Araṇyakaparva (Vanaparva) Adhyāya 39
अरण्यकपर्व • अध्यायः 39
Araṇyakaparva (Vanaparva) Adhyāya 39 of the classical Mahābhārata with 31 verses.
Total: 31 Verses
•
Citations: MBh 3.39.1–31
•
250 Lexicon Terms
भगवञ्श्रोतुमिच्छामि पार्थस्याक्लिष्टकर्मणः । विस्तरेण कथामेतां यथास्त्राण्युपलब्धवान् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
भगवञ्श्रोतुम्
भगवत् [adj]
भगवञ्श्रोतुम्
श्रु [4. P.]
इच्छामि
इष् [1. P.]
पार्थस्याक्लिष्टकर्मणः
पार्थ [m]
पार्थस्याक्लिष्टकर्मणः
अक्लिष्ट [adj]
पार्थस्याक्लिष्टकर्मणः
कर्मन् [n]
कथं
कथम् [ind]
समभवद्
सम्भू [1. Ā.]
द्रोणः
द्रोण [m]
कथं
कथम् [ind]
चास्त्राण्यवाप्तवान्
च [ind]
चास्त्राण्यवाप्तवान्
अस्त्र [mn]
चास्त्राण्यवाप्तवान्
अवाप् [5. Ā.]
कथं स पुरुषव्याघ्रो दीर्घबाहुर्धनंजयः । वनं प्रविष्टस्तेजस्वी निर्मनुष्यमभीतवत् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तं
तद् [pron]
चापि
च [ind]
चापि
अपि [ind]
पुरुषव्याघ्रो
पुरुष [m]
पुरुषव्याघ्रो
व्याघ्र [m]
बाहुवीर्येण
बाहु [mf]
बाहुवीर्येण
वीर्य [n]
पाण्डवः
पाण्डव [m]
वनं
वन [n]
कण्टकितं
कण्टकित [adj]
घोरं
घोर [adj]
निर्मनुष्यम्
निर्मनुष्य [adj]
अभूतवत्
अभूत [adj]
अभूतवत्
वत् [ind]
किं च तेन कृतं तत्र वसता ब्रह्मवित्तम । कथं च भगवान्स्थाणुर्देवराजश्च तोषितः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
किं
क [pron]
मया
मद् [pron]
न
न [ind]
कृतं
कृ [2. Ā.]
तत्र
तत्र [ind]
यस्येदं
यद् [pron]
यस्येदं
इदम् [pron]
कर्मणः
कर्मन् [n]
फलम्
फल [n]
कथं
कथम् [ind]
च
च [ind]
भगवान्
भगवत् [adj]
स्थाणुर्
स्थाणु [m]
देवराजश्
देव [m]
देवराजश्
राज [m]
च
च [ind]
तोषितः
तोषय् [10. Ā.]
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं त्वत्प्रसादाद्द्विजोत्तम । त्वं हि सर्वज्ञ दिव्यं च मानुषं चैव वेत्थ ह ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
एतद्
एतद् [pron]
इच्छाम्यहं
इष् [1. P.]
इच्छाम्यहं
मद् [pron]
श्रोतुं
श्रु [4. P.]
विस्तरेण
विस्तर [m]
द्विजोत्तम
द्विजोत्तम [m]
त्वं
त्वद् [pron]
हि
हि [ind]
सर्वज्ञ
सर्व [pron]
सर्वज्ञ
ज्ञ [adj]
दिव्यं
दिव्य [adj]
च
च [ind]
मानुषं
मानुष [adj]
चैव
च [ind]
चैव
एव [ind]
वेत्थ
विद् [6. Ā.]
ह
ह [ind]
अत्यद्भुतं महाप्राज्ञ रोमहर्षणमर्जुनः । भवेन सह संग्रामं चकाराप्रतिमं किल । पुरा प्रहरतां श्रेष्ठः संग्रामेष्वपराजितः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अत्यद्भुतं
अति [ind]
अत्यद्भुतं
अद्भुत [adj]
महाप्राज्ञ
महत् [adj]
महाप्राज्ञ
प्राज्ञ [adj]
रोमहर्षणम्
रोमहर्षण [adj]
अर्जुनः
अर्जुन [m]
भवेन
भव [m]
सह
सह [ind]
संग्रामं
संग्राम [mn]
चकाराप्रतिमं
कृ [2. Ā.]
चकाराप्रतिमं
अप्रतिम [adj]
किल
किल [ind]
पुरा
पुरा [ind]
प्रहरतां
प्रहृ [2. P.]
