Canonical Ref: MBh 14.17.18
Sanskrit (Devanāgarī)
ततः सवेदनः सद्यो जीवः प्रच्यवते क्षरन् । शरीरं त्यजते जन्तुश्छिद्यमानेषु मर्मसु । वेदनाभिः परीतात्मा तद्विद्धि द्विजसत्तम ॥
English Scholarly Translation
On account of this, the Individual Soul, feeling great pain, quickly takes leave of the body. Know, O foremost of twice-born ones, that when the vital parts of the body become thus afflicted, Individual Soul passes away from he body, suffering from great pain. All living creatures repeatedly suffer from birth and death.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
ततः
Lemma: ततस्
POS: ind
सवेदनः
Lemma: स
POS: ind
सवेदनः
Lemma: वेदना
POS: f
सद्यो
Lemma: सद्यस्
POS: ind
जीवः
Lemma: जीव
POS: mn
प्रच्यवते
Lemma: प्रच्यु
POS: 1. Ā. • Verb: प्रच्यवते
क्षरन्
Lemma: क्षर्
POS: 1. Ā.
शरीरं
Lemma: शरीर
POS: n
त्यजते
Lemma: त्यज्
POS: 1. Ā. • Verb: त्यजते
जन्तुश्छिद्यमानेषु
Lemma: जन्तु
POS: m
जन्तुश्छिद्यमानेषु
Lemma: छिद्
POS: 1. P.
मर्मसु
Lemma: मर्मन्
POS: n
वेदनाभिः
Lemma: वेदना
POS: f
परीतात्मा
Lemma: परी
POS: 2. Ā.
परीतात्मा
Lemma: आत्मन्
POS: m
तद्
Lemma: तद्
POS: pron
विद्धि
Lemma: विद्
POS: 6. Ā. • Verb: विद्धि
द्विजसत्तम
Lemma: द्विजसत्तम
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Mahābhārata, MBh 14.17.18. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.