TÜRKİSTAN’DAN BURSA’YA BİR GÖNÜL ERBABININ ŞİİRE YANSIMASI: AHMET PAŞA’NIN EMİR SULTAN METHİYESİ

<jats:p xml:lang="tr">Buhara’da doğduğu için “Muhammed Buhârî”, seyit olması sebebiyle “Seyyid Buhârî”, Yıldırım Bayezid’in damadı olduğu için “Emir Sultan” olarak anılan Buharalı Şemseddîn Muhammed bin Alî, manevi olarak tasavvuf erbabına, padişahlara önderlik etmesinin yanı sıra Türk edebiyatını da etkilemiş, pek çok eserde adından söz ettirmiş bir isimdir. Kaynaklarda, Emir Sultan’ın eser yazdığına dair herhangi bir bilgi bulunmamakla birlikte Türk edebiyatında hakkında kaleme alınmış pek çok menakıbname yer almaktadır. Ayrıca, klasik Türk edebiyatında Emir Sultan için yazılmış, başta kaside (methiye) olmak üzere pek çok şiirin bulunması da dikkat çekicidir. Bu çalışmada, edebiyat tarihlerinde Emir Sultan için yazılan şiirlerin en meşhuru olarak kabul edilen Ahmet Paşa’nın kasidesi ele alınmaktadır. Tercî-i bent nazım şekliyle yazılmış olan söz konusu şiir, literatürde kısa değerlendirmelerle yer almış; ayrıntılı biçimde incelenmemiştir. Klasik Türk edebiyatının önemli isimlerinden biri olan Ahmet Paşa’nın bu şiirinin ele alınmasıyla Emir Sultan’ın hayatı ve şahsiyeti hakkındaki bilgiler, gerçeklik-hayal-şiir üçgeninde yeniden değerlendirilecektir.</jats:p>