श्रेष्ठः
श्रेष्ठ [adj]
संग्रामेष्वपराजितः
संग्राम [mn]
संग्रामेष्वपराजितः
अपराजित [adj]
यच्छ्रुत्वा नरसिंहानां दैन्यहर्षातिविस्मयात् । शूराणामपि पार्थानां हृदयानि चकम्पिरे ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
यच्छ्रुत्वा
यद् [pron]
यच्छ्रुत्वा
श्रु [4. P.]
नरसिंहानां
नर [m]
नरसिंहानां
सिंह [m]
दैन्यहर्षातिविस्मयात्
दैन्य [n]
दैन्यहर्षातिविस्मयात्
हर्ष [m]
दैन्यहर्षातिविस्मयात्
अति [ind]
दैन्यहर्षातिविस्मयात्
विस्मय [m]
शूराणाम्
शूर [m]
अपि
अपि [ind]
पार्थानां
पार्थ [m]
हृदयानि
हृदय [n]
चकम्पिरे
कम्प् [1. P.]
यद्यच्च कृतवानन्यत्पार्थस्तदखिलं वद । न ह्यस्य निन्दितं जिष्णोः सुसूक्ष्ममपि लक्षये । चरितं तस्य शूरस्य तन्मे सर्वं प्रकीर्तय ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
यद्
यद् [pron]
यच्च
यद् [pron]
यच्च
च [ind]
कृतवान्
कृ [2. Ā.]
अन्यत्
अन्य [pron]
पार्थस्
पार्थ [m]
तद्
तद् [pron]
अखिलं
अखिल [adj]
वद
वद् [1. Ā.]
न
न [ind]
ह्यस्य
हि [ind]
ह्यस्य
इदम् [pron]
निन्दितं
निन्द् [1. Ā.]
जिष्णोः
जिष्णु [m]
सुसूक्ष्मम्
सु [ind]
सुसूक्ष्मम्
सूक्ष्म [adj]
अपि
अपि [ind]
लक्षये
लक्षय् [10. Ā.]
चरितं
चरित [n]
तस्य
तद् [pron]
शूरस्य
शूर [m]
तन्
तद् [pron]
मे
मद् [pron]
सर्वं
सर्व [pron]
प्रकीर्तय
प्रकीर्तय् [10. P.]
कथयिष्यामि ते तात कथामेतां महात्मनः । दिव्यां कौरवशार्दूल महतीमद्भुतोपमाम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
हन्त
हन्त [ind]
ते
त्वद् [pron]
कथयिष्यामि
कथय् [10. Ā.]
कथाम्
कथा [f]
एतां
एतद् [pron]
मनोरमाम्
मनोरम [adj]
दिव्यां
दिव्य [adj]
कौरवशार्दूल
कौरव [m]
कौरवशार्दूल
शार्दूल [m]
महतीम्
महत् [adj]
अद्भुतोपमाम्
अद्भुत [n]
अद्भुतोपमाम्
उपम [adj]
गात्रसंस्पर्शसंबन्धं त्र्यम्बकेण सहानघ । पार्थस्य देवदेवेन शृणु सम्यक्समागमम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
गात्रसंस्पर्शसम्बन्धं
गात्र [n]
गात्रसंस्पर्शसम्बन्धं
संस्पर्श [m]
गात्रसंस्पर्शसम्बन्धं
सम्बन्ध [m]
त्र्यम्बकेण
त्र्यम्बक [m]
सहानघ
सह [ind]
सहानघ
अनघ [adj]
पार्थस्य
पार्थ [m]
देवदेवेन
देवदेव [m]
शृणु
श्रु [4. P.]
सम्यक्
सम्यक् [ind]
समागमम्
समागम [m]
युधिष्ठिरनियोगात्स जगामामितविक्रमः । शक्रं सुरेश्वरं द्रष्टुं देवदेवं च शंकरम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
युधिष्ठिरनियोगात्
युधिष्ठिर [m]
युधिष्ठिरनियोगात्
नियोग [m]
स
तद् [pron]
जगामामितविक्रमः
गम् [6. Ā.]
जगामामितविक्रमः
अमित [adj]
जगामामितविक्रमः
विक्रम [m]
शक्रं
शक्र [m]
सुरेश्वरं
सुर [m]
सुरेश्वरं
ईश्वर [m]
द्रष्टुं
दृश् [6. P.]
