Canonical Ref: MBh 1.43.19
Sanskrit (Devanāgarī)
इति निश्चित्य मनसा जरत्कारुर्भुजंगमा । तमृषिं दीप्ततपसं शयानमनलोपमम् । उवाचेदं वचः श्लक्ष्णं ततो मधुरभाषिणी ॥
English Scholarly Translation
Having thus thought over the matter, the sweet-voiced snake Jaraikaru, thus spoke to the Rishi, resplendent with asceticism and lying like a mass of flame, "O great Lord, arise, the sun is setting."
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
इति
Lemma: इति
POS: ind
निश्चित्य
Lemma: निश्चि
POS: 5. Ā.
मनसा
Lemma: मनस्
POS: n
जरत्कारुर्
Lemma: जरत्कारु
POS: f
भुजंगमा
Lemma: भुजंगमा
POS: f
तम्
Lemma: तद्
POS: pron
ऋषिं
Lemma: ऋषि
POS: m
दीप्ततपसं
Lemma: दीप्
POS: 4. P.
दीप्ततपसं
Lemma: तपस्
POS: n
शयानम्
Lemma: शी
POS: 1. Ā.
अनलोपमम्
Lemma: अनल
POS: m
अनलोपमम्
Lemma: उपम
POS: adj
उवाचेदं
Lemma: वच्
POS: 2. P. • Verb: उवाच
उवाचेदं
Lemma: इदम्
POS: pron
वचः
Lemma: वचस्
POS: n
श्लक्ष्णं
Lemma: श्लक्ष्ण
POS: adj
ततो
Lemma: ततस्
POS: ind
मधुरभाषिणी
Lemma: मधुर
POS: adj
मधुरभाषिणी
Lemma: भाषिन्
POS: adj
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 1.43.19. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.