Canonical Ref: MBh 1.82.10
Sanskrit (Devanāgarī)
अरुंतुदं पुरुषं रूक्षवाचं; वाक्कण्टकैर्वितुदन्तं मनुष्यान् । विद्यादलक्ष्मीकतमं जनानां; मुखे निबद्धां निरृतिं वहन्तम् ॥
English Scholarly Translation
He who pricks another by the thorns of cruel words holds in his mouth a persecuting Rakshasa. Lakshmi (prosperity) leaves the man who casts his eyes on even such a man.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
अरुंतुदं
Lemma: अरुन्तुद
POS: adj
पुरुषं
Lemma: पुरुष
POS: m
रूक्षवाचं
Lemma: रूक्ष
POS: adj
रूक्षवाचं
Lemma: वाच्
POS: f
वितुदन्तं
Lemma: वितुद्
POS: 6. Ā.
मनुष्यान्
Lemma: मनुष्य
POS: m
विद्याद्
Lemma: विद्
POS: 6. Ā. • Verb: विद्यात्
अलक्ष्मीकतमं
Lemma: अलक्ष्मीकतम
POS: adj
जनानां
Lemma: जन
POS: m
मुखे
Lemma: मुख
POS: n
निबद्धां
Lemma: निबन्ध्
POS: 9. Ā.
निरृतिं
Lemma: निरृति
POS: f
वहन्तम्
Lemma: वह्
POS: 2. P.
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 1.82.10. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.