यये
Lemma: प्राण
POS: m
प्राणात्यये
Lemma: अत्यय
POS: m
विवाहे
Lemma: विवाह
POS: m
वा
Lemma: वा
POS: ind
सर्वज्ञातिधनक्षये
Lemma: सर्व
POS: pron
सर्वज्ञातिधनक्षये
Lemma: ज्ञाति
POS: m
सर्वज्ञातिधनक्षये
Lemma: धन
POS: n
सर्वज्ञातिधनक्षये
Lemma: क्षय
POS: m
नर्मण्य्
Lemma: नर्मन्
POS: n
अभिप्रवृत्ते
Lemma: अभिप्रवृत्
POS: 1. Ā.
वा
Lemma: वा
POS: ind
प्रवक्तव्यं
Lemma: प्रवच्
POS: 2. P.
मृषा
Lemma: मृषा
POS: ind
भवेत्
Lemma: भू
POS: 1. Ā. • Verb: भवेत्
अधर्मं
Lemma: अधर्म
POS: m
नात्र
Lemma: न
POS: ind
नात्र
Lemma: अत्र
POS: ind
पश्यन्ति
Lemma: दृश्
POS: 6. P. • Verb: पश्यन्ति
धर्मतत्त्वार्थदर्शिनः
Lemma: धर्म
POS: mn
धर्मतत्त्वार्थदर्शिनः
Lemma: तत्त्व
POS: n
धर्मतत्त्वार्थदर्शिनः
Lemma: अर्थ
POS: mn
धर्मतत्त्वार्थदर्शिनः
Lemma: दर्शिन्
POS: adj
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 8.49.54. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.