Skip to main content
Search
Ch. 6 SP 6.97
Full Chapter
SP • Chapter 6: Prakāśa 6: विभक्त्यर्थादिचतुष्टयप्रकाशः

SP 6.97

Canonical Ref: SP 6.97
Sanskrit (Devanāgarī)
कार्यदर्शनादिति चेद् व्यापारादेव कार्यं सेत्स्यति। पादुकादेर्व्याप्रियमाणादपि न पादपच्छेदं पश्‍यामि। प्रत्यक्षस्तर्हि व्यापारो नातीन्द्रियः यतः कार्यदर्शनात् पूर्वमपि व्याप्रियमाणत्वं जानासि। कार्यानुमेयो हि व्यापारः कार्याद् विना न ज्ञायेतैव। कार्यं त्वन्यतरस्मादपि घटमानं नोभयं कल्पयितुं प्रभवतीत्यसम्भवः। शक्तेरिति चेदत्रोच्यते स्वरूपं स्वरूपमिति यदब्रूषे तत्र किमिदं स्वरूपं नाम ? न तावद्‌द्रव्यं; द्रव्यस्य स्वरूपमिति भेदेनाभिधानात्। किं पुनस्तत् ? सजातीयेभ्यो विजातीयेभ्यश्‍च भेदको धर्म इति नस्तर्कः। तं हि भवन्तोऽपि अर्थतत्त्वं भावतत्त्वमिति भावप्रत्ययेन भाषन्ते। स च यस्य गुणस्य भावाद्‌द्रव्ये शब्दनिवेशस्तदभिधाने त्वतलौ (५.१.११९) इति गुणाभिधाने स्मर्यते। गुणो धर्मः सामर्थ्यमर्थक्रियाकारित्वमतिशयश्शक्तिरिति चौकोऽर्थः।
Canonical CTS URN Reference
Śṛṅgāraprakāśa of Bhoja, SP 6.97. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.
← Previous Verse (SP 6.96) All Verses in Chapter 6 Next Verse (SP 6.98) →