देवदेवं
देवदेव [m]
च
च [ind]
शंकरम्
शंकर [m]
दिव्यं तद्धनुरादाय खड्गं च पुरुषर्षभः । महाबलो महाबाहुरर्जुनः कार्यसिद्धये । दिशं ह्युदीचीं कौरव्यो हिमवच्छिखरं प्रति ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दिव्यं
दिव्य [adj]
तद्
तद् [pron]
धनुर्
धनुस् [n]
आदाय
आदा [4. Ā.]
खड्गं
खड्ग [mn]
च
च [ind]
पुरुषर्षभः
पुरुष [m]
पुरुषर्षभः
ऋषभ [m]
महाबलो
महत् [adj]
महाबलो
बल [mn]
महाबाहुर्
महत् [adj]
महाबाहुर्
बाहु [mf]
अर्जुनः
अर्जुन [m]
कार्यसिद्धये
कार्य [n]
कार्यसिद्धये
सिद्धि [f]
दिशं
दिश् [f]
ह्युदीचीं
हि [ind]
ह्युदीचीं
उदञ्च् [adj]
कौरव्यो
कौरव्य [m]
हिमवच्छिखरं
हिमवन्त् [m]
हिमवच्छिखरं
शिखर [mn]
प्रति
प्रति [ind]
ऐन्द्रिः स्थिरमना राजन्सर्वलोकमहारथः । त्वरया परया युक्तस्तपसे धृतनिश्चयः । वनं कण्टकितं घोरमेक एवान्वपद्यत ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ऐन्द्रिः
ऐन्द्रि [m]
स्थिरमना
स्थिर [adj]
स्थिरमना
मनस् [n]
राजन्
राजन् [m]
सर्वलोकमहारथः
सर्व [pron]
सर्वलोकमहारथः
लोक [m]
सर्वलोकमहारथः
महत् [adj]
सर्वलोकमहारथः
रथ [m]
त्वरया
त्वरा [f]
परया
पर [pron]
युक्तस्
युज् [6. Ā.]
तपसे
तपस् [n]
धृतनिश्चयः
धृ [4. P.]
धृतनिश्चयः
निश्चय [m]
वनं
वन [n]
कण्टकितं
कण्टकित [adj]
घोरम्
घोर [adj]
एक
एक [pron]
एवान्वपद्यत
एव [ind]
एवान्वपद्यत
अनुपद् [4. P.]
नानापुष्पफलोपेतं नानापक्षिनिषेवितम् । नानामृगगणाकीर्णं सिद्धचारणसेवितम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
नित्यपुष्पफलोपेतैर्
नित्य [adj]
नित्यपुष्पफलोपेतैर्
पुष्प [n]
नित्यपुष्पफलोपेतैर्
फल [n]
नित्यपुष्पफलोपेतैर्
उपे [2. Ā.]
नानाद्विजगणायुतम्
नाना [ind]
नानाद्विजगणायुतम्
द्विज [m]
नानाद्विजगणायुतम्
गण [m]
नानाद्विजगणायुतम्
आयुत [adj]
ततो
ततस् [ind]
मेघघनप्रख्यं
मेघ [m]
मेघघनप्रख्यं
घन [mn]
मेघघनप्रख्यं
प्रख्या [f]
सिद्धचारणसेवितम्
सिद्ध [m]
सिद्धचारणसेवितम्
चारण [m]
सिद्धचारणसेवितम्
सेव् [4. P.]
ततः प्रयाते कौन्तेये वनं मानुषवर्जितम् । शङ्खानां पटहानां च शब्दः समभवद्दिवि ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततः
ततस् [ind]
सम्प्राप्य
सम्प्राप् [5. Ā.]
कौन्तेया
कौन्तेय [m]
नगरं
नगर [mn]
वारणावतम्
वारणावत [n]
शङ्खानां
शङ्ख [mn]
पटहानां
पटह [mn]
च
च [ind]
शब्दः
शब्द [m]
समभवद्
सम्भू [1. Ā.]
दिवि
दिव् [m]
पुष्पवर्षं च सुमहन्निपपात महीतले । मेघजालं च विततं छादयामास सर्वतः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
पुष्पवर्षं
पुष्प [n]
पुष्पवर्षं
वर्ष [mn]
च
च [ind]
सुमहन्
सु [ind]
सुमहन्
महत् [adj]
निपपात
निपत् [1. Ā.]
महीतले
मही [f]
महीतले
तल [mn]
मेघजालं
मेघ [m]
मेघजालं
जाल [n]
च
च [ind]
विततं
वितन् [8. Ā.]
