Հեքիաթի և վեպի սահմանագծին. Մեսրոպ Թաղիադյանի «Վեպ Վարսենկան»

<jats:p>Հոդվածը նվիրված է Մեսրոպ Թաղիադյանի ,Վէպ Վարսենկան…ե վեպի քննությանը։ Ստեղծագործությունը դիտարկվում է ժողովրդական հեքիաթի և գրական վեպի հարաբերակցության համատեքստում։ Խնդիրն ուսումնասիրելիս կիրառվել են կառուցվածքային և միֆաքննադատական մեթոդները՝ հենվելով Ջ. Քեմբելի կողմից առաջ քաշված հերոսի ճանապարհի մոնոմիֆի տեսության և Վ. Պրոպի դիտարկած գործառույթների վրա։ Կիրառել ենք նաև ֆեմինիստական մոտեցում՝ հղում կատարելով հերոսուհու ճանապարհորդության մասին Մ. Մուրդոկի տեսությանը։ Եզրակացվում է, որ վեպը կրում է ժողովրդական հեքիաթի ևեվրոպական վեպի ավանդույթները, որոնք համակցված են ստեղծագործության կառուցվածքում։ Արևելյան հեքիաթին բնորոշ դիպաշարին և կերպարային համակարգին զուգահեռ վեպում առանցքային է նաև պատմողի կերպարը, որ իրադարձություններին նայում է ներկայի դիտանկյունից՝ դրանք ներկայացնելով իր աշխարհայացքին ու ընկալումներին համապատասխան։ The article is devoted to the novel “Novel of Varsenka” by Mesrop Taghiadyan. The work is considered in the context of the correlation of a folk tale and a literary novel. When studying the problem, structural and mytho critical methods were used, based on the theory of the monomyth of hero’s journey, nominated by J. Campbell, and on the functions identified by W. Propp. I also applied a feminist approach, referring to M. Murdock’s theory of the heroine’s journey. It is concluded that the novel carries the traditions of the folk tale and the European novel, which are combined in the structure of the work. Along with the plot and heroes characteristic of an oriental fairy tale, the novel also contains the image of a narrator who looks at events from the point of view of modernity, presenting them in accordance with his worldview and perspective. Статья посвящена роману Месропа Тагиадяна «Роман Варсенка». Произведение рассматривается в контексте соотношений народной сказки и литературного романа. При изучении проблемы мы использовали структурные и мифокритические методы, опираясь на теорию мономифа о пути героя, выдвинутый Дж. Кэмпбеллом и на функции выявленные В. Проппом. Мы также применили феминистский подход, ссылаясь на теорию М. Мердока о пути героини. Сделан вывод, что роман несет в себе традиции народной сказки и европейского романа, которые сочетаются в структуре произведения. Наряду с сюжетом и персонажами, характерными для восточной сказки, в романе присутствует и образ нарратора, который смотрит на события с точки зрения настоящего времени, представляя их в соответствии со своим мировоззрением и перспективой.</jats:p>