छादयामास
छादय् [10. Ā.]
सर्वतः
सर्वतस् [ind]
अतीत्य वनदुर्गाणि संनिकर्षे महागिरेः । शुशुभे हिमवत्पृष्ठे वसमानोऽर्जुनस्तदा ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
अतीत्य
अती [1. P.]
वनदुर्गाणि
वन [n]
वनदुर्गाणि
दुर्ग [n]
संनिकर्षे
संनिकर्ष [m]
महागिरेः
महत् [adj]
महागिरेः
गिरि [m]
शुशुभे
शुभ् [6. Ā.]
हिमवत्पृष्ठे
हिमवन्त् [m]
हिमवत्पृष्ठे
पृष्ठ [n]
वसमानो
वस् [2. P.]
ऽर्जुनस्
अर्जुन [m]
तदा
तदा [ind]
तत्रापश्यद्द्रुमान्फुल्लान्विहगैर्वल्गु नादितान् । नदीश्च बहुलावर्ता नीलवैडूर्यसंनिभाः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तत्रापश्यद्
तत्र [ind]
तत्रापश्यद्
पश् [4. Ā.]
द्रुमान्
द्रुम [m]
फुल्लान्
फुल्ल [adj]
विहगैर्
विहग [m]
वल्गुनादितान्
वल्गु [adj]
वल्गुनादितान्
नादय् [10. Ā.]
नदीश्
नदी [f]
च
च [ind]
बहुलावर्ता
बहुल [adj]
बहुलावर्ता
आवर्त [m]
नीलवैडूर्यसंनिभाः
नील [n]
नीलवैडूर्यसंनिभाः
वैडूर्य [n]
नीलवैडूर्यसंनिभाः
संनिभ [adj]
हंसकारण्डवोद्गीताः सारसाभिरुतास्तथा । पुंस्कोकिलरुताश्चैव क्रौञ्चबर्हिणनादिताः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
हंसकारण्डवोद्गीताः
हंस [m]
हंसकारण्डवोद्गीताः
कारण्डव [m]
हंसकारण्डवोद्गीताः
उद्गा [4. Ā.]
सारसाभिरुतास्
सारस [m]
सारसाभिरुतास्
अभिरु [2. P.]
तथा
तथा [ind]
पुंस्कोकिलरुताश्
पुंस्कोकिल [m]
पुंस्कोकिलरुताश्
रु [2. Ā.]
चैव
च [ind]
चैव
एव [ind]
क्रौञ्चबर्हिणनादिताः
क्रौञ्च [m]
क्रौञ्चबर्हिणनादिताः
बर्हिण [m]
क्रौञ्चबर्हिणनादिताः
नादय् [10. Ā.]
मनोहरवनोपेतास्तस्मिन्नतिरथोऽर्जुनः । पुण्यशीतामलजलाः पश्यन्प्रीतमनाभवत् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
मनोहरवनोपेतास्
मनोहर [adj]
मनोहरवनोपेतास्
वन [n]
मनोहरवनोपेतास्
उपे [2. Ā.]
तस्मिन्न्
तद् [pron]
अतिरथो
अतिरथ [m]
ऽर्जुनः
अर्जुन [m]
पुण्यशीतामलजलाः
पुण्य [adj]
पुण्यशीतामलजलाः
शीत [adj]
पुण्यशीतामलजलाः
अमल [adj]
पुण्यशीतामलजलाः
जल [n]
पश्यन्
पश् [4. Ā.]
प्रीतमनाभवत्
प्री [9. Ā.]
प्रीतमनाभवत्
मनस् [n]
प्रीतमनाभवत्
भू [1. Ā.]
रमणीये वनोद्देशे रममाणोऽर्जुनस्तदा । तपस्युग्रे वर्तमान उग्रतेजा महामनाः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
रमणीये
रमणीय [adj]
वनोद्देशे
वन [n]
वनोद्देशे
उद्देश [m]
बहुपादपसंवृते
बहु [adj]
बहुपादपसंवृते
पादप [m]
बहुपादपसंवृते
संवृ [9. P.]
तपस्युग्रे
तपस् [n]
तपस्युग्रे
उग्र [adj]
वर्तमान
वृत् [3. P.]
उग्रतेजा
उग्र [adj]
उग्रतेजा
तेजस् [n]
महामनाः
महामनस् [adj]
दर्भचीरं निवस्याथ दण्डाजिनविभूषितः । पूर्णे पूर्णे त्रिरात्रे तु मासमेकं फलाशनः । द्विगुणेनैव कालेन द्वितीयं मासमत्यगात् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
दर्भचीरं
दर्भ [m]
दर्भचीरं
चीर [n]
निवस्याथ
निवस् [2. Ā.]
निवस्याथ
अथ [ind]
दण्डाजिनविभूषितः
दण्ड [mn]
दण्डाजिनविभूषितः
अजिन [n]
दण्डाजिनविभूषितः
विभूषय् [10. P.]
पूर्णे
पृ [9. Ā.]
पूर्णे
पृ [9. Ā.]
त्रिरात्रे
त्रि [nr]
त्रिरात्रे
रात्र [mn]
तु
तु [ind]
मासम्
मास [mn]
एकं
एक [pron]
फलाशनः
फल [n]
फलाशनः
अशन [n]
द्विगुणेनैव
द्विगुण [adj]
द्विगुणेनैव
एव [ind]
कालेन
काल [m]
द्वितीयं
द्वितीय [adj]
मासम्
मास [mn]
अत्यगात्
अतिगा [3. P.]
तृतीयमपि मासं स पक्षेणाहारमाचरन् । शीर्णं च पतितं भूमौ पर्णं समुपयुक्तवान् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तृतीयम्
तृतीय [adj]
अपि
अपि [ind]
मासं
मास [mn]
स
तद् [pron]
पक्षेणाहारम्
पक्ष [m]
पक्षेणाहारम्
आहार [m]
आचरन्
आचर् [1. Ā.]
शीर्णं
शृ [9. Ā.]
च
च [ind]
पतितं
पत् [1. Ā.]
भूमौ
भूमि [f]
पर्णं
पर्ण [mn]
समुपयुक्तवान्
समुपयुज् [7. P.]
चतुर्थे त्वथ संप्राप्ते मासि पूर्णे ततः परम् । वायुभक्षो महाबाहुरभवत्पाण्डुनन्दनः । ऊर्ध्वबाहुर्निरालम्बः पादाङ्गुष्ठाग्रविष्ठितः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
चतुर्थे
चतुर्थ [adj]
त्वथ
तु [ind]
त्वथ
अथ [ind]
सम्प्राप्ते
सम्प्राप् [5. Ā.]
मासि
मास् [m]
पूर्णे
पृ [9. Ā.]
ततः
ततस् [ind]
परम्
परम् [ind]
योग्यां
योग्या [f]
चक्रे
कृ [2. Ā.]
महाबाहुर्
महत् [adj]
महाबाहुर्
बाहु [mf]
धनुषा
धनुस् [n]
पाण्डुनन्दनः
पाण्डु [m]
पाण्डुनन्दनः
नन्दन [m]
ऊर्ध्वबाहुर्
ऊर्ध्व [adj]
ऊर्ध्वबाहुर्
बाहु [mf]
निरालम्बः
निरालम्ब [adj]
पादाङ्गुष्ठाग्रविष्ठितः
पाद [m]
पादाङ्गुष्ठाग्रविष्ठितः
अङ्गुष्ठ [m]
पादाङ्गुष्ठाग्रविष्ठितः
अग्र [n]
पादाङ्गुष्ठाग्रविष्ठितः
विष्ठा [1. Ā.]
सदोपस्पर्शनाच्चास्य बभूवुरमितौजसः । विद्युदम्भोरुहनिभा जटास्तस्य महात्मनः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
सदोपस्पर्शनाच्चास्य
सदा [ind]
सदोपस्पर्शनाच्चास्य
उपस्पर्शन [n]
सदोपस्पर्शनाच्चास्य
च [ind]
सदोपस्पर्शनाच्चास्य
इदम् [pron]
बभूवुर्
भू [1. Ā.]
अमितौजसः
अमित [adj]
अमितौजसः
ओजस् [n]
विद्युदम्भोरुहनिभा
विद्युत् [fn]
विद्युदम्भोरुहनिभा
अम्भोरुह [n]
विद्युदम्भोरुहनिभा
निभ [adj]
जटास्
जटा [f]
तस्य
तद् [pron]
महात्मनः
महात्मन् [adj]
ततो महर्षयः सर्वे जग्मुर्देवं पिनाकिनम् । शितिकण्ठं महाभागं प्रणिपत्य प्रसाद्य च । सर्वे निवेदयामासुः कर्म तत्फल्गुनस्य ह ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
ततो
ततस् [ind]
जानपदाः
जानपद [m]
सर्वे
सर्व [pron]
आजग्मुर्
आगम् [6. P.]
नगरं
नगर [mn]
प्रति
प्रति [ind]
शितिकण्ठं
शितिकण्ठ [mn]
महाभागं
महाभाग [adj]
प्रणिपत्य
प्रणिपत् [1. P.]
प्रसाद्य
प्रसादय् [10. Ā.]
च
च [ind]
सर्वे
सर्व [pron]
निवेदयामासुः
निवेदय् [10. Ā.]
कर्म
कर्मन् [n]
तत्
तद् [pron]
फल्गुनस्य
फल्गुन [m]
ह
ह [ind]
एष पार्थो महातेजा हिमवत्पृष्ठमाश्रितः । उग्रे तपसि दुष्पारे स्थितो धूमाययन्दिशः ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
एष
एतद् [pron]
पार्थो
पार्थ [m]
महातेजा
महत् [adj]
महातेजा
तेजस् [n]
हिमवत्पृष्ठम्
हिमवन्त् [m]
हिमवत्पृष्ठम्
पृष्ठ [n]
आश्रितः
आश्रि [1. Ā.]
उग्रे
उग्र [adj]
तपसि
तपस् [n]
दुष्पारे
दुष्पार [adj]
स्थितो
स्था [1. Ā.]
दिशः
दिश् [f]
तस्य देवेश न वयं विद्मः सर्वे चिकीर्षितम् । संतापयति नः सर्वानसौ साधु निवार्यताम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
तस्य
तद् [pron]
देवेश
देवेश [m]
न
न [ind]
वयं
मद् [pron]
विद्मः
विद् [6. Ā.]
सर्वे
सर्व [pron]
चिकीर्षितम्
चिकीर्षित [n]
संतापयति
संतापय् [10. P.]
नः
मद् [pron]
सर्वान्
सर्व [pron]
असौ
अदस् [pron]
साधु
साधु [adj]
निवार्यताम्
निवारय् [10. Ā.]
शीघ्रं गच्छत संहृष्टा यथागतमतन्द्रिताः । अहमस्य विजानामि संकल्पं मनसि स्थितम् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
शीघ्रं
शीघ्रम् [ind]
गच्छत
गम् [6. Ā.]
संहृष्टा
संहृष् [1. Ā.]
यथागतम्
यथागत [adj]
अतन्द्रिताः
अतन्द्रित [adj]
अहम्
मद् [pron]
अस्य
इदम् [pron]
विजानामि
विज्ञा [9. Ā.]
संकल्पं
संकल्प [m]
मनसि
मनस् [n]
स्थितम्
स्था [1. Ā.]
नास्य स्वर्गस्पृहा काचिन्नैश्वर्यस्य न चायुषः । यत्त्वस्य काङ्क्षितं सर्वं तत्करिष्येऽहमद्य वै ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
नास्य
न [ind]
नास्य
इदम् [pron]
स्वर्गस्पृहा
स्वर्ग [m]
स्वर्गस्पृहा
स्पृहा [f]
काचिन्
कश्चित् [pron]
नैश्वर्यस्य
न [ind]
नैश्वर्यस्य
ऐश्वर्य [n]
न
न [ind]
चायुषः
च [ind]
चायुषः
आयुस् [n]
यत्
यद् [pron]
त्वस्य
तु [ind]
त्वस्य
इदम् [pron]
काङ्क्षितं
काङ्क्षित [n]
सर्वं
सर्व [pron]
तत्
तद् [pron]
करिष्ये
कृ [2. Ā.]
ऽहम्
मद् [pron]
अद्य
अद्य [ind]
वै
वै [ind]
ते श्रुत्व शर्ववचनमृषयः सत्यवादिनः । प्रहृष्टमनसो जग्मुर्यथास्वं पुनराश्रमान् ॥
Morphemic Decomposition & Padaccheda
वेदे
वेद [m]
षडङ्गे
षडङ्ग [n]
निरताः
निरम् [1. P.]
शुचयः
शुचि [adj]
सत्यवादिनः
सत्य [n]
सत्यवादिनः
वादिन् [adj]
प्रययुर्
प्रया [2. Ā.]
हृष्टमनस
हृष् [1. P.]
हृष्टमनस
मनस् [n]
इन्द्रप्रस्थं
इन्द्रप्रस्थ [n]
पुरोत्तमम्
पुर [n]
पुरोत्तमम्
उत्तम [adj]